غزل شمارهٔ ۴۰۹۵
هوش مصنوعی: این شعر به وصف زیبایی و魅یت معشوق پرداخته است. از خط و صفای صورت او شروع می‌شود و به تأثیراتی که بر دل عاشقان دارد، اشاره می‌کند. زیبایی او مانند گل و شکر توصیف شده و خط نازک او به عنوان نشانی از عشق و امید بیان می‌شود که در عین حال می‌تواند درد و عذاب ایجاد کند. در نهایت، این اثر به تضاد بین زیبایی و عذاب عشق اشاره می‌کند و نشان می‌دهد که چطور ظاهر زیبا می‌تواند منجر به خرابی دل‌ها شود. شاعر به اهمیت و قدرت زیبایی معشوق در زندگی عاشقان پرداخته است.
از خط صفای روی تو پادر رکاب شدحسن ترا مقدمه پیچ و تاب شد
هوش مصنوعی: روی تو چنان زیباست که هر کسی برای دیدن آن آماده و مشتاق می‌شود و جلوهگریاش باعث به هم ریختن عقل و دل میگردد.
شب نیمه کرد زلف ز گرد سپاه خطمژگان شوخ زیرو زبر زانقلاب شد
هوش مصنوعی: در شب، موهای بلند و مشکی او را به یاد گرد و غبار سپاهیان میآورد و خط مژگانش، که همچون ناز و بازیگوشی است، به طرز خاصی دلربا و جذاب است. این زیبایی موجب تحول و دگرگونی می‌شود.
چون لاله در پیاله حسن تو خون گرماز انقلاب دور قمر مشکناب شد
هوش مصنوعی: مانند لالهای که در پیالهای قرار دارد، زیبایی تو موجب شده است که احساسات و شور و شوق من به شدت زنده و پرانرژی باشد، همانطور که قمر در وضعیت نامتعادلی قرار دارد.
حسن ترا کشید به پای حساب خطبگذر ز بیحساب که یوم الحساب شد
هوش مصنوعی: زیبایی تو باعث شد تا به محاسبه و حساب بکشم؛ از بیحسابی فاصله بگیر که روز حسابرسی فرارسیده است.
آن لعل آبدار که می می چکد ازوبی آب تر ز رشته موج سراب شد
هوش مصنوعی: آن سنگ قیمتی زیبا که از آن، مایعی شیرین و خوشمزه میچکد، به اندازهای بیارزش و بیآب شده که انگار مانند حرکتی ظاهری از روی سطح یک سراب است.
شدگرد خط عذار ترا بوته گدازآن سیم خام از نفس گرم آب شد
هوش مصنوعی: خطوط صورت تو مانند گلی است که در آتش میسوزد و آن سیم خالص تحت تأثیر نفس گرم تو به آب تبدیل شده است.
آن روی آتشین که جهان را کباب داشتاز دود تلخ آن خط ظالم کباب شد
هوش مصنوعی: چهرهٔ آتشین که باعث سوختن جهان بود، از دود تلخ ناشی از آن خط ستمگر، خود نیز آسیب دیده و سوخته است.
تنگ شکر که داشتی از طوطیان دریغآخر سپاه مور ازان کامیاب شد
هوش مصنوعی: شکر که آن را داشتید، از طوطیها دریغ نکنید؛ سرانجام سپاه مور هم از آن بهرهمند شد.
روی تو همچو غنچه گل خرده ای که داشتچندان نکرد صرف که خرج گلاب شد
هوش مصنوعی: چهره تو مانند غنچه گلی است که به خاطر زیباییاش، دیگران آن را مصرف نکردند و فقط به خاطر عطر و گلابش خرج شده است.
خطی که بود نامه امید عاشقانچون آیه عذاب ز رحمت حجاب شد
هوش مصنوعی: نامه امید عاشقان، که خطی از عشق و آرزوست، به گونهای تبدیل شد که مانند آیهای از عذاب به نظر میرسد و رحمت را از آنها دور کرده است.
چشم تو از خرابی دلهای عاشقانچندان نداشت دست که خودهم خراب شد
هوش مصنوعی: چشم تو آنقدر دلهای عاشقان را خراب کرد که خودت هم از این خراب شدن بینصیب نماندی.
حسن ترا فکند خط از اوج اعتبارچندان که در صفا طرف آفتاب شد
هوش مصنوعی: زیبایی تو چنان درخشان است که از اوج مقام و اعتبار خود، به سمت صفای آفتاب تابیده است.
چون خط دمید بر خط فرمان نهاد سریک چند اگر چه زلف تو مالک رقاب شد
هوش مصنوعی: وقتی که خط خطابی بر چهرهی فرمانده نازل شد، سر به زیر انداخت و مدتی هرچند کوتاه، از زیبایی زلف تو که بر گردنش افکنده شده، بهرهمند شد.
خط در مقام شرح برآمد رخ تراهر نقطه ای ز خال تو چندین کتاب شد
هوش مصنوعی: نقش و نگار در توضیح چهرهات ظاهر شد، هر نقطه از خال تو به اندازه چندین کتاب داستان دارد.
رویی که ذخیره می شد ازو چشم آفتابصائب سیاه روز چو پر غراب شد
هوش مصنوعی: چهرهای که بهخاطر نور خورشید زیبا و درخشان بود، حالا به رنگ سیاه و تیره درآمده و مانند پرهای یک کلاغ شده است.