شمارهٔ ۵۱ - تتبع شیخ
هوش مصنوعی: این شعر درباره زیبایی و جذبه‌ی معشوق است و چگونگی تأثیر او بر عاشق می‌گوید. شاعر به قد و قامت معشوق اشاره می‌کند و آن را قیامت‌گونه توصیف می‌کند. او از دل‌تنگی و غم جدایی صحبت می‌کند و می‌گوید که حتی اگر او بمیرد، این جدایی او را راضی نمی‌کند. همچنین به این نکته اشاره می‌کند که عشق می‌تواند نابود کننده باشد و برای شاعران و عارفان، ملامت دیگران مهم نیست. نهایتاً، شاعر تأکید می‌کند که حتی اگر فردی از نام و ننگ دست بکشد، باز هم ارزش آن را دارد که به عشق باقی بماند.
ای بگه جلوه قامت تو قیامتآن قد رعنا قیامت است نه قامت
هوش مصنوعی: این شعر به زیبایی و جذابیت قامت و چهره محبوب اشاره دارد و می‌گوید که جلوه و زیبایی قامت تو به قدری بینظیر است که حتی قیامت نیز در برابر آن کمرنگ میشود. به عبارتی دیگر، زیبایی تو فراتر از هر چیز دیگری است و قیامت به نسبت قامت تو، اهمیتی ندارد.
گاه خرامت هزار جان بدر از تنگر برود گو برو تو باش سلامت
هوش مصنوعی: گاهی به خاطر زیبایی و لطافت تو، هزار نفر جان خود را فدای تو میکنند. اگر هم بروی، امیدوارم که در سلامتی و خوشی باشی.
بی تو دمی گر زنم مردن ازان بهگر دم عیسی است هست جای ندامت
هوش مصنوعی: اگر بدون تو لحظهای زندگی کنم، مردن برایم آسانتر است؛ زیرا اگر دم عیسی (حیات دوباره) هم باشد، جایی برای ندامت و پشیمانی نخواهد بود.
نیست غمی از ملامتی که کند شیخغم نخورد از ملامت اهل ملامت
هوش مصنوعی: هیچ غمی وجود ندارد که سبب ناراحتی انسان شود، چون اگر روحانی یا شیخی به او تذکری بدهد، او از انتقادات دیگران هم بیخبر است و دلش نمیگیرد.
روضه خوش است از برای سیر و تماشاگوشه کویت ولی ز بهر اقامت
هوش مصنوعی: زیبایی باغ و تماشای گوشهی کوی تو بسیار دلچسب است، اما برای ماندن و اقامت، چیزی دیگر لازم است.
عشق چه قابل بود که کشته او راهست همه جانب قتیل غرامت
هوش مصنوعی: عشق چقدر ارزشمند است که حتی کسانی که به خاطر آن جان خود را از دست میدهند، در هر جا قربانیان عشق هستند و از این بابت هیچ گونه خسارتی به آنها نیست.
فانی اگر ترک نام و ننگ بگیریبه که همه خلق راست ننگ ز نامت
هوش مصنوعی: اگر از نام و عیب و ننگ خود فاصله بگیری، بهتر است، زیرا بسیاری از مردم به نام تو عیب و ننگ میزنند.