غزل شمارهٔ ۶۹۳۸
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به مضمونهایی از جمله بیفایده بودن زندگی در زیر آسمان و عدم استفاده درست از امکانات اشاره میکند. او با طرح سوالاتی، نگرانی و ناامیدی خود را از وضعیت زندگی بیان میکند. شاعر میگوید که حتی اگر انسان تلاش کند، مسائل زندگی و سرنوشت گاهی خارج از اراده اوست و نمیتواند بر آنها کنترل داشته باشد. او به تلاش بینتیجه دل اشاره کرده و به نظر میآید که از تنهایی و غربت رنج میبرد. در نهایت، شاعر یادآور میشود که در عین حال که زندگی پر از چالشهاست، نباید به خاطر آنها از تلاش و جستجوی معنا دست کشید.
زیر سپهر خواب فراغت چه می کنی؟در خانه شکسته اقامت چه می کنی؟
هوش مصنوعی: در زیر آسمان، در آرامش و راحتی چه کار میکنی؟ در خانهای که خراب و ویران است، چه میکنی؟
در کاسه کبود فلک نقش جود نیستخواری به آبروی قناعت چه می کنی؟
هوش مصنوعی: در آسمان آبی زندگی نشانی از بخشندگی وجود ندارد، پس چرا بخاطر قناعت، خود را در سطح پست و بیارزش میکنی؟
گیرم به زیر چتر در اینجا گریختیدر آفتابروی قیامت چه می کنی؟
هوش مصنوعی: فرض کن که در اینجا زیر چتری پناه گرفتهای، اما وقتی به روز قیامت برسیم، چه خواهی کرد؟
پیمانه اختیار ندارد به دست خویشاز گردش سپهر شکایت چه می کنی؟
هوش مصنوعی: پیمانه نمیتواند خود به خود از دستش بیفتد، چرا از چرخش آسمان شاکی هستی؟
ای عقل شیشه بار که گل بر تو سنگ بوددر کوهسار سنگ ملامت چه می کنی؟
هوش مصنوعی: ای عقل نازک و حساس، هنگامی که بر تو سختی و دشواری هایی مانند سنگ بر گل روزگار میگذرد، چطور میخواهی در مقابل انتقادات و سرزنشها استقامت کنی؟
نام نکو نتیجه گمنامی است و بسای دل تلاش آفت شهرت چه می کنی؟
هوش مصنوعی: نام خوب تنها نتیجه ناشناخته بودن است، پس ای دل تلاش برای جلب شهرت چرا؟
شکر در انتظار تو ای خوش سخن گداختبا زهر جانگزای قناعت چه می کنی؟
هوش مصنوعی: شکر به خاطر تو در انتظار است و در حال ذوب شدن است، ای سخنسنج زیبا. چرا قناعت که مانند زهر جان است، اینگونه با آن رفتار میکنی؟
غربت ز ننگ قیمت کنعان ترا خریدای ماه مصر، شکوه (ز) غربت چه می کنی؟
هوش مصنوعی: غریب بودن و دوری از وطن، باعث شده قیمت تو مانند کنعان (وطن یوسف) بالا برود، ای ماه مصر! چرا به شکوه و ناله در مورد غربت خود ادامه میدهی؟
صحبت موئثرست و طبیعت دراز دستصائب به اهل صومعه صحبت چه می کنی؟
هوش مصنوعی: سخن مؤثر است و طبیعت انسان گسترده و پیچیده است. صائب، تو با افرادی که در جامعه یا دور از دنیا زندگی میکنند و در صومعههای خود سرگرماند، چه واسطهای داری که به آنها صحبت کنی؟