قصیدهٔ شمارهٔ ۵۰
هوش مصنوعی: این متن از کتاب زرتشتی "زند و پازند" آمده و به بیان اهمیت حکمت و پند در زندگی می‌پردازد. نویسنده تأکید می‌کند که انسان باید به پندهای حکیمان توجه کند و خود را به‌سوی نیکی هدایت کند. همچنین، اشاره شده که اگر کسی به آنچه می‌گوید عمل نکند، پند او بی‌معنا خواهد بود. در خلال متن، تاکید بر صداقت و پرهیز از دروغ و روابط نامناسب نیز وجود دارد. در نهایت، نویسنده به تلاش و تدبیر در برابر مشکلات زندگی و اهمیت یادگیری از حکمت دیگران تاکید می‌کند.
ای خوانده کتاب زند و پازندزین خواندن زند تا کی و چند؟
ای کسی که کتابهای زند(تفسیر اوستا) و پازند(تفسیر زند) را خواندهای، تا کی و چه مدت به همین خواندن(ظاهری) ادامه خواهی داد؟
دل پر ز فضول و زند برلبزردشت چنین نبشت در زند؟
قلبت پر از حرفهای بیهوده و زبانت پر از سخنان سطحی است، آیا زردشت چنین چیزی را در کتابهای خود نوشته است؟
از فعل منافقی و بی‌باکوز قول حکیمی و خردمند
کارها و رفتارت بیپروا و مانند منافقان است و در گفتار مانند دانشمندان و خردمندان صحبت میکنی.
از فعل به فضل شو بیفزایوز قول رو اندکی فرو رند
هوش مصنوعی: به عمل نیک بپرداز و بر فضیلت هایت اضافه کن و از حرف زدن کمی کم کن.
پندم چه دهی؟نخست خود رامحکم کمری ز پند بربند
هوش مصنوعی: نخستین کار این است که خودت را به خوبی آماده کنی و مطمئن باشی که توانمند هستی، سپس میتوانی به دیگران نصیحت کنی.
چون خود نکنی چنانکه گوئیپند تو بود دروغ و ترفند
هوش مصنوعی: اگر خودت بهگونهای که میگویی عمل نکنی، در واقع نصیحت و پند تو بیاساس و فریب است.
پند از حکما پذیر، ازیراکحکمت پدر است و پند فرزند
هوش مصنوعی: از خردمندان نصیحت بپذیر، زیرا حکمت به ارث از پدران به فرزندان منتقل میشود.
زی مرد حکیم در جهان نیستخوشتر به مزه ز قند جز پند
هوش مصنوعی: در دنیا هیچ چیزی شیرینتر از نصیحت یک مرد دانا نیست، حتی از قند هم خوشمزهتر است.
پندی به مزه چو قند بشنوبی عیب چو پارهٔ سمرقند
هوش مصنوعی: به نصیحتی گوش بده که شیرین و مفید است، درست مثل قندی که در دستانت داری و هیچ نقصی ندارد، همانند بهترین و باکیفیتترین پارچههای سمرقند.
کاری که ز من پسند نایدتبا من مکن آنچنان و مپسند
هوش مصنوعی: اگر چیزی را که برای تو خوشایند نیست از من نخواهی، پس با من آنطوری رفتار نکن که خودت نمیپسندی.
جز راست مگوی گاه و بیگاهتا حاجت نایدت به سوگند
هوش مصنوعی: هرگز جز حقیقت نگوی و در شرایط مختلف به دروغ متوسل نشو، تا نیازی به قسم خوردن و دروغ گفتن نداشته باشی.
گنده است دروغ ازو حذر کنتا پاک شود دهانت از گند
هوش مصنوعی: دروغ بسیار زشت و ناخوشایند است، پس از آن دوری کن تا زبانت از آلودگیها پاک بماند.
از نام بد ار همی بترسیبا یار بد از بنه مپیوند
هوش مصنوعی: اگر از نام بد کسی میترسی، پس با رفیق بد خود ارتباط برقرار نکن.
آن گوی مرا که دوست داریگر خلق تو را همان بگویند
هوش مصنوعی: اگر آن گوی را که دوست داری به من بدهی، من هم به دیگران میگویم که تو را همینگونه که هستی بگویند.
زیرا که به تیر ماه جو خوردهر کو به بهار جو پراگند
هوش مصنوعی: به خاطر اینکه هر کسی در تیرماه دانه جو را میخورد و در بهار جو پخش میشود.
از خندهٔ یار خویش بندیشآنگاه به یار خویش برخند
هوش مصنوعی: به خاطر خندهٔ معشوق خود، آن خنده را در کنار او تجربه کن و شادی را با او تقسیم کن.
بر گردن یار خود منه طوقگر یار تو خواندت خداوند
هوش مصنوعی: اگر محبوبت تو را به نام خداوند خواند، بر گردن او زنجیری نگذار.
بزدای به عذر زنگ کینهجز عذر درخت کین که بر کند؟
هوش مصنوعی: اگر کسی بخواهد کینه را از دل خود برطرف کند، بهانهای برای این کار پیدا کند؛ مگر اینکه کینهای که در دلش جای دارد، مانند درختی باشد که ریشهاش عمیق شده است و به این راحتی نمیتوان آن را از جا کند؟
بر فعل چو زهر، نیست پازهرجز قول چو نوش پخته با قند
عملی که مانند زهر است، هیچ پادزهری ندارد جز کلامی شیرین و دلنشین که مانند نوشیدنی خوشطعم و شیرین با قند باشد.
در کار چو گشت بر تو مشکلعاجز مشو و مباش خرسند
هوش مصنوعی: وقتی در کارها با دشواری و مشکلات روبرو میشوی، ناامید نشو و شاد باش.
از مرد خرد بپرس، ازیراجز تو به جهان خردوران هند
هوش مصنوعی: از انسانهای دانا و خردمند بپرس، زیرا در این جهان افرادی مانند تو وجود ندارند که به راه خرد و دانش پرداخته باشند.
تدبیر بکن، مباش عاجزسر خیره مپیچ در قزاگند
هوش مصنوعی: تلاش کن و از ناامیدی دوری کن، زیرا با سر در گم و سردرگم بودن به جایی نخواهی رسید.
بنگر که خدای چون به تدبیربی آلت چرخ را پی افگند
هوش مصنوعی: نگاه کن چگونه خداوند با تدبیر و بدون هیچ وسیلهای، چرخ روزگار را به حرکت درمیآورد.
با پند چو در و شعر حجتمنگر به کتاب زند و پا زند
هوش مصنوعی: با نصیحت مانند دیوار نمیتوان به درستی و فهم عمیق رسید، بلکه باید به شعر و ادبیات توجه کرد و اقدام کرد.
بندیش که بر چه‌سان به حکمتاین خوب قصیده را بیاگند
هوش مصنوعی: ببین که چگونه با زیرکی و دانش، این شعر زیبا را تغییر داده است.