بخش ۴۳ - رزم توپال برادر هیتال شاه با شنگاوه گوید
هوش مصنوعی: در این تکه، داستانی از نبردی بین شنگاوه و لشکر هیتال روایت شده است. شنگاوه به عنوان یک قهرمان و ستمگر در نبرد حاضر می‌شود و با ضرباتی قوی دشمنش را به زمین می‌زند. او با شجاعت به قلب لشکر حمله می‌کند و خسارت زیادی به آن‌ها وارد می‌کند. در ادامه، هیتال متوجه می‌شود که تنها ایستادگی شنگاوه کافی است تا لشکرش را به زانو درآورد. نتیجه این نبرد نشان می‌دهد که شنگاوه نه تنها قوی و شجاع است، بلکه می‌تواند با قدرت خود بر یک لشکر بزرگ غلبه کند. در نهایت، شنگاوه پیروز می‌شود و اوضاع نبرد به نفع او پیش می‌رود.
به شنگاوه گفت ای ستمکاره مردبرآرم هم اکنون ز جان تو گرد
هوش مصنوعی: به شنگاوه گفته می‌شود: ای ظالم! من اکنون آمادهام که جان تو را بگیرم.
بگفت این و برداشت گرز گراندرآمد بشنگاوه اندر زمان
هوش مصنوعی: او این را گفت و گرزی سنگین برداشت و به شنگاوه وارد شد.
یکی گرز زد برسر ترک اونبد هیچ کآید بسر مرگ او
هوش مصنوعی: اگر کسی بر سر ترک ضربهای بزند، هیچ چیز نمیتواند مانع از رسیدن او به مرگش شود.
بدزدید سر گرد شنگاوه زودفرو جست از پشت باره چه دود
هوش مصنوعی: سری را که به حالت سرگردانی دارد، به سرعت پنهان کن تا از پشت دیوار غیبت را نبینی.
یکی سنگ زد بر بر پیل اوکه پیل اندر آمد ز بالا برو
هوش مصنوعی: کسی سنگی به پهلوی فیل زد و فیل از شدت درد به سمت بالا جهید.
فرو رفت توپال از فیل زودبرآویخت با او به کردار دود
هوش مصنوعی: توپال به سرعت از فیل پایین آمد و با او به گونهای فرار کرد که مانند دود ناپدید شد.
گرفتش کمربند بردش کشانبر شاه هیتال اندر زمان
هوش مصنوعی: او را در چنگ خود گرفت و با تلاش به سوی پادشاه هیتال کشید.
ببست و سپردش به هیتال شاهچو شیر اندر آمد میان سپاه
هوش مصنوعی: او را به هیتال شاه سپرد و همانند شیری که در میان جنگاوران میآید، وارد صحنه شد.
سپهبد چو آندید برکاشت بوربرآورد چون شیر غرنده شور
هوش مصنوعی: زمانی که فرمانده آن صحنه را مشاهده کرد، با قدرت و شدت عمل خود، مانند شیری خروشان و نیرومند، به میدان آمد.
فرو تاخت در قلب هیتال شاهدگر باره آمد میان سپاه
هوش مصنوعی: هیتال شاه دوباره به میدان جنگ بازگشت و با تمام قوا به قلب دشمن حمله کرد.
بگرز گران قلب لشکر شکستز شنگاوه گرز گران برشکست
هوش مصنوعی: در نبرد، ضربات سنگین گرزی که در دست داشت، سبب شد لشکریان شکست بخورند و قدرت آن چنان زیاد بود که دشمنان را به زانو درآورد.
بگفتا که هین برنشین از پسمکه یاری ز یزدان گیتی بسم
هوش مصنوعی: بیا و از گذشتههای دور دور شو، چرا که یاری از خداوند جهان به تو میرسد.
نشست از پسش تند شنگاوه تیزسپهبد برآورد شمشیر تیز
هوش مصنوعی: سپهبد که به تندی نشسته بود، سریعاً شمشیر تیز خود را کشید.
بکشت از سواران دلاور دویستچو آن دید هیتال از غم گریست
هوش مصنوعی: هنگامی که هیتال نگران و دلتنگ شد و دید که دویست سوار دلاور کشته شدهاند، به شدت گریه کرد.
که از دست این زابلی کار منتبه گشت و شد سرد بازار من
هوش مصنوعی: از دست این زابلی (مرد بیاخلاق) کار و زندگی من خراب شد و حالا بازار روزگارم به سردی و رکود افتاده است.
بگیرید گردش سواران کارکه او یک تنست و شما صدهزار
هوش مصنوعی: اگر سواران دست به کار شوند، بدانید که او تنها یک نفر است و شما صد هزار نفر.
ز یزدان نداریم شرم ای سپاهکه یک تن کند لشکری را تباه
هوش مصنوعی: این بیت بیان می‌کند که من از خداوند شرمنده نیستم، ای سپاهیان، زیرا یک نفر می‌تواند کل یک لشکر را نابود کند. به نوعی تاکید می‌کند که ناتوانی و شکست می‌تواند از یک فرد ناشی شود و نه از قدرت کلی لشکر.
نه از آهن است این نبرده سوارکه سستی نمائید در کارزار
هوش مصنوعی: این فرد از جنس آهن نیست که در میدان نبرد سست و کمحوصله باشد.
سپاه اندر آمد چه دریا به جوشبر آمد دم نای بانگ خروش
هوش مصنوعی: سپاه وارد شد و دریا به جوش و خروش افتاد. صدای نای در میان این هیاهو بلند شد.
گرفتند یل را میان آن سپاهبه توپال گفتا سپهدار شاه
هوش مصنوعی: در میان آن جنگجویان، یل (مرد شجاع) را گرفتند و به توپال (رئیس) گفتند که فرمانده شاه را بیاورد.
برو بر سر راه ارژنگ زودبر او کن ره کینه گه تنگ زود
هوش مصنوعی: به سرعت به مسیر ارژنگ برو و در آنجا با کینه و خشم به او حمله کن.
نشست از بر پیل توپال زودبرآورد چون باد کوپال زود
هوش مصنوعی: زود از روی الاغ بلند شد و به سرعت مانند باد حرکت کرد.
فرو ریخت زی قلب ارژنگ شاهپس و پشت او سرکشان سپاه
هوش مصنوعی: دل ارژنگ شاه از ناراحتی و اندوه به شدت فرو ریخت، چون که در پس و پشت او، سربازان سرکش و نافرمان سپاه جمع شده بودند.