شمارهٔ ٧١ - قصیده فی مدح پادشاه عالی مقدار تاج الدین علی
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به زیبایی و لطافت نسیم اشاره می‌کند که ممکن است از بهشت یا باغ رضوان یا حتی از حضور یوسف به سوی کنعان بیاید. او این نسیم را به عنوان نشانه‌ای از رحمت و نعمت خداوند می‌بیند که به دل‌های غم‌زده امید و شادی می‌بخشد.
شاعر به بشارت‌های الهی و پیروزی‌های مردم مؤمن اشاره می‌کند و می‌گوید که این بشارت‌ها در دل‌های آنان شوق و امید ایجاد می‌کند. همچنین از عدالت و فضیلت‌های امام علی (ع) و همچنین نحس و سعد آسمانی سخن می‌گوید و تأثیر عدالت او بر جهانیان را بیان می‌کند.
او در انتها به بلندی و عظمت مقام علی (ع) و تأثیرات مثبت آن بر جامعه اشاره می‌کند و همچنین اذعان دارد که مدح او چقدر دشوار ولی ارزشمند است، و می‌خواهد دعایش را همراه با ثنا به درگاه خداوند بفرستد.
یارب این خرم نسیم از عالم جان می‌رسدیا ز بستان ارم یا باغ رضوان می‌رسد
هوش مصنوعی: پروردگارا، آیا این نسیم خوشبو و دلپذیر که به ما می‌رسد از عالم روحانی است یا از باغهای بهشت؟
یا دم پیراهن یوسف شده همراه اواز برای نور چشم پیر کنعان می‌رسد
هوش مصنوعی: دم پیراهن یوسف به همراه او میآید تا نور چشمان پیر کنعان، یعنی یعقوب، را به ارمغان بیاورد.
یا مشام جان پاک مصطفی را از یمنهمدم آه اویس انفاس رحمان می‌رسد
هوش مصنوعی: بوی خوش روحانی که از نفرین اویس به مستجاب دعا می‌رسد، برای جان پاک پیامبر گرامی اسلام چون نسیم بهشتی است.
یا ز بهر شادی دل‌های غم فرسودگاناز خم زلفین مشک‌افشان جانان می‌رسد
هوش مصنوعی: به منظور شادی دل‌های افرادی که غمگین و دلزده هستند، عطر و زیبایی موهای خوشبو و مشکی محبوب محبوبان به آنها می‌رسد.
یا برای راحت ارواح محنت‌دیدگانچون دم روح القدس با روح و ریحان می‌رسد
هوش مصنوعی: برای آرامش ارواح کسانی که در مشکلات به سر بردهاند، مانند نسیم روح القدس که با عطر و زندگی به آنها می‌رسد.
یا بشارت می‌دهد کز قتلگاه دشمنانبر مراد دوستان رایات سلطان می‌رسد
هوش مصنوعی: یا خبر خوشی میآید که از میدان نبرد دشمنان، پرچم پیروزی برای دوستان به دست میآید.
تاج ملک و دین علی کآنچ از مطالب آرزوستبودش اکنون با حصول و بیشتر زان می‌رسد
هوش مصنوعی: تاج سلطنت و دین علی، آنچه که از آرزوهاست، اکنون به دست آورده و حتی بیشتر از آن به او می‌رسد.
جان فدای این بشارت کاهل دل را خوش‌ترستزان بشارت کز صبا نزد سلیمان می‌رسد
هوش مصنوعی: جانم فدای این خبر خوب است، زیرا برای دل‌های بیتفاوت این خبر خوشایندتر از آن خبری است که از طرف نسیم به سلیمان می‌رسد.
بر مبشر دوستان او زرافشان می‌کننداز نشاط آنک شاهنشاه ایران می‌رسد
هوش مصنوعی: دوستان او از خوشحالی و شادی خبر آمدن شاهنشاه ایران را به یکدیگر میدهند و در این حال جشن و سرور برپا میکنند.
مردم چشم عدو هم می‌کند گوهر نثاروین عجب نبود ازو کز بحر عمان می‌رسد
هوش مصنوعی: مردم با دقت به دشمن خود نگریسته و افشای رازهای خود را از او دریغ نمیکنند و این موضوع تعجبانگیز نیست چون دریاهایی همچون عمان نیز از مسافتهای دور به ما میرسند.
در صف هیجا ز بهر قهر بدخواهان اولشکرش را دم‌به‌دم تأیید یزدان می‌رسد
هوش مصنوعی: در صف هیجا، برای مقابله با دشمنان، هر لحظه نیروهای او از سوی خداوند تقویت میشوند.
روی خصم از تیغ سبزش گر چه زرد آمد چو زرلیک در سرخی سرشک او به مرجان می‌رسد
هوش مصنوعی: اگرچه تیغ سبز او به دشمن زردی می‌بخشد و مانند طلا به نظر می‌رسد، ولی در رنگ سرخی اشک او به مرجان می‌رسد.
