غزل شمارهٔ ۵۲۹۴
هوش مصنوعی: شاعر در این اشعار به موضوعاتی چون هویت، تلاش و ناامیدی می‌پردازد. او خود را همچون نام نیکمردان زنده می‌داند و لباس عاریتی که به تن دارد را سال‌هاست کنار گذاشته است. با وجود اینکه از زیبایی و تلاش باغبان شرمنده است، خودش را در حالتی از آزادگی و بندگی می‌بیند که از وطن دور شده است. او بیان می‌کند که تلاشش تنها به نام محدود می‌شود و با وجود سختی‌ها، امیدش را در دنیای غم‌انگیز حفظ کرده است. در نهایت، ناامیدی را تنها احساس خود می‌نامد و بر بی‌ثمری تلاش‌هایش در جستجوی امید تأکید می‌کند.
بی‌تن خاکی چو نام نیکمردان زنده‌امسال‌ها شد این لباس عاریت را کنده‌ام
هوش مصنوعی: من بدون بدن خاکی، با نام نیکوکاران زندهام. سال‌هاست که این لباس امانتی را از تن خارج کردهام.
گرچه برگ من زبان شکر و بار افتادگی استهمچنان از حسن سعی باغبان شرمنده‌ام
هوش مصنوعی: هرچند که برگ من شیرینی و زیبایی خاصی دارد و نشانهی تواضع من است، اما من هنوز از زیباییهای تلاش باغبان شرمگین هستم.
بس که چون یوسف گران بر خاطراخوان شدماز وطن هرکس مرا آزاد سازد بنده‌ام
هوش مصنوعی: به خاطر زیبایی و جذابیتی که دارم، مانند یوسف که برای دیگران ارزشمند است، از وطن دور افتادهام. هرکس بتواند مرا از این وضعیت نجات دهد، من او را از صمیم قلب خدمت میکنم و بندهی او میشوم.
مطلبم زین نعل وارون جز تلاش نام نیستچون عقیق از نام در ظاهر اگر دل کنده‌ام
هوش مصنوعی: موضوع من در اینجا بیشتر از تلاش و کوشش چیزی نیست، مانند عقیق که فقط در ظاهر زیبایی دارد. اگر از دل چیزی را رها کردهام، به خاطر آن زحمت است.
چون قلم تنگ بر من از سیه‌کاری جهاننیست جز یک پشت ناخن دستگاه خنده‌ام
هوش مصنوعی: وقتی میبینم که جهان چه مشکلات و سختیهایی دارد، احساس میکنم که در زندگیام فقط میتوانم به اندازهی یک پشت ناخن خوشحال باشم.
نیست صائب غیر آه ناامیدی خوشه‌اشتخم امیدی که من در شوره‌زار افکنده‌ام
هوش مصنوعی: من فقط آه ناامیدی را دارم و هیچ چیز دیگری نیست. اما در دل این شوره‌زار، دانهای از امید را که کاشتهام، حمل میکنم.