غزل شمارهٔ ۴۲۹
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر از ساقی می‌خواهد که بیاید و جام را پر کند، زیرا وقت لذت بردن و شادی است. او به بی‌معنی بودن کبر و ناز اشاره می‌کند و یادآوری می‌کند که روزگار نشان داده است که هیچ چیز دائمی نیست. شاعر به بیداری و هوشیاری دعوت می‌کند و از زیبایی و نازکی گل‌ها سخن می‌گوید. او همچنین به زودگذر بودن حیات و نعمت‌ها اشاره کرده و می‌گوید که امروز باید از زندگی لذت ببریم، چون فردا برای ما شراب و حور در بهشت آماده است. شعر در نهایت به زیبایی‌ها و خوشی‌های زندگی اشاره کرده و اهمیت لذت بردن از لحظه‌ها را یادآوری می‌کند.
ساقی بیا که شد قدحِ لاله پر ز میطامات تا به چند و خرافات تا به کی؟
ساقی بیا دیگر کاسه وظرف گل لاله پرشد از می تاکی باید درگیر خرافات و حرف های بی محتوا باشیم
بگذر ز کبر و ناز که دیده‌ست روزگارچینِ قبای قیصر و طرْفِ کلاهِ کی
هوش مصنوعی: از خودپسندی و فخر بیرون بیا، چون زمانه دگرگونیهای بسیاری را دیده است؛ روزگاری که حتی شکوه و مقام قیصر و زیباییهای تاج او نیز پایدار نبودهاند.
هشیار شو که مرغِ چمن مست گشت، هانبیدار شو که خوابِ عدم در پی است، هی
هوش مصنوعی: هشیار باش که پرندهٔ باغ شاد و سرحال شده است. بیدار شو زیرا خواب نابودی در کمین است.
خوش‌نازکانه می‌چمی ای شاخ نوبهار!کآشفتگی مبادت از آشوبِ بادِ دی
هوش مصنوعی: ای شاخهی بهار، با ناز و لطافت میرقصی، ولی مواظب باش که از بادهای طوفانی و آشفته به هم نریزی.
بر مِهرِ چرخ و شیوهٔ او اعتماد نیستای وای بر کسی که شد ایمن ز مکرِ وی
هوش مصنوعی: بر روی چرخ فلک و روشهای آن نمیتوان اعتماد کرد. وای بر کسی که فریب نیرنگهای آن را خورده و خود را در امان میبیند.
فردا شرابِ کوثر و حور از برای ماستو امروز نیز ساقیِ مه‌روی و جام می
هوش مصنوعی: فردا بهشتیان و نعمتهای بهشتی برای ما فراهم خواهند بود، اما امروز هم نوشیدن شراب و لذت بردن از زیباییهای دنیا هست.
بادِ صبا ز عهدِ صبی یاد می‌دهدجان‌دارویی که غم ببرد درده ای صبی!
هوش مصنوعی: باد صبا یادآور دوران کودکی است و مانند دارویی عمل می‌کند که میتواند درد و غم را از جان انسان بزداید. ای کودک، این یادآوری به تو کمک می‌کند تا از غمها رها شوی.
حشمت مبین و سلطنتِ گل، که بسپردفراشِ باد هر ورقش را به زیر پی
فراش: فرشگستر، جاروبکش. پی: پا.
درده به یاد حاتمِ طی جام یک منیتا نامهٔ سیاه بخیلان کنیم طی
هوش مصنوعی: دردی که از یاد حاتم طایی داری، چون یک جام شراب است که میتواند ما را یاری کند تا نامههای بد و حسادت دیگران را پاک کنیم.
زآن می که داد حُسن و لطافت به ارغوانبیرون فکند لطف مزاج از رخش به خوی
هوش مصنوعی: از آن می که زیبایی و نرمی را به رنگ ارغوان هدیه داد، لطف و خوبی در طبع او از چهرهاش نمایان شده است.
مسند به باغ بر که به خدمت چو بندگاناستاده است سرو و کمر بسته است نی
هوش مصنوعی: در باغی زیبا، درخت سرو به خاطر شخصی که در آنجا ایستاده، خود را آراسته و آماده خدمت کرده است. این درخت به گونهای خود را مرتب کرده که نشاندهنده احترام و خدمتگزاری است.
حافظ حدیثِ سحرفریبِ خوشت رسیدتا حدِ مصر و چین و به اطرافِ روم و ری
حد: مرز.