۱۴- آیات ۱۴۳ تا ۱۴۷
هوش مصنوعی: خلاصهای از متن:
وقتی موسی به وعدهگاه پروردگارش رسید و از او درخواست کرد که خود را به او نشان دهد، خداوند فرمود که نمیتوانی مرا ببینی، اما به کوه نگاه کن. اگر کوه در جای خود ثابت بماند، شاید بتوانی مرا ببینی. زمانی که خدا بر کوه تجلی کرد، کوه متلاشی شد و موسی بیهوش افتاد. پس از به هوش آمدن، از خداوند درخواست آمرزش کرد و گفت که او نخستین مؤمن است. خداوند از موسی خواست که رسالت و کلامش را بپذیرد و به شکرگزاری بپردازد و گفت که در الواح از هر چیزی پند و دستوراتی نوشته شده است.
اینجا به مسأله بزرگی اشاره شده است: کسانی که آیات خدا را انکار میکنند و بر حق تکبر میورزند، مورد غضب خدا قرار میگیرند و اعمالشان نابود میشود. آنگاه موسی با جمعیتی به کوه آمده و در جستجوی علم و حکمت است، و دیدار با حقایق برای او عیان میشود. این واقعه نشاندهنده اهمیت ایمان، شکرگزاری، و پیروی از دستورات الهی است.
در نهایت، تأکید میشود که آنانی که به آیات خدا و بیداری آخرت بیتوجهند، تنها به آنچه که خود انجام دادهاند پاداش خواهند گرفت.
وَ لَمّٰا جٰاءَ مُوسیٰ لِمِیقٰاتِنٰا وَ کَلَّمَهُ رَبُّهُ قٰالَ رَبِّ أَرِنِی أَنْظُرْ إِلَیْکَ قٰالَ لَنْ تَرٰانِی وَ لٰکِنِ اُنْظُرْ إِلَی اَلْجَبَلِ فَإِنِ اِسْتَقَرَّ مَکٰانَهُ فَسَوْفَ تَرٰانِی فَلَمّٰا تَجَلّٰی رَبُّهُ لِلْجَبَلِ جَعَلَهُ دَکًّا وَ خَرَّ مُوسیٰ صَعِقاً فَلَمّٰا أَفٰاقَ قٰالَ سُبْحٰانَکَ تُبْتُ إِلَیْکَ وَ أَنَا أَوَّلُ اَلْمُؤْمِنِینَ (۱۴۳) قٰالَ یٰا مُوسیٰ إِنِّی اِصْطَفَیْتُکَ عَلَی اَلنّٰاسِ بِرِسٰالاٰتِی وَ بِکَلاٰمِی فَخُذْ مٰا آتَیْتُکَ وَ کُنْ مِنَ اَلشّٰاکِرِینَ (۱۴۴) وَ کَتَبْنٰا لَهُ فِی اَلْأَلْوٰاحِ مِنْ کُلِّ شَیْءٍ مَوْعِظَةً وَ تَفْصِیلاً لِکُلِّ شَیْءٍ فَخُذْهٰا بِقُوَّةٍ وَ أْمُرْ قَوْمَکَ یَأْخُذُوا بِأَحْسَنِهٰا سَأُرِیکُمْ دٰارَ اَلْفٰاسِقِینَ (۱۴۵) سَأَصْرِفُ عَنْ آیٰاتِیَ اَلَّذِینَ یَتَکَبَّرُونَ فِی اَلْأَرْضِ بِغَیْرِ اَلْحَقِّ وَ إِنْ یَرَوْا کُلَّ آیَةٍ لاٰ یُؤْمِنُوا بِهٰا وَ إِنْ یَرَوْا سَبِیلَ اَلرُّشْدِ لاٰ یَتَّخِذُوهُ سَبِیلاً وَ إِنْ یَرَوْا سَبِیلَ اَلغَیِّ یَتَّخِذُوهُ سَبِیلاً ذٰلِکَ بِأَنَّهُمْ کَذَّبُوا بِآیٰاتِنٰا وَ کٰانُوا عَنْهٰا غٰافِلِینَ (۱۴۶) وَ اَلَّذِینَ کَذَّبُوا بِآیٰاتِنٰا وَ لِقٰاءِ اَلْآخِرَةِ حَبِطَتْ أَعْمٰالُهُمْ هَلْ یُجْزَوْنَ إِلاّٰ مٰا کٰانُوا یَعْمَلُونَ (۱۴۷)
هوش مصنوعی: هنگامی که موسی به وعدهگاه ما آمد و پروردگارش با او سخن گفت، گفت: پروردگارا، به من نمایش بده که تو را ببینم. خداوند فرمود: هرگز نمیتوانی مرا ببینی، اما به کوه نگاه کن؛ اگر آن ثابت ماند، تو هم مرا خواهی دید. وقتی که پروردگارش به کوه تجلی کرد، آن را در هم کوبید و موسی بیجان روی زمین افتاد. هنگامی که به خود آمد، گفت: تو را پاک و منزه میدارم! به تو بازمیگردم و من نخستین مؤمنان هستم. خداوند گفت: ای موسی، من تو را بر دیگران برگزیدم به خاطر پیامهای خودم و بخاطر