غزل شمارهٔ ۱۱۴۱
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به زیبایی‌های یار و تأثیر آن بر جهان اشاره می‌کند. او از جلوه‌های یار و نقشی که بر خاک می‌گذارد سخن می‌گوید و می‌گوید که زلف یار مانند رشته‌هایی از سبحه است که دل‌ها را می‌رباید. شاعر با مقایسه‌هایی مانند طاوس و کبک، به زیبایی و ظرافت عشق و شیدایی پرداخته و نشان می‌دهد که غفلت و خواب‌های دنیا ما را از حقیقت و دلیری بازداشته است. در نهایت، شاعر به این نکته اشاره می‌کند که آسایش در دنیا خیال باطلی است و باید بیدار شد و از خواب غفلت بیرون آمد.
جلوه هر جا یار با پای نگارین کرده استنقش پایش خاک را دامان گلچین کرده است
هوش مصنوعی: هر جا که محبوب حضور داشته، نشانههای او با زیبایی بر زمین باقی مانده و آن خاک، مثل دامنی از گلهایی که چیده شده، جلوه می‌کند.
رشته سبحه است هر تاری ز زلف کافرشبس که تاراج دل آن غارتگر دین کرده است
هوش مصنوعی: هر رشته از سبحه مانند هر کلاف موهای زیبا و سیاه اوست، و چنان دل من را اسیر کرده که هیچ چیز از دین و ایمانم باقی نمانده است.
کرده است از سادگی محضر به خون خود درستبال خود را هر که چون طاوس رنگین کرده است
هوش مصنوعی: به خاطر سادگیاش، خود را به خطر انداخته و جانش را بر سر زیباییهایش گذاشته است. هر کسی که مانند طاووس، خود را با رنگها و زیبایی‌های ظاهری آراسته باشد، باید به عواقب این کار توجه کند.
قاف را در دیده ها کرده است بی وزن و سبکپله ناز ترا آن کس که سنگین کرده است
هوش مصنوعی: کسی که زیبایی و نازش را در نظر دیگران سبک و بیاهمیت جلوه کرده است، خود شخصی است که به خاطر سنگینی و جدیتش، این احساس را در دیگران ایجاد کرده است.
هر که آگاه است از تردستی پیر مغانچون سبو از دست خشک خویش بالین کرده است
هوش مصنوعی: هر کسی که به مهارتها و زیرکیهای پیر مغان آگاه است، مانند سبویی که از دست خشک خود به آرامی نمیافتد، به نازکی و دقتی با او رفتار می‌کند.
کرده ام انگور شیرین را شراب تلخ منخون خود را مشک اگر آهوی مشکین کرده است
هوش مصنوعی: من انگور شیرین را به شراب تلخ تبدیل کردهام و خون خود را به مانند مشک میدانم، اگرچه همچون آهوی مشکین باشد.
صبح برخیزد صبوحی کرده از خواب گرانهر که وقت خواب، مینا شمع بالین کرده است
هوش مصنوعی: صبح بیدار میشود و کسی که در زمان خواب، جام می را کنار تختش گذاشته، از خواب سنگین بیدار میشود.
غفلت ما را سبب عمر سبک جولان شده استخواب ما را این صدای آب سنگین کرده است
هوش مصنوعی: غفلت و بیتوجهی ما باعث شده است که زندگیمان بیهدف و سرسامآور بگذرد. صدای آب هم خواب و بیحوصلگیمان را بیشتر کرده و موجب سنگینی و کُندی افکارمان شده است.
ما ازان حلم گرانسنگیم در عصیان دلیرکبک ما را هرزه خند آن کوه تمکین کرده است
هوش مصنوعی: ما به خاطر ویژگیهای با ارزشی که داریم، در مقابل نافرمانیها و چالشها ایستادگی میکنیم. همچنین، قدرت و استقامت ما باعث شده که از هر نوع بیاحترامی و نافرمانی به سادگی عبور کنیم.
هر که صائب دارد از دنیا طمع آسودگیفکر خواب عافیت در خانه زین کرده است
هوش مصنوعی: هر کسی که صائب باشد و از دنیا امید داشتن به آسودگی را داشته باشد، در حقیقت، خواب آرامش و راحتی را در خانه خود بنا کرده است.