شمارهٔ ۲ - و او راست
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر از سفر و دیدن زیبایی‌های سمرقند و طبیعت آن سخن می‌گوید. او با وجود مشاهده باغ‌ها و دشت‌های زیبا و شنیدن درباره نعمت‌های فراوان، احساس حسرت و ناامیدی دارد زیرا جیبش خالی است و نمی‌تواند از این زیبایی‌ها بهره‌مند شود. او به تشنگی خود اشاره می‌کند و می‌گوید هرچقدر هم که جنت و کوثر ببیند، باز هم به خاطر فقر و نداشتن امکانات، تشنه باقی می‌ماند. در نهایت، اشاره‌ای به سر بریدن و فقدان واقعی نعمت‌ها دارد که نشان‌دهنده حسرت عمیق اوست.
همه نعیم سمرقند سربه‌سر دیدمنظاره کردم در باغ و راغ و وادی و دشت
هوش مصنوعی: در سفرم به سمرقند، تمام خوشیها و زیبایی‌ها را مشاهده کردم. در باغ‌ها، درختان، دشتها و valleys گشت و گذار کردم و به تماشای آنها پرداختم.
چو بود کیسه و جیب من از درم خالیدلم ز صحن امل فرش خرمی بنَوَشت
هوش مصنوعی: وقتی که جیب و کیسهام خالی است، دلم از صحنههای خیالی و آرزوها دوری میجوید و به خوشیهای واقعی میاندیشد.
بسی ز اهل هنر بارها به هر شهریشنیده بودم کوثر یکی و جنت هشت
هوش مصنوعی: بسیاری از هنرمندان در هر شهر بارها شنیده بودند که بهشت و نعمت‌های آن متعدد است، اما آب حیات و سرچشمه اصلی، یکی بیشتر نیست.
هزار جنت دیدم، هزار کوثر بیشولی چه سود که لب تشنه باز خواهم گشت
هوش مصنوعی: من به هزاران بهشت و کوثر دست یافتهام، اما چه فایده که در نهایت با لب تشنه باز خواهم گشت.
چو دیده نعمت بیند، به کف درم نبودسر بریده بود در میان زرین‌طشت
هوش مصنوعی: زمانی که انسان نعمت‌ها و ثروتها را ببیند، ممکن است به چیزهای کوچک و ناچیز اهمیت ندهد؛ حتی اگر سرش بریده باشد، هنوز در میان چیزهای قیمتی و زیبا قرار دارد.