سخنانم. آنچه را که به تو دادهام بگیر و از شکرگزاران باش. ما در الواح، از هر موضوعی موعظه و تبیین نوشتیم. آنها را با قدرت بگیر و به قوم خود بگو که بهترین آنها را بگیرند؛ به زودی شما را به سرای فاسقان نشان میدهم. من آیات خود را از کسانی که در زمین بدون حق تکبر میکنند، دور میکنم. اگر همه آیات را ببینند، به آن ایمان نمیآورند و اگر راه هدایت را ببینند، آن را انتخاب نمیکنند و اگر راه گمراهی را ببینند، آن را انتخاب میکنند. این به این دلیل است که آنها آیات ما را انکار کردند و از آن غافل بودند. و کسانی که آیات ما و ملاقات آخرت را انکار کردند، اعمالشان نابود میشود. آیا جز آنچه انجام میدادند، مجازات خواهند شد؟
و چون آمد موسی بوقت مقرر ما و سخن کرد با او پروردگارش گفت ای پروردگار من بنما مرا که بنگرم بسوی تو گفت هرگز نخواهی دید مرا و لیکن بنگر بکوه پس اگر قرار کرد در جایش پس زود باشد که به بینی مرا پس چون تجلی کرد پروردگارش مر کوه را گردانید آن را ریزهریزه و در افتاد موسی بیهوش شد پس چون بهوش آمد گفت دانم پاک بودنت را بازگشتم بسوی تو و من اول گروندگانم (۱۴۳) گفت ای موسی به درستی که برگزیدم تو را بر مردمان برسالتهایم و کلامم پس بگیر آنچه دادم تو را و باش از شکرگزاران (۱۴۴) و نوشتیم برای او در لوحهای توریت از هر چیزی پندی و بیانی از برای همه چیز پس بگیر آن را بجد و جهد و امر کن قومت را که اخذ کنند به نیکوترش زود باشد بنمایانم شما را سرای فاسقان (۱۴۵) بزودی میگردانم از آیتهای خود آنان را که کبر میورزند در زمین بناحق و اگر ببینند هر آیتی را نمیگروند بآن و اگر بینند راه حقی را نمیگیرند آن را راه و اگر بینند طریق باطلی را میگیرندش راه آن باینست که ایشان تکذیب کردند آیتهای ما را و بودند از آنها بیخبران (۱۴۶) و آنان که تکذیب کردند آیتهای ما را و رسیدن جزای آخرت را نابود شد کردارشان آیا جزا داده میشوند بجز آنچه بودند که میکردند (۱۴۷)
هوش مصنوعی: موسی در زمان مقرر به ملاقات پروردگارش آمد و با او سخن گفت. او از خدا خواست که خود را به او نشان دهد، اما خدا پاسخ داد که هرگز نخواهد توانست او را ببیند. خدا به موسی گفت که به کوه نگاه کند و اگر کوه در مکان خود ثابت بماند، ممکن است او را ببیند. وقتی تجلی خدا بر کوه انجام گرفت، کوه به صورت ریزهریز درآمد و موسی بیهوش شد. وقتی به هوش آمد، گفت که به پاکی خدا پی برده است و به سوی او بازگشت و خود را از نخستین مؤمنان دانست. خدا به او فرمود که او را برگزیده و به او رسالت و کلامش را داده است، و به او سفارش کرد که چیزی را که به او داده است بگیرد و شکرگزار باشد. همچنین خدا در لوحهایی به او فرمود که هر گونه پند و راهنمایی را برای قومش در نظر بگیرد و از آنچه خوب است پیروی کنند. خدا هشدار داد که کسانی که در زمین به ناحق تکبر میورزند، به زودی عذاب خواهند شد و اگر آیاتش را ببینند، ایمان نخواهند آورد. در نهایت، کسانی که آیات خدا را انکار کردهاند، در اعمالشان نابود خواهند شد و تنها به همان اندازه که عمل کردهاند، جزا خواهند دید.
