غزل شمارهٔ ۵۱۱
هوش مصنوعی: این شعر، با زبان لطیفی از معشوق و عشق سخن می‌گوید. شاعر از صبا می‌خواهد که پیغام عشق و دردهایش را به جانان برساند و خواهان رساندن تحفه‌ای (شانه) به زلف‌های پریشان معشوق است. او همچنین از صبا می‌خواهد درد دلش را به پرندگان خوش‌آواز برساند و خبر خوشی را به باغی که در آن می‌گذرد، منتقل کند. شاعر به حسرت و رنج سفر خود اشاره می‌کند و از خضر (نماد زندگی و روزی) می‌خواهد تا او را به مغیلان برساند. او همچنین می‌خواهد تا ناامیدی‌ها را کنار بگذارد و از بخت خود گله‌مند است، خواسته‌اش این است که یک شب هجر را به پایان برساند. در پایان، شاعر از طبیعت می‌خواهد تا به او کمک کند تا دوباره شاداب شود و به خودش یادآوری می‌کند که نوبهار است و نباید افسرده باشد.
ای صبا این دل صد چاک به جانان برسانشانه تحفه به آن زلف پریشان برسان
هوش مصنوعی: ای نسیم، این دل هزاران زخم را به محبوب برسان و هدیهای از شانهات به آن زلف آشفتهاش بده.
به چمن گر گذری ناله‌ای از من نشنونغمه تازه به مرغان خوش‌الحان برسان
هوش مصنوعی: اگر به چمن رفتی، از نالههای من چیزی نشنو و به پرندگان خوشصدا خبر نو و شادیبخش بده.
زاد راهم همه چون دیده عاشق آبستمی رسد ابرتری مژده بمستان برسان
هوش مصنوعی: مسیر زندگیام مانند حال و هوای عاشقانی است که در انتظار هستند. اکنون ابرهای پربرکتی رسیدهاند که خبر خوش بهار و شادی را به دشتنشینان میرسانند.
تا دل آبله ها وا شود از رنج سفرخضر راهی شو و خود را بمغیلان برسان
هوش مصنوعی: تا زمانی که دل زخمهایت التیام پیدا کند و از سختیهای سفر خسته نشوی، به راهحلی برسی و خود را به مقصد مطلوب برسان.
کار اغیار چو از بوسه رساندی بکناربهر ما نگهی تا سر مژگان برسان
هوش مصنوعی: وقتی که کار دیگران را به پایان رساندی و از آنها دور شدی، فقط یک نگاه به ما بینداز تا ما هم از زیبایی چشمانت بهرهمند شویم.
هدف ناوک او باش گرت شوقی هستآتش سینه خود را به نیستان برسان
هوش مصنوعی: اگر شوقی در دل داری، باید تلاش کنی تا آتش دلت را به جایی برسانی که به آن نیاز دارد.
تا کی ای بخت بری خاک ز جیبم به کناریک شب هجر مرا نیز بپایان برسان
هوش مصنوعی: این بیت از شاعر امیدوار است که سرانجام به روزهای خوشبختی و پایان دوری و غم برسد. او از بخت خود می‌خواهد که زودتر او را از غم جدایی رهایی بخشد و به روزهای خوب و آرام زندگی برگرداند.
خون اگر نیست دلا آهن پیکان بگدازمدد اشک باین دیده گریان برسان
هوش مصنوعی: اگر در قلبم خون نیست، ای دل، با قدرت آهنین خود، تیر را ذوب کن و به کمک اشکهایم، به این چشمان گریان کمک کن.
نوبهارست کلیم اینهمه افسرده مباشتو هم آخر گل اشکی به گریبان برسان
هوش مصنوعی: بهار آمده و کلیم از این همه اندوه و گریه دور باش، تو هم در این زمان باید گل شادی را در دل داشته باشی و اشکی را به گلویمان نرسانی.