شمارهٔ ۱۴۳ - مدحی دیگر از آن پادشاه
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر با ستایش از زیبایی و ویژگیهای آذر، محبوبی که از عشق دلباختگان آذری است، صحبت میکند. شاعر زلفهای او را به ریحان و چهرهاش را به خورشید تشبیه میکند و او را برتر از سایر زیبا رویان مانند سرو و لاله میداند. همچنین شاعر با تجلیل از یک شاه سخی و هنرمند، او را به عنوان خورشید دنیای روشنایی و قدرت معرفی میکند. او شاه را با صفاتی چون عدالت، شجاعت و نیکوکاری توصیف کرده و بیان میکند که وصفکردن او برای سخنگویان نیز دشوار است. نهایتاً، شاعر برکت و فزونی نعمتهای الهی را برای این شاه بزرگ و شجاع آرزو میکند.
ای آذر تو بافته از غالیه چادراندر دل عشاق ز دست آذرت آذر
هوش مصنوعی: ای آذر، تو مانند چادری از خوبترین پارچه بافته شدهای که دل عاشقان را بهسوی خود میکشد. عشق تو بهقدری دلانگیز است که از شدت جذابیت، دلها را به آتش میکشد.
زلفین تو ریحان دل عشاق تو جنتدیدار تو خور دیده عشاق تو خاور
هوش مصنوعی: موهای تو مانند ریحان است و دل عاشقان را به باغی از زیبایی تبدیل کرده است. دیدار تو به چشمان عاشقان مانند نوری در شرق است که روشنیبخش زندگی آنهاست.
نه سرو سهی چون تو و نه لاله خودرونه طرفه چین چون تو و نه لعبت آذر
هوش مصنوعی: هیچ درخت بلندی مانند تو، و هیچ گل زیبایی به مانند لاله وحشی وجود ندارد. هیچ لباسی زیباتر از لباس چین بر تن تو نیست و هیچ معبودی مانند تو نیست که بتوان به زیباییاش اشاره کرد.
اندر دل عشاق تو آنست ز عشقتکاندر دل حساد شهنشاه ز خنجر
هوش مصنوعی: در قلب عاشقان، عشق تو جای گرفته است، زیرا در دل حسودان، شاهزاده به مانند خنجری در دست حسادت خود است.
سیف دول آن شاه که از رای رفیعشگشتست جهان هنر و رادی انور
هوش مصنوعی: سیف دول، آن پادشاهی است که به خاطر نظر بلند و فکر والایش، جهان مملو از هنر و نورانی شده است.
ای شاه سخی دست که درگاه سخاوتلفظت درر افشاند دستت در و گوهر
هوش مصنوعی: ای پادشاه بخشنده، دستی که درگاه سخاوت تو را لمس کند، گویی که در ها و جواهرات را به روی آن میگشاید.
ای شاه تو خورشیدی زیرا که چو خورشیدنور تو رسیدست به آفاق سراسر
هوش مصنوعی: ای پادشاه، تو مانند خورشید هستی زیرا که نور تو در تمام جهان پخش شده است.
لرزان شده از بیم سر تیغ تو فغفورترسان شده از هول سر گرز تو قیصر
هوش مصنوعی: این جمله بیانگر احساس ترس و لرزش ناشی از قدرت و هیبت کسی است. پیامبر قدرت و شدت شخصیت او به گونهای است که حتی بزرگان و فرمانروایان نیز از او هراس دارند و از برخورد با او میترسند. به عبارتی، هنگامی که نام و وجود او به میان میآید، دیگران احساس ناامنی و نگرانی میکنند.
تو شاه جهانگیری ای شاه جهاندارتو خسرو صفداری ای خسرو صفدر
هوش مصنوعی: تو پادشاهی بزرگ و دارای عظمت هستی، ای فرمانروای جهان. تو همانند خسرو صفدر، شاهی با وقار و قدرتی بینظیری.
ای چتر تو را نصرت و تأیید شده یاروی تیغ تو را فتح و سعادت شده یاور
هوش مصنوعی: ای چتر تو، یاری که به پیروزی و حمایت رسیده است، و تیغ تو، که به فتح و خوشبختی کمک کرده است.
در صدر چو خاقانی و در قدر چو هوشنگدر عدل چو نوشروان در جنگ چو نوذر
هوش مصنوعی: شخصیتی برجسته و بزرگ همانند خاقانی در علم و ادب، با مقام و ارجمندی چون هوشنگ، در عدل و انصاف به مانند نوشروان و در میدان جنگ و قهرمانی به مانند نوذر، توصیف شده است.
حیران شود از وصف تو وصاف سخنگویعاجز شود از نعمت تو دانای سخنور
هوش مصنوعی: افرادی که تو را توصیف میکنند، در وصف تو حیران میشوند و حتی انسانهای باتجربه و دانا نیز از نعمتهای تو به حیرت میافتند و عاجز میمانند.
فرخنده کناد ایزد روی تو چو رایتیار تو خداوند جهاندار کروگر
هوش مصنوعی: برای تو که مانند پرچم یار و خدای جهان، از جانب ایزد رو به خوشی و کامیابی هستی، آرزوی خوشبختی میشود.
گه کار تو این نزهت و این کشتن کفاردر دست تو گه خنجر و گه زرین ساغر
هوش مصنوعی: گاهی تو در حال جنگ و مبارزه با دشمنان هستی و گاهی در حال لذت بردن از نعمتها و خوشیها.
رخسار نکوخواه تو چون لاله خود رنگرخسار حسود تو شده چون گل اصغر
هوش مصنوعی: صورت زیبای تو مانند لاله است و رنگ چهره حسودان تو به خاطر زیباییات همانند گل اصغر شده است.