غزل شمارهٔ ۴۵۴
هوش مصنوعی: غزل به بیان درد و رنج شاعر از مصائب و ناامیدی‌ها می‌پردازد. او احساس می‌کند که باید در برابر ظلم و بی‌عدالتی صبر کند، حتی اگر سرنوشتش شهادت نباشد. از خاکی که بر آن زندگی می‌کند، بوی خون و مصیبت استشمام می‌کند و زندگی‌اش مملو از بلایا و غم‌هاست. زاهدان زمان او، حق را به سلیقه خود تفسیر می‌کنند و او به این ناحق بودن‌ها اعتراف می‌کند. شاعر در نهایت، بیان می‌کند که با تحمل این دردها و غم‌ها، به نوعی در پی رهایی و تغییر وضعیت خویش است، اما عمیقاً به دنیای پر از نیرنگ و انکار دچار شده است.
چون دف تر ناله از بیداد کمتر می‌کنممی‌کشم جور و تغافل در برابر می‌کنم
هوش مصنوعی: وقتی از ظلم و بی‌عدالتی کمتر ناله میزنم، به آرامی بار سنگینی را تحمل می‌کنم و در برابر مشکلات خود را نادیده میگیرم.
سرنوشتم گر شهادت نیست در کویت چرابوی خون می‌آید از خاکی که بر سر می‌کنم
هوش مصنوعی: اگر سرانجام من شهادت نباشد، پس چرا بوی خون از خاکی که بر سر میگذارم به مشام می‌رسد؟
بس که هردم می‌رسد فوج بلایی بر سرمگر کشم آهی خیال گرد لشکر می‌کنم
هوش مصنوعی: هر لحظه گروهی از مشکلات و مصیبتها بر سرم نازل میشود، اما اگر یک آه عمیق بکشید، همه آنها به مانند لشکری در ذهنم شکل میگیرند.
آنقدر کالماس بر داغم سپهر افشانده استمن نمک از گریه شب در چشم اختر می‌کنم
هوش مصنوعی: به قدری مصیبت و درد بر من سایه افکنده است که مانند نمکی که از اشکهای شبانگاهی در چشمان ستاره میریزد، احساس غم و اندوه می‌کنم.
می‌برم با خود لباس داغ حسرت را به خاکپیش بینم فکر عریانی محشر می‌کنم
هوش مصنوعی: من حسرتهای خود را به همراه می‌برم و در دلم به فکر روزی برهنه و بدون آرزو هستم.
زاهدان عهد ما معیار حق و باطلندهرچه را منکر شوند این قوم باور می‌کنم
هوش مصنوعی: زاهدان زمان ما، معیاری برای تشخیص حقیقت و دروغ هستند؛ هر چیزی را که این گروه رد کنند، من آن را میپذیرم.
سرکشی‌ها را غبار از سر اگر بیرون کندخویش را با خاک در پستی برابر می‌کنم
هوش مصنوعی: اگر سرکشی‌ها و نافرمانیها را کنار بگذارم و از بین ببرم، خودم را به زمین و خاک میسپارم و به بیپایگی میرسم.
رشته از گوهر به خود می‌بالد و تن از سخنگر سخن گویم علاج جسم لاغر می‌کنم
هوش مصنوعی: رشتهی گوهر به خود می‌بالد و اگر از زیبا سخن بگویم، میتوانم ناخوشی و نازکی جسم را درمان کنم.
در جهان دائم نشان تیر انکارم کلیمگر ز مصحف چامه ناموس در بر می‌کنم
هوش مصنوعی: در زندگی، همواره با تردید و انکار روبهرو هستم. اما اگر از دل کتاب مقدس شعر و موسیقی زیبایی برآید، آن را در آغوش میگیرم.