وآنکه در میقات با هفتاد تنموسی آمد گفت حق با وی سخن
هوش مصنوعی: آن کسی که در موعد مشخص، با هفتاد نفر از موسی آمد، گفت که حق با اوست و دارد سخن میگوید.
این چنین گویند کز حق میشنیدتا چهل روز او کلام بس مفید
هوش مصنوعی: این طور گفته میشود که او به مدت چهل روز از حق آموخت و سخنانش بسیار ارزشمند و مفید بود.
تا نود ألف از حق او اندر خطابنکته ها بشنید در نظم و حساب
هوش مصنوعی: او در گفتگو و بحثهایش نکتههای زیادی از حقیقت شنیده و در قالب نظم و حساب بیان کرده است.
وین عجب نبود که اندر اربعینرازها گردد عیا ن بر مرد دین
هوش مصنوعی: این شگفتی نیست که در روزهای چهارشنبه رازهایی برای عالم دین آشکار شود.
خاصه گر باشد پیمبر یا ولیّسرّ وحدت سازدش حق منجلی
هوش مصنوعی: به ویژه اگر آن شخص پیامبر یا ولیّ باشد، حقایق و رازهای وحدت در او به وضوح نمایان میشود.
آن تکلّم باشد او را وارداتدر مقام کشف اسماء و صفات
هوش مصنوعی: آن گفتوگو و سخن گفتن، به او در مقام درک و شناخت نامها و صفات الهی کمک میکند.
هر دم آید وارداتی تازه اشتا چه باشد سیر او و اندازه اش
هوش مصنوعی: هر لحظه چیز جدیدی وارد زندگیام میشود، اکنون ببینم که چقدر میتواند او را سیر کند و کم و زیادش چه میزان است.
در بیان علّم الاسماء به نامکرده ام تحقیق این معنی تمام
هوش مصنوعی: در مورد شناخت نامها و اصل آنها، به طور کامل تحقیق کردهام.
هر بنی آدم که دارد عقل و جانباشدش از علّم الاسماء نشان
هوش مصنوعی: هر انسانی که دارای عقل و روح است، باید نشانهای از علم نامها داشته باشد.
از پدر آموخت چون رفتار اوکشف سازد حق بر او اسرار او
هوش مصنوعی: این بیت به این معنی است که فرد از پدر خود یاد میگیرد که چگونه با دیگران رفتار کند و از طریق این رفتار، رازهای حقیقت برای او آشکار میشود.
آدم اندر عشق و توبت فرد بودپای تا سر انکسار و درد بود
هوش مصنوعی: انسان در عشق به تو به طور کامل تسلیم و شکست خورده است و پر از درد و رنج است.
رَبنَا إنَّا ظَلَمنَا گفت و رستچون درستی دیده بود اندر شکست
هوش مصنوعی: خدای بزرگ، ما به خود ظلم کردیم، اما وقتی که درستی را دید، آزاد شد.
زآن تضرّع کرد آن دانای رازآدم و آدم نشان را سرفراز
هوش مصنوعی: آن حکیم بزرگ به خاطر زاری و درخواست انسانی، به او و ذات انسانیاش افتخار و عزت بخشید.
حق تکلّم کرد با موسی به طورزآنکه بس در حبّ خود دیدش غیور
هوش مصنوعی: خداوند با موسی صحبت کرد و این گفتگو به خاطر عشق شدیدش به او بود.
چونکه با او خواست آید در کلامطور را بگرفت ظلمت بالتمام
هوش مصنوعی: وقتی او تصمیم گرفت که با او سخن بگوید، تاریکی کامل بر کوه طور سایه افکند.
هفت فرسخ دور او تاریک شدرفت کثرت ، جان به حق نزدیک شد
هوش مصنوعی: فاصلهٔ زیادی بین او و تاریکی ایجاد شد، اما با دوری از کثرت، روح به حقیقت نزدیکتر گردید.
ظلمت ار دانی اشارت بر فناسترستگیِ جان ز قید ماسوی است
هوش مصنوعی: اگر ظلمت را بشناسی، میفهمی که نشانهای از فناست. رهایی روح از قید چیزهای غیر از خود است.
