شمارهٔ ۷۷
هوش مصنوعی: این شعر به بیان این نکته می‌پردازد که برای درک و شناخت چیزهای ارزشمند و زیبا، ابتدا باید تجربه درد و رنج را چشید. شاعر به این باور است که کسانی که در عمق زندگی غامض نشوند، قادر به درک ماهیت واقعی و زیبایی‌ها نیستند. عشق، وفا و خدا نیز از این قاعده مستثنی نیستند؛ بدون شناخت خود و تجربه‌های عمیق، انسان ها نمی‌توانند به درستی این مفاهیم را درک کنند. در نهایت، شاعر اشاره می‌کند که حتی سلطنت و قدرت در برابر ندیدگاه‌ها و نادانی‌ها بی‌معنا هستند.
تا درد نیابند دوا را نشناسندتا رنج نبینند شفا را نشناسند
هوش مصنوعی: تنها زمانی که انسان دچار درد و رنج میشود، ارزش و اهمیت درمان را درک می‌کند. بدون تجربه رنج، هیچگاه به ارزش شفا و بهبودی پی نخواهد برد.
آنها که چو ما ماهی این بحر نگردندشک نیست که ماهیت ما را نشناسند
هوش مصنوعی: افرادی که مانند ما در این دریا شنا نمیکنند، به طور قطع نمی‌توانند ماهیت ما را درک کنند.
با عشق و هوا برگ و نوا راست نیایدخاموش که عشّاق نوا را نشناسند
هوش مصنوعی: عشق و زیبایی نمی‌توانند بیصدا بمانند، چرا که عاشقان صدای دلنشین را خوب میشناسند.
منصور بقا از گذر دار فنا یافتناگشته فنا دار بقا را نشناسند
هوش مصنوعی: منصور بقا در لحظهای که از دنیا گذر کرد، به حقیقتی دست یافت که از فنا برتر است. اما کسانی که به این حقیقت نرسند، نمی‌توانند بقا را بشناسند و درک کنند.
تا معتکفان حرم کعبه ی وحدتخود را نشناسند خدا را نشناسند
هوش مصنوعی: تا زمانی که زاهدان و نمازگزاران در کعبهی وحدت حق را نشناسند، نمی‌توانند خداوند را به درستی بشناسند.
یاران وفادار جفا را نپسندندخوبان جفا کار وفا را نشناسند
هوش مصنوعی: دوستان وفادار ظلم و ستم را نمیپسندند، و افرادی که در کارهای ناپسند هستند، نمی‌توانند وفاداری را شناسایی کنند.
آنها که ندارند نم چشم و غم دلخاصیت این آب و هوا را نشناسند
هوش مصنوعی: افرادی که نه دلشان غمگین است و نه چشمانشان اشک دارد، نمی‌توانند زیبایی و ویژگیهای خاص این فضا و محیط را درک کنند.
با عشق تو زیبائی خوبان ننمایدبا پرتو خورشید سها را نشناسند
هوش مصنوعی: عشق تو چنان است که زیباییهای دیگران را تحتالشعاع قرار میدهد و با نور خورشید، ستارههای درخشان دیده نمیشوند.
خواجو چه عجب باشد ارش کس نشناسدشاهان جهاندار گدا را نشناسند
هوش مصنوعی: در اینجا شاعر تعجب می‌کند که چگونه ممکن است کسی گدایی را که به پادشاهان جهان اشاره می‌کند، نشناسد. این نشان دهندهی مقام و اهمیتی است که این گدا دارد و اینکه حتی در مقام گدایی میتواند به عظمت و شکوه شاهان اشاره کند.