بخش ۴۲ - گفتار در احتیاج به طبیب که حفظ صحت به رأی وی منوط است و معالجه مرض به تدبیر وی مشروط
هوش مصنوعی: این متن درباره‌ی ویژگی‌های یک استاد کارگزار است که به خدمت خلق و خدا مشغول است. او آلت کارش را با دقت در دست دارد و کارهایش را برای راحتی دنیا و آخرت انجام می‌دهد. در ابتدا، درست بودن ابزار کار شرط اساسی است تا از آن کارهای درست به دست آید. مهم است که ابزارها به خوبی و به درستی عمل کنند، همانطور که تن انسان نیز باید سالم و درست باشد تا کارهای دل را به درستی انجام دهد.
آورده شده که استاد باید با دقت و آگاهی نسبت به آفات زمان، از سلامت و صحت ابزار و تن خود مراقبت کند. همچنین، طبیب باید به علم و عمل آگاه باشد و با تلاش و آزمون به کمال برسد. او باید فردی مهربان و خوش‌خوی باشد و در همکاری با دیگران دقت و همدلی نشان دهد. در نهایت، استاد و طبیب باید در پی رضای خداوند باشند و دلشان به مسبب‌الاسباب وابسته باشد.
دل بود اوستاد کارگزارتن به دستش نهاده آلت کار
هوش مصنوعی: دل استاد کارهای بدن است و آن را به دستش سپردهایم تا ابزار کار باشد.
کارش از بهر راحت دو سراییاری خلق و بندگی خدای
هوش مصنوعی: او برای آسایش دنیوی و سعادت اخروی، مردم را کمک کرده و به سرپرستی خداوند مشغول است.
شغل استاد را به هر حالتشرط باشد درستی آلت
هوش مصنوعی: شغل استاد هرگونه که باشد، شرط است که ابزار آن به درستی کار کند.
اول آلت درست می بایدتا ازو کارها درست آید
هوش مصنوعی: ابتدا باید ابزار مناسب و درست را در اختیار داشته باشیم تا بتوانیم کارها را به درستی انجام دهیم.
تا قلم را نخست دست دبیرنتراشد به گزلک تدبیر
هوش مصنوعی: تا زمانی که قلم به دست نویسنده نیفتد و او را نشناخته باشد، نمیتوان به خوبی و درستی نوشت.
نرود بر مراد دل قلمشخوش نیاید به چشم کس رقمش
هوش مصنوعی: اگر دل انسان به خواستهاش نرسد، هیچ چیز نمیتواند او را خوشحال کند و نوشتههایش برای دیگران جذاب و زیبا نخواهد بود.
تا نه گزلک ز صنعت سکاکشود از کندی و درشتی پاک
هوش مصنوعی: تا زمانی که زینتها و تزیینات دگرگون نشود، از ناپسندی و زشتی دور خواهی بود.
کی قلم را توان تراشیدنروی دفتر به آن خراشیدن
هوش مصنوعی: قلم توانایی نوشتن روی صفحه را ندارد اگر فقط به سراغ خط افتاده و خراش آن را بزند.
همچنین تن که آلت دل توستکارهای دلت به اوست درست
هوش مصنوعی: بدن تو به عنوان وسیلهای برای ابراز احساسات و خواستههای قلبت عمل میکند و بر اساس احساسی که در دل داری، رفتار و کارهایش شکل میگیرد.
حارسی بایدش دقیقه شناسکش ز آفات دهر دارد پاس
هوش مصنوعی: انسانی که باید هوشیار و دقیق باشد، باید از خطرات و مشکلات روزگار محافظت کند.
حفظ صحت کند به زور آغازصحت رفته را بیارد باز
هوش مصنوعی: باید با تلاش و کوشش از وضعیت ناخوشایند فعلی به سمت سلامت و بهبودی حرکت کنیم و آنچه را که از دست رفته، دوباره به حالت قبلی بازگردانیم.
در مزاجت گر اختلال افتدمنحرف گشته ز اعتدال افتد
هوش مصنوعی: اگر در وضعیت خود دچار اختلال شوی، از حالت متعادل خارج میشوی.
کند از یاوری علم و عملانحرافش به اعتدال بدل
هوش مصنوعی: علم و عمل باید در کنار هم به درستی و تعادل انجام شود، زیرا انحراف از این دو میتواند به آسیبهایی منجر شود.
کیست حارس طبیب روشن رایسوده در راه کسب حکمت پای
هوش مصنوعی: کیست که نگهبان طبیب بافکر روشنی است که در راه دستیابی به حکمت تلاش میکند؟
برده در علم محنت تحصیلکرده آن را ز آزمون تکمیل
هوش مصنوعی: کسی که در علم و دانش سختیها را تحمل کرده و از تجربهها بهره برده است، به کمال و دانش رسیده است.
مقبلی مشفقی نکوکاریخاطری زو ندیده آزاری
هوش مصنوعی: شخصی که به خوبی و مهربانی رفتار میکند، هیچ گزند و آزار یا ناراحتی از او مشاهده نمیشود.
با همه بذله گوی و خندان رویبا همه مهربان و نیکو خوی
هوش مصنوعی: با هر کسی که شوخ و خوشرو است، با هر کسی که مهربان و نیکوکار است، رفتار مناسبی داشته باش.
نه در ابروش چین ز سنگدلینه گره بر جبین ز تنگدلی
هوش مصنوعی: نه بخاطر سنگدلی تو در ابرویت چینه، نه بخاطر تنگدلی تو بر جبینت گرهای هست.
طلعت او شفای بیمارانخنده اش راحت جگر خواران
هوش مصنوعی: چهره او درمانی برای بیماران است و خندهاش آرامشی برای دلهایی که در عذابند ارائه می‌دهد.
مترقب لقای یزدان رامترصد رضای رضوان را
هوش مصنوعی: در انتظار دیدار خداوند باش و برای جلب رضایت بهشت تلاش کن.
دست او در سبب چو اهل حجابدل او با مسبب الاسباب
هوش مصنوعی: دست او در کارها و اسباب، مانند افرادی است که دلشان به مسبب اصلی امور وابسته است.