غزل شمارهٔ ۲۱۷۵
هوش مصنوعی: این شعر به مفهوم بی‌پناهی و تنهایی انسان‌ها اشاره دارد. شاعر می‌گوید که کسی که فریاد او مانند صدای جرس است، هرگز از فریاد زدن خاموش نمی‌شود. انسان‌ها در دنیا برای رهایی از مشکلات و سختی‌ها، به امید نجات به خداوند توکل می‌کنند. شاعر همچنین به مفهوم وابستگی به دیگران و عدم وجود کس و کار در دنیا می‌پردازد. در نهایت، او تأکید می‌کند که هیچ کس نمی‌تواند از دایره مشکلات و چالش‌ها فرار کند، مگر اینکه به خداوند پناه ببرد.
بی دادرس آن کس که فغان چون جرسش هستخاموش نگردد ز فغان تا نفسش هست
هوش مصنوعی: هر کس که فریادش همانند زنگ است، در برابر مصیبت و دردش هیچ کس را یاریدهندهای نیست و تا زمانی که نفس میکشد، از فریاد زدن باز نمیایستد.
چون رشته محال است کند راست نفس راآن دانه گوهر که گره پیش و پسش هست
هوش مصنوعی: نفس انسان به مانند رشتهای است که در شرایط سخت میتواند دچار انحراف و بینظمی شود، ولی در عوض، دانهای گرانبها وجود دارد که میتواند به آن نظم و ترتیب بدهد، هر چند که گرههایی در پیش رو و پشت سر دارد.
آن کس که کسش نیست، کس اوست خداوندبیکس بود آن کس که درین خانه کسش هست
هوش مصنوعی: کسی که هیچکس را ندارد، تنها خداوند حامی اوست. اما کسی که در این دنیا بهتنهایی کس و کار دارد، دیگر بیکس نیست.
غافل نشود یک نفس از بال رساندنهر مرغ که امید نجات از قفسش هست
هوش مصنوعی: هرگز نباید از چنگال مشکلات غافل شد، زیرا هر پرندهای که در قفس اسیر است، به امید نجات و آزادی نیاز دارد.
در گردن خورشید کند دست حمایلچون صبح هر آن کس که اثر در نفسش هست
هوش مصنوعی: در صبح، هروقت که کسی نشانهای از وجود خودش دارد، همچون خورشید بر دوش او بار حمایتی مینهد.
تا هیچ نگردی، نتوانی همه گردیدکز بحر حباب است جدا تا نفسش هست
هوش مصنوعی: تا زمانی که به کمال نرسی، نمیتوانی به همه چیز دست یابی، زیرا مثل حبابی هستی که از دریا جدا شده و تا زمانی که نفس دارد، وجودش پایدار است.
صائب چه خیال است کند خواب فراغتچون نفس کسی را که سگی در مرسش هست
هوش مصنوعی: چطور ممکن است کسی به آرامش و راحتی خواب برود، در حالی که در دلش نگران شخصی باشد که سگی در دشت اوست؟