دور از وی گفت گردد کاتبینچون شد از افعال مطلق سوی عین
هوش مصنوعی: نویسندگان وقتی از وجود او دور میشوند، به وصف اعمالش میپردازند و به او نگاه میکنند.
می نویسند آن دو کاتب در سندهر چه هست از فعل نیک و فعل بد
هوش مصنوعی: دو کاتب در سندی هر چه که هست را ثبت میکنند، از کارهای نیک و بد.
در فناء مرد ره از افعال رستنیست کاتب را در آن احوال دست
هوش مصنوعی: در حالتی که انسان در حالت فنا و از بین رفتن خود قرار میگیرد، نمیتواند از کارهایی که انجام داده آزاد شود، مانند کاتبی که در آن مواقع، دیگر دستی بر کار ندارد.
غیر آن روحانیان و عرشیانکس نماند او را به چشم اندر عیان
هوش مصنوعی: غیر از روحانیان و افرادی که در آسمان هستند، هیچکس دیگر او را به وضوح و به چشم نمیبیند.
زآن تجلی جان او بیتاب شداز کفش سر رشتۀ آداب شد
هوش مصنوعی: به خاطر تماشای نور و جلوههای جان او، دل از دست رفت و از راه و شیوههای معمولی دور شد.
وصفش اندر وصف حق شد منطمسگشت پس بر کشف ذاتی ملتمس
هوش مصنوعی: این شعر به این معناست که وقتی توصیف زیبایی و حقیقت آن شخص به حدی عمیق میشود که دیگر مشخص نیست، در آن لحظه، به شناخت و درک واقعی ذات او نزدیک میشویم.
رَب أرِنِی گفتن از مشتاقی استحرص عاشق بر لقای باقی است
هوش مصنوعی: در اینجا، درخواست دیدن، نشانهای از longing و اشتیاق عاشق به ملاقات و درک معشوق است. عشق به چیزی جاویدان و ابدی در دل عاشق، نشاندهندهی تمایل او برای نزدیکتر شدن به حقیقت و معنا است.
نه از جسارت بود و نه از ترک ادببل بُد از افزونی عشق و طلب
هوش مصنوعی: این عمل نه به خاطر بیادبی و جسارت بود، بلکه ناشی از شدت عشق و اشتیاقی بود که وجودم را پر کرده بود.
گفت بنما روی تا بینم تو راگفت از طمس صفاتی برتر آ
هوش مصنوعی: او گفت: «رویت را نشانم بده تا تو را ببینم.» و او پاسخ داد: «از ویژگیهای پنهان فراتر است.»
تا تو از خود با خبر در نیّتیخلق و حق بینی در اثنیّتی
هوش مصنوعی: تا زمانی که از درون خود آگاه نشوی، نه میتوانی مخلوق و نه خالق را به درستی بشناسی.
واقفی زآنکه تویی تو، من منممَحق نبوی در وجود ذوالمنم
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که من به حقیقت وجود خود آگاه هستم و میدانم که در کنار وجود تو که حقیقتی بزرگتر است، موقعیتم چگونه است. من خودم را در این رابطه درست و حقیقی میشناسم و به مقام و جایگاه تو نیز احترام میگذارم.
تا نگویی کاین طلب جایز نبودچون به کشف ذات او فایز نبود
هوش مصنوعی: تا زمانی که نگویی که این خواسته و طلب درست نیست، زیرا به شناخت و درک واقعی او نرسیدهای.
بود جایز، بلکه واجب آن طلبتا مهیّا بر وصول آید ز رب
هوش مصنوعی: طلب و درخواست محبوب و مقصود از سوی دل، نه تنها ممکن است، بلکه ضرورت و واجب است تا زمانی که شرایط برای رسیدن به آن فراهم شود.
گر که مسمومی ز حق تریاق خواستعیب نبود کو به استحقاق خواست
هوش مصنوعی: اگر کسی از زهر مسموم شده باشد و برای درمان به تریاق درخواست کند، اشکالی ندارد چون او به حق و با دلیل خواسته است.
فرقه ای گویند بهر رفع لومکه نمود این خواهش او بر میل قوم
هوش مصنوعی: گروهی میگویند برای جلوگیری از سرزنش، که این خواهش او بر اساس تمایل مردم نمایش داده شده است.
ور نه جایز نیست بهر انبیاءکه ز حق خواهند چیزی بر خطاء
هوش مصنوعی: اگر قرار باشد انبیا از حقیقت چیزی بخواهند، جایز نیست که دچار خطا شوند.
