بخش ۲ - عین الیقین
هوش مصنوعی: در این متن به بررسی مفهوم وجود و عدم در فلسفه اسلامی و قرآن پرداخته می‌شود. نویسنده تأکید می‌کند که هیچ چیزی نمی‌تواند به خودی خود به وجود آید و وجود و عدم از یکدیگر تفکیک‌پذیرند. همچنین بیان می‌شود که واجب الوجود (خدا) نمی‌تواند ممکن باشد و ذات حقایق تغییر ناپذیر است. صفات خداوند نیز به دگرگونی نمی‌گرایند و همواره ثابت و پایدار هستند. نهایتاً، متن به اهمیت شناخت صحیح از خداوند و عدم پذیرش تناقضات در این زمینه اشاره می‌کند.
بهر تأکید آیت قرآنبشنو از عقل واضح برهان
هوش مصنوعی: برای تأکید بر آیات قرآن، از عقل و دلیل روشن بهره بگیر و بشنو.
هیچ ممکن به خویش هست نشدشیب و بالا، بلند و پست نشد
هوش مصنوعی: هیچ چیز نمی‌تواند به خودی خود تغییر کند، نه اینکه پایین برود و نه اینکه بالا برود؛ همه چیز در حالت خودش باقی میماند.
دور باطل، تسلسل است محالاوست پس مبدء و بدوست مال
هوش مصنوعی: تکرار بیپایان غیرممکن است، بنابراین باید نقطهای اولیه و آغازینی وجود داشته باشد که همه چیز از آنجا شروع شود.
زانکه بر بود ذات خود موقوفنشود کس چو وصف بر موصوف
هوش مصنوعی: هیچ کس نمی‌تواند به ذات خود وابسته باشد، همانطور که اوصاف هر چیز به وصف آن چیز تعلق دارد.
نرسد جملۀ دوم به نخستهر دو گردند منتهی به درست
هوش مصنوعی: اگر دومین چیز به اولین نرسد، هر دو به نتیجهای درست خواهند رسید.
ممکنیّت ز ممکنی منفکنشود بی خلاف و شبهه و شک
هوش مصنوعی: تا زمانی که چیزی امکانپذیر باشد، نمیتوان آن را از امکانپذیریاش جدا کرد و در این موضوع هیچ گونه تردید یا شبههای وجود ندارد.
هرگز او واجب الوجود نشدمنبع فضل و فیض و جود نشد
هوش مصنوعی: هرگز آن که وجودش ضروری است، منبع بخشش و خوبی و کرم نشده است.
واجب آنگه نمیشود ممکنگردش ذات کی بود ممکن
هوش مصنوعی: چیزی که در ذات خود امکان پذیر نیست، نمی‌تواند واجب باشد.
زانکه قلب حقایق است محالحاش للّه ز ایزد متعال
هوش مصنوعی: چون دل حقیقتها را درک می‌کند، نمی‌تواند به غیر از خداوند متعال پناه ببرد.
خود گرفتم که میبگشت صفاتمنقلب کی شود حقیقت ذات
هوش مصنوعی: من تصمیم گرفتم که به خودم بپردازم و ببینم که ویژگیهای من چه زمانی تغییر می‌کند و به حقیقت وجودم نزدیکتر می‌شود.
صفت ذات هم نمیگرددهیچ هستی عدم نمیگردد
هوش مصنوعی: ویژگیهای خداوند هیچ گاه تغییر نمیکند و ویژگیهای وجود هم هیچگاه به عدم تبدیل نمیشوند.
صفت او چو اوست پایندههم نمود است و هم نماینده
هوش مصنوعی: او مانند خود، صفتی پایدار و هموارهای دارد که هم در ظاهر نمایان است و هم در باطن وجود دارد.