شمارهٔ ۷۳ - قصیده
هوش مصنوعی: این شعر درباره‌ی مقام و ارزش کسانی صحبت می‌کند که در شرایط مختلف، به خصوص در عرصه علم و دانایی، مورد احترام و تقدیر هستند. شاعری به وصف کسانی می‌پردازد که تاج سرند و برتر از دیگران هستند، مانند پیامبران و پادشاهان. آن‌ها به مانند ستاره‌ها در آسمان می‌درخشند و با علم و هنرشان به عزت اسلام و دانش افزوده‌اند.
شاعر به تمثیل‌های زیبا از طبیعت و تصاویری از زندگی اجتماعی پرداخته و به توصیف خوراک و نشانه‌های زندگی خوب و فرهنگ غنی پرداخته است. او به نقش حیاتی علم، هنر و زیبایی در زندگی اشاره می‌کند و نشان می‌دهد که انسان‌ها به باهم بودن و همدلی نیاز دارند تا بتوانند به کمال نزدیک شوند.
در کل، این شعر به تقدیر از کسانی می‌پردازد که با علم و هنر، زندگی را زیباتر کرده و ارزش‌های انسانی را ارتقا می‌بخشند.
سرورانی که مرا تاج سرنداز سر قدر همه تاجورند
هوش مصنوعی: سرورانی که برای من ارزش و جایگاه بالایی دارند، در واقع از اهمیت و ارزش بالای خود برخوردارند.
به لقا و به لقب عالم راعز اسلام و ضیاء بصرند
هوش مصنوعی: به دیدار و به نامش، جهانیان را عزت اسلام و روشنی چشمها میبخشد.
آدمی نفس و ملایک نفس‌اندپادشا سار و پیمبر سیرند
هوش مصنوعی: انسان‌ها و فرشتگان هر کدام ویژگیهای خاص خود را دارند. پادشاهان و پیامبران در سیر و سلوک خود، از آنچه که برتر است، بهرهمند میشوند و به معنای عمیقتری از وجود دست مییابند.
برتر از نقطهٔ خاک‌اند به ذاتنه به پرگار نه افلاک درند
هوش مصنوعی: آن‌ها به ذات و ماهیت خود از نقطهی خاکی برترند، نه به خاطر ابزارهایی مانند پرگار یا جایگاه در آسمان.
به همم صاحب صدر فلک‌اندبه قلم نائب حکم قدرند
هوش مصنوعی: افراد با فضیلت و دارای مقام و منزلت در آسمان، مانند فرمانروایانی هستند که بر سرنوشتها حکم میرانند.
به نی عسکری ملک طرازعسکر آرای ملوک بشرند
هوش مصنوعی: در نی ساز نیرویی وجود دارد که به جنگجویان قدرت میبخشد و آن‌ها را برای نبرد آماده می‌کند، به گونهای که آن‌ها توانا و با شکوه در برابر دیگران ظاهر میشوند.
تا دوات همه پر نیشکر استهمه شیران گرو نیشکرند
هوش مصنوعی: هر جا که دوات پر از شکر باشد، همه شیرها هم به شکر توجه دارند و به سمت آن میروند.
تب برد شیر و پناهد سوی نیتا به نی بو که تب او ببرند
هوش مصنوعی: شیر به خاطر تبش به نی پناه میبرد تا از آنجا بویی بگیرد که تبش درمان شود.
سفرهٔ مائده پرداز همه استتا همه سفره نشین سفرند
هوش مصنوعی: سفرهای پر از نعمت و برکت برای همه آماده شده است تا همه از آن بهرهمند شوند و در زندگیشان روزی و خوشی داشته باشند.
خوانشان خوانچهٔ خورشید سزدکه به همت همه عیسی هنرند
هوش مصنوعی: سفرهای که زیر نور خورشید پهن شده، سزاوار است که به تلاش و کوشش جمعی هر یک از افراد، به زیبایی آن افزوده شود.
که گهی خوردی ترکان طلبندکه همه در رخ ترکان نگرند
هوش مصنوعی: گاهی اوقات ترکان از تو خواستهاند که فقط به زیباییهای چهره آن‌ها نگاه کنی.
همه ترکان فلک را پس از اینخلق تتماجی ایشان شمرند
هوش مصنوعی: از این پس، تمام ترکها ستارههای آسمان را به عنوان تلاشی برای نشان دادن زیبایی و ویژگیهای خود خواهند شمرد.
خورد ترکانه عجب می‌سازندهندویی دو که مرا طبخ گرند
هوش مصنوعی: در اینجا اشاره به این است که افرادی که از دور میآیند و به ظاهری متفاوت و خاص دارند، به راحتی میتوانند در محیط ما تاثیر بگذارند و توجه ما را جلب کنند. به نوعی میتوان گفت که ویژگیهای منحصر به فرد و فرهنگی آن‌ها، میتواند جاذبهای برای دیگران باشد.
گرچه محور سپرد قرصهٔ خورقرص خوربین که به محور سپرند
هوش مصنوعی: هرچند که خورشید به دور خود میچرخد و محور حرکتش مشخص است، اما در این میان، چیزهایی وجود دارد که آن را تحت تأثیر قرار می‌دهد.
هندوانند سپر ساز از سیملیک دارندهٔ تیر خزرند
هوش مصنوعی: هندوان سپرهایی از جنس نقره میسازند، اما کسی که این تیرها را به کار میبرد، متعلق به سرزمین خزر است.
به سر تیغ به صد پاره کنندچون به تیرش به سر بار برند
هوش مصنوعی: چنانچه بر لبهی تیغ بیافتند، با زخمهای بسیار پارهپاره میشوند، همانطور که وقتی تیر به هدف برخورد می‌کند، بر سر بار میآید.
هندوان بینی در مطبخ منکه چو دیلم همه سیمین سپرند
هوش مصنوعی: هندوانی را میبینی در آشپزخانهام که مثل دیلمها، همهی آن‌ها نقرهای و درخشان هستند.
خورشی کرده به تیر است و به تیغتا بزرگان به سر نیزه خورند
هوش مصنوعی: خورشید درخشان و تند است و مانند تیغ تیز میتابد، تا جایی که بزرگان و صاحبمنصبان هم به سهولت به زیر آن میآیند و بهرهمند میشوند.
این چنین ماحضری ساخته شدکه دو عالم ببرش مختصرند
هوش مصنوعی: اینگونه حضوری از ما شکل گرفت که دو جهان در آن به طور مختصر وجود دارند.