غزل شمارهٔ ۱۶۷
هوش مصنوعی: این شعر در مدح محبوب و عشق او سروده شده است. شاعر با استفاده از تشبیهات زیبا و بیان احساسات عمیق، عشق و محبت را به تصویر کشیده و به جذابیت‌های محبوب اشاره می‌کند. او از قدرت عشق و تأثیر آن بر زندگی انسان‌ها سخن دارد و نشان می‌دهد که هجران محبوب چگونه بر دل‌ها اثر می‌گذارد. در نهایت، شاعر به زیبایی و خوش‌خلق بودن محبوب اشاره می‌کند و این را دلیلی بر جاذبه‌اش می‌داند.
آواز حسنت ای جان هفت آسمان بگیردسلطان عشقت ای مه هر دو جهان بگیرد
هوش مصنوعی: صدای زیبای تو، ای جان، باعث میشود که هفت آسمان به وجد بیاید. عشق تو، ای ماه، تمام دنیام را فرا میگیرد.
زلف تو گر به عادت خود را کمند سازدمرغ از هوا درآرد، مه ز آسمان بگیرد
هوش مصنوعی: اگر موی تو به عادت خود به دام بیفتد، پرندهای از آسمان به دام میافتد و ماه هم از آسمان خواهد آمد.
ماهی است عارض تو کاندر سپهر خوبیچون از افق برآید آفاق جان بگیرد
هوش مصنوعی: تو همچون ماهی زیبایی هستی که در آسمان خوبی درخشش دارد و وقتی از افق نمایان میشوی، جان و روح دنیا را زنده میکنی.
در پای غم فکنده است هجر تو عالمی رابا وصل خود نگویی تا دستشان بگیرد
هوش مصنوعی: در برابر غم و فراق تو، جهانی دچار اندوه و ناامیدی شده است. ای کاش بشنوند که باید به وصال تو بپردازند تا بتوانند از این درد رها شوند.
وصلت به کار ایشان دست از میان برآردگر هجر تو به زودی پای از میان بگیرد
هوش مصنوعی: اگر به هم پیوندی با آنها برسی، کار ایشان به سمت معجزه پیش میرود، اما اگر به زودی از تو دور شوم، این ارتباط به زودی از میان خواهد رفت.
گر خوشخویی نداری خاقانی آن نداندداند که خوش نگاری این را به آن بگیرد
هوش مصنوعی: اگر خوشخلقی نداری، خاقانی نمیداند، ولی کسی که خوشنویسی را میشناسد، می‌داند که این موضوع به او الصاق میشود.