غزل شمارهٔ ۵۰۴
هوش مصنوعی: این شعر به بیان احساسات پیچیده شاعر در مورد فقر، ناتوانی و نارضایتی از دنیا می‌پردازد. شاعر اعتراف می‌کند که هرچقدر هم دچار تنگی و حقارت باشد، این وضعیت ناشی از شرایط محیطی و اجتماعی است و او هیچ کاره است. با این حال، او از نداشتن‌ها، غم‌ها و رنگ‌های مختلف زندگی خود رنج نمی‌برد و درگیر آن‌ها نمی‌شود. او به طرز خاصی به ناپایداری زندگی و ترس از ناکامی‌ها اشاره می‌کند و در نهایت، بر تنهایی و ننگ خویش تأکید دارد که هیچ‌کس در مواجهه با او و مشکلاتش وارد عمل نمی‌شود.
هیچکاری برنمی آید ز دست تنگ منورنه جنگی نیست دامان ترا با چنگ من
هوش مصنوعی: نمیتوانم کار خاصی انجام دهم چون توانایی من محدود است، وگرنه از شدت عشق و غم نمیخواستم به تو آسیب برسانم.
طینتم بر عاریتهای جهان چسبیده استگر فشانی گرد از رویم بریزد رنگ من
هوش مصنوعی: ماهیت من به ویژگیهای موقتی و زودگذر جهان پیوند خورده است. اگر غباری از وجودم به زمین بیفتد، رنگ و ذات واقعیام نمایان میشود.
بسکه خرسندم زکنج فقر کاسیبش مبادنعمت الوان بود غمهای رنگارنگ من
هوش مصنوعی: من تا حدی از فقر و تنگدستی راضی هستم که نمیخواهم نعمتهای گوناگون را داشته باشم؛ زیرا غمهای مختلف و رنگارنگم، شادیهای ساده زندگی را برایم معنیدار می‌کند.
با همه کم فطرتی دارم ز همت گوشه ایدر نیاید هیچگه دنیا بچشم تنگ من
هوش مصنوعی: با وجود تمام نقصهایی که در درک و فهم من وجود دارد، تلاشم را میکنم که حتی در شرایط سخت و دشوار هم به دنبال جایی برای آسایش و آرامش باشم و دنیا برای من، با دیدگاه محدودی که دارم، قابل رها شدن نیست.
کام دنیا چیست کز ناکامیش باشد هراسآخر این رنگ حنا گو رفته باش از چنگ من
هوش مصنوعی: زندگی چه طعم و رنگی میتواند داشته باشد وقتی ترس از عدم موفقیت سایهاش را بر سر ما میاندازد؟ در پایان، حتی اگر این زرق و برق نیز از دست برود، از کنترل من خارج خواهد شد.
شیشه خود را که می آرد بسنگ ما زندکس بجنگ من نمی آید کلیم از ننگ من
هوش مصنوعی: شیشهای که به سنگ ما میخورد، کسی را به جنگ نمیآورد. کلیم از ننگ خود نمیکاهد.