تناجی
صفی علیشاه

۸- آیات ۳۲ تا ۳۴

وَ أَنْکِحُوا اَلْأَیٰامیٰ مِنْکُمْ وَ اَلصّٰالِحِینَ مِنْ عِبٰادِکُمْ وَ إِمٰائِکُمْ إِنْ یَکُونُوا فُقَرٰاءَ یُغْنِهِمُ اَللّٰهُ مِنْ فَضْلِهِ وَ اَللّٰهُ وٰاسِعٌ عَلِیمٌ (۳۲) وَ لْیَسْتَعْفِفِ اَلَّذِینَ لاٰ یَجِدُونَ نِکٰاحاً حَتّٰی یُغْنِیَهُمُ اَللّٰهُ مِنْ فَضْلِهِ وَ اَلَّذِینَ یَبْتَغُونَ اَلْکِتٰابَ مِمّٰا مَلَکَتْ أَیْمٰانُکُمْ فَکٰاتِبُوهُمْ إِنْ عَلِمْتُمْ فِیهِمْ خَیْراً وَ آتُوهُمْ مِنْ مٰالِ اَللّٰهِ اَلَّذِی آتٰاکُمْ وَ لاٰ تُکْرِهُوا فَتَیٰاتِکُمْ عَلَی اَلْبِغٰاءِ إِنْ أَرَدْنَ تَحَصُّناً لِتَبْتَغُوا عَرَضَ اَلْحَیٰاةِ اَلدُّنْیٰا وَ مَنْ یُکْرِهْهُنَّ فَإِنَّ اَللّٰهَ مِنْ بَعْدِ إِکْرٰاهِهِنَّ غَفُورٌ رَحِیمٌ (۳۳) وَ لَقَدْ أَنْزَلْنٰا إِلَیْکُمْ آیٰاتٍ مُبَیِّنٰاتٍ وَ مَثَلاً مِنَ اَلَّذِینَ خَلَوْا مِنْ قَبْلِکُمْ وَ مَوْعِظَةً لِلْمُتَّقِینَ (۳۴)
و تزویج نمائید بی‌جفتان را که از شما آن دو نیکوکاران را از بندگانتان و کنیزانتان اگر باشند درویشان غنی می‌سازد ایشان را خدا از فضلش و خدا فراخ رحمت داناست (۳۲) و باید عفت ورزند آنان که نمی‌یابند نکاحی تا آنکه غنی کند ایشان را خدا از فضلش و آنان که طلب می‌کنند مکاتبه را از آنچه مالک شد یمینهاتان پس مکاتبه کنید ایشان را اگر دانسته باشید در ایشان خیری و بدهید ایشان را از مال خدا که دادتان و بجبر باز مدارید کنیزانتان را بر زنا اگر اراده داشته باشند عفت را تا بجویند متاع زندگانی دنیا را و کسی که اکراه کند ایشان را پس بدرستی که خدا از بعد اکراه ایشان آمرزنده مهربانست (۳۳) و بدرستی که فرستادیم بشما آیتهای روشن و مثلی از آنکه گذشتند پیش از شما و پندی از برای پرهیزکاران (۳۴)
در نکاح آرید آن زنها که نیستشوهر ایشان را و آن بر ایمنی است
بندگانی یا که آن شایسته اندنیکرو یا نیک و بد دانسته اند
ور که ایشان تنگدستند و فقیرحق غنیشان سازد از فضل کثیر
واسع و داناست او خود بر عبادمی تواند داد وسعت ها زیاد
باید آنها نیز خودداری کنندکه نکاحی می نیابند ارجمند
تا کند حقشان ز فضل خود غنیکارها یابد ز صبرت روشنی
بندگان خواهند ور خود را خرندپس مُکاتبشان کنید و بهره مند
می نشاید که کنید از آن اِبانیکی ار دانید از ایشان بجا
یعنی از مال گدایی خویش رامی نبخرند از پی تفتیش را
هم دهید از مال آنچه داده حقبر شما آن بندگان را بی غلق
مر کنیزان را ندارید ایچ همبر زناء از روی اجبار و ستم
گر که ایشان راست پرهیز از غلطتا فرا گیرید مالی بر سخط
بدترین مال از حیات دنیویاین بود هست ار ز دینتان پیروی
هر کنیزی را کند اکراه اوحال فتیات است ز آمرزش نکو
حق مر ایشان را غفور است و رحیموآنکه کرد اکراهشان او راست بیم
بهر جبّاران بود رنج و وبالکه کنند اکراه فتیات از ضلال
ما فرستادیمتان آیات خویشآنچه روشن گشته در آئین و کیش
هست یا روشن کننده در حدودهر حلال و هر حرامی را که بود
این تفاوت باشد اندر فتح و کسریا مبیّن یا مبیِّن شد به حصر
هم مثل ز امثال آن بگذشتگانکز شما بودند سابق در جهان
وعظ و پندی هم ز بهر متقینتا که زین آیات یابد ره به دین