بخش ۱۲۰ - در بیان آنکه انسان را قابلیت جمیع صفات متقابله هست به هر کدام که میل می کند و ورزش آن پیش می گیرد در آن به کمال می رسد - جامی

آدمی ز اصل فطرت آمد صافاز صفا قابل همه اوصاف

هر صفت را که می شود طالبمی شود بر نهاد او غالب

گر به خوی فرشته آرد رویزود گردد فرشته سیرت و خوی

ور زند فعل دیو از وی سرشود از فعل بد ز دیو بتر

ای نگشته ز فطرت اولفطرت خویش را مکن مبدل

جهد کن جهد تا به عالم دلملکات ملک کنی حاصل

نسپاری عنان به حیله و ریدنشوی کارخانه دد و دیو

ور نمانده ست فطرت تو سلیمبل کز آفات نفس گشته سقیم

از هواهای نفس خود وا کنهر صفت را به ضد مداوا کن

گر بخیلی به جود کوش و کرمبذل دینار پیشه ساز و درم

ور حریصی به داده شو خرسندجز قناعت شعار خود مپسند

نفس تو گر ز نطق یابد قوتلب ببند از سخن به مهر سکوت

ور ز خاموشی اش نصیب افتادبایدت لب به گفت و گوی گشاد

گفت و گویی کلید صدق و صوابنه که گردد مزید بعد و حجاب

گر کند عقل و شرع حکم سخنتو به طبع و هوا خموش مکن

ور نباشد سخن فروشی خوشرخت بر ساحل خموشی کن