شمارهٔ ۴۹ - تاریخ فوت آصف خان
هوش مصنوعی: این شعر به تفکر و بصیرت انسانی اشاره دارد که می‌تواند حقیقت و واقعیت‌های عمیق‌تری را در زندگی ببیند. شاعر به تضادهای دنیا و الزامات آن اشاره می‌کند و می‌گوید که اگر کسی زندگی را تنها از جنبه‌های سود و زیان ببیند، به حقیقت معنای زندگی پی نبرده است. او به ناپایداری دنیا و سرنوشت انسان‌ها می‌پردازد و تأکید می‌کند که متاع‌های دنیوی همواره در حال تغییرند و هیچ چیز در این دنیا ماندگار نیست. در نهایت، شاعر آرزو می‌کند که بقا و بزرگی برای انسان‌های نیکوکار همچون سلیمان زمان باقی بماند.
خوش آن روشندل صاحب بصیرتکه بیند پشت و رو کار جهان را
هوش مصنوعی: شخصی که فهیم و بصیر است، با دیدی روشن می‌تواند حقایق و امور جهان را به درستی مشاهده کند و از جنبه‌های مختلف آن آگاه باشد.
چو دنیا را بکام خویش بیندبقدر سود اندیشد زیان را
هوش مصنوعی: زمانی که انسان دنیا را به نحوی که خود میخواهد ببیند، تنها به اندازهی سود خود فکر می‌کند و به زیانها توجهی ندارد.
فلک برگشتنی دارد، چه حاصلبسوی خود کشیدن این کمان را
هوش مصنوعی: آسمان چرخهای دارد و در این میان، کشیدن کمان به سوی خود هیچ فایدهای ندارد.
دکان ما و من خواهند برچیدز تابوتست تخته این دکان را
هوش مصنوعی: این مصراع به این معناست که دکان ما و من در حال بسته شدن است و این وضعیت به خاطر آن است که به زودی همه چیز به پایان خواهد رسید. به عبارت دیگر، نشانهای از فراموشی یا پایان کار ماست و دیگر نخواهیم توانست فعالیت کنیم.
روان آبی بود در گلشن تنکزان رونق بود این گلستان را
هوش مصنوعی: روحی مانند آب است که در باغی پر از گل جریان دارد و همین روح باعث زیبایی و رونق این گلستان میشود.
بهنگامی کز آن میراب تقدیرز بالا بندد این آب روان را
هوش مصنوعی: زمانی که فرماندهی برتر، این جریان آب را از بالا قطع کند.
مآل حال آصفخان بداندکند روشن فضای آسمان را
هوش مصنوعی: آصفخان میداند که در نهایت وضعیت او چه خواهد شد و می‌تواند آسمان را روشن کند.
عنان اختیارش رفت از دستکه بگرفتی گریبان جهان را
هوش مصنوعی: وقتی که اختیار او از دستش خارج شد، به قدری درگیر شد که تمام جهان را به چنگ گرفت.
زکار افتاد آن دستی که لایقنمی دید آستین کهکشان را
هوش مصنوعی: دستی که شایستگی داشت، حالا بیکار مانده است زیرا خود را لایق آستین کهکشان نمیداند.
ز دل تاریخ فوتش خواستم، خواندبمن این بیت چون آب روان را
هوش مصنوعی: از دل تاریخ، راجع به فوت او پرسیدم و تاریخ به من گفت که مانند آب روان است.
(نه آصفجاه و نه آن جاه ماندبقا بادا سلیمان زمان را)
هوش مصنوعی: نه آصف جاه و نه آن مقام باقی نماند، امید است که سلیمان همچنان زنده بماند.