چون نمود او این سؤال از عشق و تابلن ترانی گفت حقش در جواب
هوش مصنوعی: زمانی که او از عشق و شوق خود پرسید، حق پاسخ داد که هرگز مرا نخواهی دید.
لیک بنگر سوی کوه استوارگر که ماند در مکانش برقرار
هوش مصنوعی: اما به کوه محکم و استوار نگاه کن که چگونه در جای خود ثابت و برقرار مانده است.
پس مرا باشد که هم بینی تو زودپس تجلی کرد بر کوهی که بود
هوش مصنوعی: پس من باید زودتر تو را ببینم، زیرا روشنایی وجودت بر کوه نمایان شد.
در زمان گردید آن کُه ریز ریزوآن کلیم افتاد بی هوش و تمیز
هوش مصنوعی: زمانی فرارسید که آن کوه به تکهتکه شد و کلیم (موسى) به حالت بیهوشی و عدم درک افتاد.
اوفتاده بود بی هُش تا دو یومهم بمردند آنکه با او بُد ز قوم
هوش مصنوعی: او بیهوش افتاده بود و دو روز گذشت تا اینکه افرادی که با او بودند، مُردند.
بود آن کوه و جود موسویگفت بین گر ماند آن بر جا جوی
هوش مصنوعی: کوهی که جود موسوی دربارهاش سخن گفت، اگر باقی بماند، به مانند جوی آب به نظر میرسد.
هم بود ممکن که بینی آن جمالوین بود تعلیق بر امری محال
هوش مصنوعی: اگر ممکن بود که آن زیبایی را ببینی، این امر معلق بر چیزی غیرممکن است.
کوه اندر جای خود اصلا نماندرفت از خود هستی موسی نماند
هوش مصنوعی: کوه در جای خود باقی نماند و از وجود خودش خارج شد، اما وجود موسی باقی ماند.
گشت یکجا فانی از حیث وجودپس چو باز آمد به هوش اندر شهود
هوش مصنوعی: در یکجا وجودش تمام شد و نابود گردید، سپس وقتی دوباره به هوش آمد، در درک و شناخت خود دوباره زنده شد.
گشت باقی بر بقای کبریاءآن بقائی کش ز پی نبود فناء
هوش مصنوعی: همیشه و همواره، تنها باقی و پایدار، majesty و عظمت خداوند است، زیرا چیزی که به دنبال او باشد، هرگز زائل نمیشود.
پس ز نطق وحدت آمد در سخنگفت زآن باشی تو پاک ای ذوالمنن
هوش مصنوعی: از سخن گفتن دربارهٔ وحدت بر میآید که تو باید در پاکی بماندی، ای بخشندهٔ بزرگ.
که توان دیدن تو را غیر از تو کسمن به سویت بازگشتم این نفس
هوش مصنوعی: کسی جز تو قدرت دیدن تو را ندارد، من با این نفس به سمت تو بازگشتم.
اول مؤمن منم در جهر و سرّبر بزرگی و جلال حق مقر
هوش مصنوعی: من در پنهان و آشکار، نخستین مؤمنی هستم که به عظمت و بزرگی خدای حق اعتراف میکنم.
اهل صف اول اعنی از رجالکاهل توحیدند و ثابت در کمال
هوش مصنوعی: افراد صف اول به معنای مردان با ایمان و با ثبات در اعتقاد به وحدت خداوند و در کمالات انسانی هستند.
مردن هفتاد تن کشف از فناستموتوا ان قبل تموتوا گفت راست
هوش مصنوعی: مرگ هفتاد نفر نشاندهنده این است که فنا و زوال واقعی وجود ندارد. مرگ را به قبل از مرگ تجربه کنید تا حقیقت را دریابید.
بعد از آنکه آن فناشان رخ نمودمر بقائی از پی، ایشان را نبود
هوش مصنوعی: پس از اینکه فنا و زوال آنها آشکار شد، دیگر بقایی برایشان وجود نداشت.
برنگشتند از مقام جمع رازسوی ملک فرق و کون امتیاز
هوش مصنوعی: آنها از جایگاه مشترک حقیقت و راز به عقب برنگشتند، زیرا تفاوتها و ویژگیهای جهان و موجودات دیگر را درک کردند.
تا گه موت طبیعی روز و شبمات و مستغرق بُدند از نور رب
هوش مصنوعی: در آن زمان که مرگ طبیعی در حال رخ دادن بود، روز و شب به شدت تحت تأثیر نور الهی غرق شده و مات شده بودند.
