شمارهٔ ۲۷
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به توصیف دنیا و امور آن می‌پردازد و می‌گوید که همه چیز در این جهان، از جمله بهشت و زیبایی‌ها، تنها ظاهری و فانی هستند. او به تشبیه‌های مختلف می‌پردازد و همگی را به کم‌ارزشی و بی‌پایه بودنشان نسبت می‌دهد. به ویژه بیان می‌کند که مقام‌ها، ثروت‌ها و قدرت‌ها در نهایت بی‌معنا و زودگذرند و باید از آن‌ها گذر کرد. شاعر به جستجوی حقیقی و معنوی در نزد خداوند دعوت می‌کند و می‌گوید که در نهایت، همه‌ی این‌ها با جود و عطای الهی و حاجت‌روایی اوست.
روضه ی خلد برین بستانسرائی بیش نیستطوطی خوش خوان جام دستانسرائی بیش نیست
هوش مصنوعی: بهشت و گلستان کسانی که در آن خوشمزهها و زیبایی‌ها وجود دارد، فقط یک نمای外ی و ظاهری بیش نیست. آن تبرک و زیبایی که طوطی باصدای خوشش در این باغ میخواند، تنها یک جلوهٔ زیبا دارد و چیزی بیشتر از آن نیست.
گنبد گردنده ی پیروزه یعنی آسماندر جهان آفرینش آسیائی بیش نیست
هوش مصنوعی: آسمان آبی و گرد، در واقع تنها یک نقطه کوچک در میان عالم هستی به شمار میآید.
بگذر از کیوان که آن هندوی پیر سالخوردبا علو قدر و تمکین بزبهائی بیش نیست
هوش مصنوعی: از آسمان و برجهای دور دست بگذر، زیرا آن پیر زن هندی که به نظر میرسد دارای مقام و شرافت است، در حقیقت بیش از یک بز نمادین نیست.
قاضی دیوان اعلی را که خوانی مشتریدر حقیقت چون ببینی پارسائی بیش نیست
هوش مصنوعی: وقتی به قاضی دیوان عالی مراجعه میکنی و او را میبینی، در واقع میتوانی بگویی که او هم به جز ظاهرِ پارسایی، چیز دیگری نیست.
صفدر خیل کواکب گرچه ترکی پر دلستنام آن خونی مبر کو بدلقائی بیش نیست
هوش مصنوعی: هرچند صفدر خیل از زیبایی و درخششی همچون ستارهها برخوردار است، اما درواقع او تنها یک نام و یاد است و حقیقتی فراتر از آن وجود ندارد.
قیصر قصر زبرجد را که شاه انجمستگر بدانی روشن او هم بی حیائی بیش نیست
هوش مصنوعی: اگر بدانید که قیصر، همان کاخی که از زبرجد ساخته شده، در واقع تنها نمادی از ناز و خودخواهی است و هیچ ارزش حقیقیای ندارد، خواهید فهمید که روشنایی او نیز بیشتر از یک بیحیایی نیست.
اصف ثانی چرا خوانی دبیر چرخ رازانک او در کوی دانش کدخدائی بیش نیست
هوش مصنوعی: چرا به دبیر چرخ (زمان) اشاره میکنی؟ زیرا او تنها در محله دانش یک مقام کوچک دارد و بیشتر ارزش ندارد.
شهره شهرست مه در راه پیمائی ولیکبر سر میدان قدرت بادپائی بیش نیست
هوش مصنوعی: این جمله به این معناست که در میان همه افراد و شخصیتها، مه به عنوان یک ستاره درخشان و معروف شناخته میشود. اما زمانی که به میدان قدرت و نفوذ میرسد، آنقدرها هم قوی و مستقل نیست و در واقع تاثیرش بیشتر به اندازه ناپایداری یک پرنده در آسمان است. به عبارتی دیگر، در شرایط خاص، زرق و برق و شهرت کسی ممکن است در برابر قدرت واقعی چندان مقاوم نباشد.
حاجت از حق جوی خواجو زانک ملک هر دو کونبا وجود جود او حاجت روائی بیش نیست
هوش مصنوعی: برای برآوردن نیازهای خود به درگاه خداوند مراجعه کن، زیرا که حقیقت این است که با generosity او، هیچ نیازی باقی نمیماند.