غزل شمارهٔ ۴۹۷۹
هوش مصنوعی: این شعر توصیف زیبایی‌های معشوق و عشق است. شاعر با زبانی زیبا و استعاری از لب‌های شکرین و چشمان معشوق می‌گوید که مانند عقیق یمن می‌درخشند. او به تاثیر نوری که از چهره‌ی معشوق ساطع می‌شود اشاره کرده و آن را به یوسف تشبیه می‌کند. عاشق به شدت مجذوب لب‌های معشوق است که همچون آتش می‌درخشند و می‌تواند صحبت‌هایش را همچون جواهرات درخور بشنود.
عشق در دل عاشق سوزان است و او نگران داغی است که از دیگران می‌بیند. شاعر به یوسفی اشاره می‌کند که همواره در دل عاشق جا دارد و به زیبایی و دلربایی معشوق اشاره می‌کند. او بیان می‌کند که ارتباط عاشق و معشوق همیشه برقرار است و هر چه برحالت سبازات (خطوط سبز) برود، فقط زیبایی معشوق در دل باقی می‌ماند. در پایان، شاعر به آرامش و خواب شیرین در کنار معشوق اشاره می‌کند و می‌گوید که با وجود همه سختی‌ها، عشق او را از ورود به بهشت بازنمی‌دارد.
خط دمیده است ز لعل لب شکرشکنش ؟یا به خون چشم سیه کرده عقیق یمنش
هوش مصنوعی: آیا این خطی که بر چهرهاش نقش بسته، بر اثر لب‌های شیرین اوست که مثل شکر میباشد؟ یا به خاطر اشکهای تیرهاش که مانند عقیق یمن جلوهگری می‌کند؟
این چه لطف است که برخود چونظر اندازدیوسفستان شود ازپرتو عارض بدنش
هوش مصنوعی: این چه زیبایی است که وقتی به خود نگاه می‌کند، به خاطر درخشندگی چهرهاش، زمین به بهشت یوسف تبدیل می‌شود.
آتشین لعل لب یار فروغی داردکه سخن همچو گهر آب شود در دهنش
هوش مصنوعی: لب‌های سرخ و درخشان معشوقه، نوری خاص دارند که وقتی صحبت می‌کند، کلماتش مانند جواهر در دهانش جلوهگر میشوند.
یوسفی را که من ازخیل نظر بازانمپرده دیده یعقوب بود پیرهنش
هوش مصنوعی: من از میان بسیاری از نیکان، یوسف را مینگرم که چشمان یعقوب در آرزوی او به درخت پرده افتاده است؛ زیرا پیراهن یوسف نشانهای از محبت و امید اوست.
داغ عشق از دل افسرده اغیار مجواین سهیلی است که باشد دل خونین یمنش
هوش مصنوعی: درد عشق را از دلهای غمگین دیگران نپرس، زیرا این درد نشانهای است از دلهای شکسته و مظلوم.
یکی ازجمله خونابه کشان است سهیلدلبری را که منم واله سیب ذقنش
هوش مصنوعی: این بیت به زیبایی و جذابیت فردی اشاره دارد که مانند ستارهای درخشان است و شخص گوینده به شدت تحت تأثیر او قرار گرفته است. او به شدت شیفته و مجذوب زیبایی و جذبه آن فرد شده و احساسات عمیقش را به تصویر میکشد. در واقع گوینده خود را در نقش یک عاشق می‌بیند که به خاطر جذابیت معشوقش دچار حالتی سرگشته و حیران شده است.
هرگز ازسیلی اخوان نرود بریوسفآنچه از سبزه خط رفت به برگ سمنش
هوش مصنوعی: هرگز نمیتوان بر اثر سیلی که بر صورت یوسف زده شده، از ناسزاگویی برادرانش چیزی کم کرد. آن چه که بر اثر سبزه و زیبایی در زندگی او باقی مانده، به مانند عطر گل سمن است و هیچگاه آسیب نخواهد دید.
چشم روزن ز شکرخواب نگردد بیداردرحریمی که بخندد لب شکرشکنش
هوش مصنوعی: چشمهایی که در خواب شیرین هستند، در دنیای عاشقانهای که لب‌های شیرین بخندند، بیدار نمیشوند.
گرچه در بسته به یک کس نگذارند بهشتچه بهشتی است گذارند حریفان به منش
هوش مصنوعی: اگرچه در بهشت را به روی کسی نمیگشایند، اما اینکه چه بهشتی باید باشد که دوستان و همرازان را به صفات نیکو راه دهند، جای سوال است.
صائب آن لب به خموشی جگر عالم سوختتاچه باشد نمک خنده و شور سخنش
هوش مصنوعی: او در سکوت خود، قلب دنیا را به آتش کشیده است. حال ببینید که چه طعمی در خنده و سخن شیرین او نهفته است.