کآن تجلی بود اسباب کمالکی شود باعث به موت و ضعف حال
هوش مصنوعی: این تجلی که بر کمال و زیبایی دلالت دارد، چگونه میتواند منجر به مرگ و ناتوانی شود؟
هر مریضی یافت صحت زآن ظهورگشت شیرین آبهای تلخ و شور
هوش مصنوعی: هر بیماری که بهبود پیدا کرد، از آن نشان پیدا شد که آبهای تلخ و شور به شیرینی تبدیل شدند.
هر زمین شوره زاری شد چمنرَست هر محبوسی از بند محن
هوش مصنوعی: هر زمینی که خشک و خالی بود، به باغ و چمن تبدیل شد و هر کسی که در بند مشکلات و سختیها بود، آزاد شد.
پس چرا آن طالبان رؤیتشمرده باشند از فروغ طلعتش
هوش مصنوعی: چرا آن کسانی که به دنبال دیدن او هستند، از نور و زیبایی چهرهاش جانشان گرفته شده باشد؟
پس به موسی گفت خلاّق جهانبرگزیدم من تو را بر مردمان
هوش مصنوعی: پس خداوند به موسی گفت: «من تو را برگزیدم تا برای مردم راهنما و هدایتگر باشی.»
بر پیام و بر کلام خود تمامپس بگیر آن را عمل کن در مقام
هوش مصنوعی: پیام و صحبتهای خود را به طور کامل پس بگیر و در عمل در مقام خود به آنها جامه عمل بپوشان.
آنچه دادم بر تو از تنزیل و وحیمیرسان آن را به خلق از امر و نهی
هوش مصنوعی: هر چیزی که من از وحی و نازل شدهها به تو دادم، آن را به مردم برسان و آنچه درباره دستورات و نهیهاست را به آنان آموزش بده.
پس تو باش از شاکران نعمتمشکر گو با شاکران در حضرتم
هوش مصنوعی: پس تو نیز از سپاسگزاران نعمتهایم باش و در حضورم همراه با دیگر شاکران، شکرگزاری کن.
آن کسان که برگزیدم در مقامهر یک ایشان را ز اخیار و کرام
هوش مصنوعی: افرادی که من انتخاب کردهام، در مقام و جایگاه خود از بهترینها و شریفترینها هستند.
هم نوشتیم اندر الواح از نمودآنچه آن واجب ز امر و نهی بود
هوش مصنوعی: ما آنچه را که لازم بود از دستورات و نهیها، بر روی لوحها نوشتیم.
از هر آن چیز از حلال و از حرامبود آن پندی مفصل در کلام
هوش مصنوعی: هر چیزی که حلال و حرام دارد، در کلام حکمتآموزی عمیق و دقیقی نهفته است.
هفت لوح آن بود یا ده در نزولخود به قدر قامتش در عرض و طول
هوش مصنوعی: در اینجا به نوعی اشاره شده که تعداد لوحها که میتواند هفت یا ده باشد به اندازه قامت خود در ابعاد عرض و طول نازل شدهاند. این بیان به نوعی به تناسب و اندازهگیری وجود در سطوح مختلف اشاره دارد.
اندر آنها بود ثبت از معنویمر تفاصیل وجو د موسوی
هوش مصنوعی: در میان آنها چیزی نوشته شده است که جزئیات وجود موسوی را بیان میکند.
از خیال و روح و قلب و عقل و فکرنکتهها کز حق رسیدش نغز و بکر
هوش مصنوعی: از تفکرات و احساسات و اندیشهها و عقل انسان، نکاتی زیبا و تازه ناشی از حقیقت به وجود آمده است.
چند حرف از وی نگارم مجملیمر بر آن یابد تذکر عاقلی
هوش مصنوعی: تعدادی کلمه از معشوقم بهطور مختصر میتواند به یاد عاقلانهای بیفتد.
« در بیان ده حکم از تورات »
هوش مصنوعی: در اینجا به تفسیر ده دستور از کتاب مقدس تورات پرداخته میشود.
کن مرا تسبیح و تقدیس از جهاتکه خدایی غیر من نبود به ذات
هوش مصنوعی: مرا در هر جهت پاک و مقدس بدان، زیرا که جز من ذات خدایی وجود ندارد.