سعد و نحس آسمان چون خیر و شر قسمت کندقسم او و خصم او هر یک دگرسان می‌رسد
هوش مصنوعی: سعادت و شقاوتی که سرنوشت برای انسانها رقم میزند، مانند خوبی و بدی است که در تقسیم بندگی پیش میآید. هر یک از الهامهای مثبت و منفی به نوعی به فردی خاص می‌رسد و آثار متفاوتی بر زندگی او میگذارد.
از سعادت افسر و اورنگ می‌افتد بدووز شقاوت خصم او را بند و زندان می‌رسد
هوش مصنوعی: از خوشبختی، تاج و تخت او به زمین می‌افتد و به خاطر بدبختی، دشمن او را به بند و زندان میبرد.
از سنان آبدار او به دشمن آن رسدکز شهاب آتشین‌پیکر به شیطان می‌رسد
هوش مصنوعی: تیر آبدار او به دشمن می‌رسد مانند شهابی است که از آسمان به سوی شیطان پرتاب میشود.
حاسدش را آرزوی رتبتش باشد ولیکی زهاب پارگین در آب حیوان می‌رسد
هوش مصنوعی: حسود شاید آرزوی مقام و مرتبه او را داشته باشد، اما آیا میتوان امیدوار بود که آبی که در مرز زهاب پارگین است به آب حیوان برسد؟
عدل او گشتست شامل خلق عالم را ولیکاز دل و دستش ستم بر بحر و برکان می‌رسد
هوش مصنوعی: عدالت خداوند شامل حال تمام مخلوقین است، اما در دل و رفتار او، ظلمی به دریاها و کوهها وجود دارد.
با عطای بحر دست درفشانش قطره‌ای‌ستآنچه عالم را ز فیض ابر نیسان می‌رسد
هوش مصنوعی: عطا و بخشش بزرگ خداوند مانند دریای وسیعی است و آنچه که به جهان از نعمتهای او می‌رسد، فقط یک قطره از آن دریاست.
رتبتی میجست خصمش عقل گفت آهسته باشآهت آخر بس که بر گردون گردان می‌رسد
هوش مصنوعی: شخصی در تلاش بود که مقام و مرتبهای بدست آورد. عقل به او توصیه کرد که آرام باشد، زیرا صبر و حوصله او را به هدف خواهد رساند.
تا همی‌رانم سخن در ارتفاع قدر اواز بلندی شعر من بر اوج کیوان می‌رسد
هوش مصنوعی: به همین دلیل که من دربارهی مقام و ارزش او سخن میگویم، کلامم به قدری بلند و تاثیرگذار است که حتی از بالاترین نقاط آسمان نیز فراتر میرود.
گرچه اهل فضل را از صدمت گردون دونزخم بی‌اندازه و رنج فراوان می‌رسد
هوش مصنوعی: اگرچه دانشمندان و اهل فضل به خاطر ناملایمات و سختیهای زندگی آسیبها و رنجهای زیادی را تحمل میکنند، اما همچنان به تلاش و کوشش ادامه میدهند.
آفتاب لطف او چون سایه دارد بر سرمدم‌به‌دم درد مرا دارو و درمان می‌رسد
هوش مصنوعی: هر لحظه نور محبت او بر سرم سایه میافکند و دردهایم را درمان می‌کند.
با چنین الطاف بی‌غایت که بادا بر مزیدبر تواتر بنده را از شاه شاهان می‌رسد
هوش مصنوعی: با چنین احسانهای بیپایانی که به من می‌رسد، بنده از پادشاهان بزرگ بهرهمند میشود.
زود گویند اهل فریومد به هم کابن‌یمیناینک از تکلیف دیوان گشته تر خان می‌رسد
هوش مصنوعی: زودتر از آنکه کار به پایان برسد، اهل فریومد به هم میگویند که حالا دیگر دست از مسئولیتها بردارید و بیایید به خانه.
شهریارا خاطر وقاد من در مدح توبر سر معنی مشکل گر چه آسان می‌رسد
هوش مصنوعی: شهریار، فکر و ذهن من در ستایش تو با وجود اینکه به معنی دشواری می‌رسد، اما به سادگی به آن دست پیدا می‌کند.
لیک خواهم از ثنا سوی دعا آمد و لیکهست ناممکن که آن دفتر به پایان می‌رسد
هوش مصنوعی: اما من میخواهم از مدح و ستایش به دعا روی آورم، و با این حال ناممکن است که آن دفتر به پایان برسد.
تا فلک دایر بود باد اقتضای دور توآنچنان کت هر زمان ملکی ز دوران می‌رسد
هوش مصنوعی: تا زمانی که آسمان به چرخش خود ادامه می‌دهد، همیشه بادی که به دور تو میوزد، کسانی از زمانهای گذشته به تو سر میزنند.