غزل شمارهٔ ۳۴۹
هوش مصنوعی: این شعر درباره ناپایداری و رنج‌های زندگی است. شاعر با استفاده از تصاویری از طبیعت و مفهوم عشق، به انتظارات و ناامیدی‌های انسانی اشاره می‌کند. او به این نکته تأکید دارد که برخی چیزها مثل هنر ممکن است بدون ثمر باشند و درد و رنج از زندگی جدایی ناپذیر است. همچنین، بیان می‌کند که باید از قضاوت‌های نادرست و مشکلات دوری کرد و در نهایت، به اهمیت فشار زنده بودن و ارتباط با دیگران اشاره می‌کند، حتی اگر دنیا پر از چالش‌ها و خطرات باشد. کلیدواژه‌ها شامل پایداری، امید، رنج و دوری از قضاوت‌های منفی است.
اگرچه نخل هنر را ثمر نمی‌باشدز سنگ بدگهران بی‌خطر نمی‌باشد
هوش مصنوعی: هرچند که درخت هنر ثمرهای ندارد، اما از بدیهای افراد بی‌خطر نیست.
زآه خلق بپرهیز کآینه است گواهکه در زمانه دم بی‌اثر نمی‌باشد
هوش مصنوعی: از ناله و گریه مردم دوری کن، زیرا این نالهها گواهی میدهند که در این دنیا هر سخنی در زمان خودش تأثیر دارد.
درین محیط گر از سود چشم می‌پوشیسفینه را ز شکستن خطر نمی‌باشد
هوش مصنوعی: اگر در این فضا از منافع شخصی چشمپوشی کنی، دیگر نگرانی از شکست کشتی نخواهی داشت.
به هر که سینهٔ صد چاک را نمودم گفتبرو که مرهم زخم سپر نمی‌باشد
هوش مصنوعی: هر زمان که دلم را به کسی نشان دادم و از دردهایم گفتم، او تنها گفت که به راهت ادامه بده و هیچ چیزی نمیتواند جراحتهای عمیق من را درمان کند.
سپهر تا پدری می‌کند نمی‌بینمپسر که تشنهٔ خون پدر نمی‌باشد
هوش مصنوعی: تا زمانی که آسمان به زمین پدری می‌کند، نمیبینم پسری وجود داشته باشد که به خون پدرش تشنه باشد.
دل آن بود که نجوید ز تیغ جور پناهدمی که سینه سپر شد جگر نمی‌باشد
هوش مصنوعی: دل باید آرامی یابد و در سختیها به دنبال پناهی باشد. زمانی که سینه سپر شده و عشق از جان برمیخیزد، دیگر جایی برای احساس درد و رنج نمیماند.
ز تیغ خط به مزار شهید خویش کشدستیزه‌جویی از این بیشتر نمی‌باشد
هوش مصنوعی: یک مبارز با قلم و نوشتهاش، از ستیز و نبرد بر سر قبر شهید خود، فراتر نمیرود.
به نزد پایه‌شناسان بلند‌پروازیبه غیر ریختن بال و پر نمی‌باشد
هوش مصنوعی: در حضور کسانی که به دنبال پیشرفت و رسیدن به اهداف بلند هستند، تنها تلاش برای بیارزش کردن و تخریب دیگران نتیجهای نخواهد داشت.
ز هوش رفته دل ما به خود نیاید بازبه این درازی عمر سفر نمی‌باشد
هوش مصنوعی: دل ما از یاد خود رفته و به یاد نمیآید، برای این عمر طولانی، دیگر سفری در کار نیست.
سرم ز پنبهٔ مینا سبک‌تر است کلیمکه مغز در سرم از دردسر نمی‌باشد
هوش مصنوعی: سرم سبک‌تر از پنبهی رنگی است، زیرا مغز من از دردسر خالی است.