شرک ناور شکر من کن مستدامشکر هم بر والدینت کن به نام
هوش مصنوعی: شرک را از زندگیام دور کن و همیشه شکر و سپاسگزاری خود را به خاطر خانوادهات حفظ کن.
بازگشت جمله چون باشد به منچون کنی این عیش تو گردد حسن
هوش مصنوعی: اگر همه چیز به من بازگردد، تو چگونه میخواهی این لذت را به زیبایی تبدیل کنی؟
خون کس ناحق مریز از هیچ راهکآن تو را باشد حرام و هم گناه
هوش مصنوعی: هیچکس را به ناحق نکش، چون این کار هم بر تو حرام است و هم گناه.
گر که گردی مرتکب بر قتل کستنگ گردد بر تو عالم هر نفس
هوش مصنوعی: اگر به قتل کسی متهم شوی، هر لحظه بر تو دنیا تنگتر خواهد شد.
هم مخور از کذب بر نامم قسمکه کنم دورت ز هر توفیق هم
هوش مصنوعی: اگر به دروغ بر نام من چیزی بگویی، قسم میخورم که هر توفیقی که داری را از تو دور کنم.
نی گواهی ده به چیزی جز که آنبشنوی از گوش و بینی بر عیان
هوش مصنوعی: عشق و حقیقت را تنها با تجربه مستقیم و مشاهده خودت بشناس، نه اینکه فقط به حرفهای دیگران بسنده کنی. آنچه را که خودت با چشمانت میبینی و میشنوی، میتواند تو را به درک بهتری از واقعیت راهنمایی کند.
زآنکه فردا می دهند اعضای تومر گواهی بر دروغت رو به رو
هوش مصنوعی: زیرا فردا اعضای بدنت بر دروغهای تو شهادت خواهند داد و به مقابله با تو خواهند ایستاد.
هم مبر بر مردم از چیزی حسدکه به استحقاقشان از من رسد
هوش مصنوعی: از دیگران حسد نبر که آنچه به شایستگی آنها میرسد، از من هم میتواند برسد.
کآن زمان باشی عدوی نعمتمدور ماند هر حسود از رحمتم
هوش مصنوعی: اگر در آن زمان که نعمتهای من به تو میرسد، دشمنی کنی، حسودان هم از رحمت من دور خواهند ماند.
از زناء شو دور تا زآن احترازروزی و رحمت نگیرم از تو باز
هوش مصنوعی: از زنا دوری کن تا اینکه روزی به رحمت تو دیگر ناشی از آن نباشم.
هم نبندم بر تو باب آسمانتیره گردد از زناء مرآت جان
هوش مصنوعی: اگر در دل خود در برابر تو را ببندم، آسمان بر من تیره خواهد شد و روشنایی جانم از بین میرود.
هم مکش ذبحی به جز بر نام منکآن تو را گردد زیان بر جان و تن
هوش مصنوعی: جز نام من بر کسی قربانی نکن، زیرا این کار تو را به آسیب روح و جسم میکشاند.
غدر کردن با زن همسایه نیزبس بزرگ آمد گناهش در تمیز
هوش مصنوعی: خیانت به همسایه، به ویژه وقتی که آن همسایه زن باشد، گناهی بسیار بزرگ و قابل توجه به حساب میآید.
خواه بر خلق آنچه خواهی بهر خودوین تو را بر حسن ذات آمد سند
هوش مصنوعی: هر طور که میخواهی میتوانی برای خود عمل کنی، اما این به ذات نیکو و زیبای تو اعتبار و مدرک میدهد.
هست در تورات عدل ارجمندجمله این ده حکم بهر وعظ و پند
هوش مصنوعی: در تورات، اصول عدالت و ارجمندی وجود دارد و این ده حکم به منظور آموزش و پند دادن به مردم تنظیم شده است.
گر بر این ده حکم کس عامل شودنقص زو بیرون رود کامل شود
هوش مصنوعی: اگر در این سرزمین حکمی از سوی کسی اجرا شود، نقصها از آن جا دور شده و همه چیز به کمال خواهد رسید.
پس بگیر الواح را با جدّ و جهدهم به قومت امر کن بر حسن عهد
هوش مصنوعی: پس با جدیت و تلاش الواح را بگیر و به قوم خود دستور بده که به حسن پیمان وفادار باشند.
تا فرا گیرند بر نیکوتر آنهمچو صبر و عفو نزد امتحان
هوش مصنوعی: برای رسیدن به ویژگیهای بهتر، مانند صبر و بخشش، باید در شرایط سخت و امتحانها تجربه کسب کرد.
یا هر آن چیزی که در دانش نکوستیا به نیکی مطلق اندر جستجوست
هوش مصنوعی: هر چیزی که در علم خوب و پسندیده باشد یا به دنبال نیکی مطلق باشد.
یعنی آن را کن به نیکویی عملبی اضافه و نسبتی در هر محل
هوش مصنوعی: یعنی آن کار را با نیکی انجام بده و بدون هیچ گونه افزودنی و نسبتی در هر مکان.
هست نیکو امر و نهی ای کز خداستجمله را جایش عمل کردن بجاست
هوش مصنوعی: امر و نهی الهی خوب و پسندیده است و همه باید در جای خود به آن عمل کنند.
زود باشد که نمایم بر شماآن سرای فاسقان را هر کجا
هوش مصنوعی: به زودی آن خانهي فاسقان را در هر کجا برای شما نشان خواهم داد.
قصر آن فرعون و قومش سر به سرکز کسان خالی شد و زیر و زبر
هوش مصنوعی: قصر فرعون و قومش به طور کامل خالی و ویران شد.
زود باشد که بگردانم عیانهم ز آیت های قدرت بر نشان
هوش مصنوعی: به زودی من میتوانم نشانههای قدرت را به وضوح آشکار کنم.
آن کسان را که تکبّر میکننددر زمین بر غیر حق وز ناپسند
هوش مصنوعی: افرادی که در زمین به غرور و خودبزرگبینی میپردازند، در واقع بر پایهی نادرست و ناپسند رفتار میکنند.
کبرشان یعنی به استحقاق نیستکبر بر حق کبر مسکین بر غنی است
هوش مصنوعی: خود بزرگ بینی آنها ناشی از ادعای غیر منطقیشان است؛ این arrogance به این معناست که احساس superiority میکنند در حالی که واقعاً استحقاقی ندارند. این حالت شبیه به خودپسندی فردی فقیر است که بخواهد بر فرد ثروتمند فخر بفروشد.
ور ببینند این گروه سرکشانکل آیتهای ما را بر عیان
هوش مصنوعی: اگر این گروه سرکش آیات ما را به وضوح ببینند، چه خواهند کرد؟
تا به وحدانیّت خود برملاکشف سازم هم به صدق انبیا
هوش مصنوعی: من میخواهم با بیان صادقانهام، حقیقت یکتایی خدا را آشکار کنم، همانطور که پیامبران نیز چنین کردند.
نگروند ایشان بر آنها از عنادور ببینند آن گرُه راه رشاد
هوش مصنوعی: اگر اصرار و دشمنی آنها را نادیده بگیریم و به آن جمع قوی و خردمند نگاه کنیم، میتوان به راه درست هدایت شد.
مینگیرند آن ره ار بینند لیکراه گمراهی بر آن پویند نیک
هوش مصنوعی: اگر در مسیر درست قرار بگیرند، آن را خواهند گرفت، اما در عوض ممکن است به سمت راههای نادرست بروند.
این بر آن باشد که تکذیب از خطااین کسان کردند بر آیات ما
هوش مصنوعی: این به آن معناست که این افراد، در مورد آیات ما، به اشتباه برآن شدند که به دروغ به ما اتهام بزنند.
از غرض بودند از آن بیخبرتا کنند از عبرتی در وی نظر
هوش مصنوعی: آنها قصد داشتند که بدون آگاهی از واقعیت، نگاهی به او بیندازند تا از او درس عبرت بگیرند.
بود آن غفلت ز حقد شومشاننی که نبود امر حق معلومشان
هوش مصنوعی: غفلت آنها ناشی از کینه و حسدشان بود، نه به این خاطر که فرمان حق برایشان روشن نبود.
کرد تکذیب آنکه بر آیات ماهم به دار آخرت یعنی لقا
هوش مصنوعی: آن کسی که به آیات ما در روز قیامت کافر است، در واقع خود را از ملاقات و دیدار الهی محروم کرده است.
شد تباه اعمالشان از جزء و کلنیستشان نفعی ز طاعت در سبل
هوش مصنوعی: اعمال آنها خراب شده و از هیچ یک از اجزا و کل کارهایشان سودی از عبادت در راهها نیست.
مر جزاء داده شوند آیا جز آنکه عمل کردند از سود و زیان
هوش مصنوعی: آیا جزای انسانها تنها بر اساس اعمالشان خواهد بود، چه نیک و چه بد؟