بخش ۷۱ - حکایت دیده وری که به چشمی که در وقت وداع محبوب نگریست بعد از ملاقات به جمال وی ننگریست
هوش مصنوعی: این شعر درباره عواطف عمیق عاشقانه و درد جدایی است. شاعر از داغ دل و سوزش درونی ناشی از عشق می‌گوید که عمری را مست و در قید وفا گذرانده است. او هر روز جلوه‌ای تازه از محبوبش را می‌بیند و شاداب می‌شود، اما چرخ روزگار به نظر می‌رسد به او ستم می‌کند و یارانش را از او جدا می‌سازد. با این حال، عاشق نمی‌تواند دوری را تحمل کند و اشک می‌ریزد. در نهایت، بعد از مدت‌ها دوباره به محبوبش می‌رسد، اما متأسفانه همچنان نمی‌تواند او را به درستی ببیند و از دیدار او بی‌بهره می‌ماند. درگیری‌های درونی و حسرت عاشقانه شاعر را در بیان زیبایی و غم تنهایی نمایان می‌کند.
بیدلی داغ دل افروزی داشتدر دل از آتش او سوزی داشت
هوش مصنوعی: دل بیدل از عشق به شدت میسوزد و این سوزش درون او وجود دارد.
عمرها مست لقایش می بودبسته در قید وفایش می بود
هوش مصنوعی: عمرهای زیادی به خاطر وصال و نزدیکی او برایم گذرانده میشد و در دام وفاداریاش گرفتار بودم.
دمبدم جلوه دیگر می دیداز جمالش گل دیگر می چید
هوش مصنوعی: او دائما از زیباییهایش جلوه‌ای نو میدید و از آن زیباییها، گلهای تازهای میچید.
چرخ از آنجا که ستم دین ویستقطع یاران ز هم آیین ویست
هوش مصنوعی: چرخ و روزگار به خاطر ظلمی که به دین او می‌شود، دوستان و یاران او را از هم جدا می‌کند.
خواست تا خانه براندازدشانخانه در کوی دگر سازدش
هوش مصنوعی: خواست تا آنها را از خانهاش بیرون کند و در محلهی دیگری خانهای بسازد.
صبح دولت متواری گرددروز صحبت شب تاری گردد
هوش مصنوعی: صبح که میآید، خوشبختی و خوشحالی به سرعت از دست میرود و وقتی شب می‌رسد، تاریکی و غم جای آن را میگیرد.
بر جدایی دل خود بنهادندبر سر ره به وداع استادند
هوش مصنوعی: آنها به جدایی دل خود را سپردند و در مسیر وداع استادند.
عاشق دلشده برداشت فغانبر رخ از خون جگر اشک فشان
هوش مصنوعی: عاشق با دل شکسته از عمق درد و غم خود فریاد میزند و از چشمانش اشک می‌ریزد.
لیک یک دیده او اشک فشاندوان دگر زآتش دل خشک بماند
هوش مصنوعی: ولی یک چشم او اشک می‌ریزد و آن یکی از آتش دل خشک و بیحالت مانده است.
چشم تر ناشده را زد مسمارتا نبیند پس ازان طلعت یار
هوش مصنوعی: چشمهایی که هنوز اشکی نریختهاند، با میخی بسته میشوند تا دیگر نتوانند چهره محبوب را ببینند.
رشکش آمد که به چشمی که نریختاشک چون رشته صحبت بگسیخت
هوش مصنوعی: حسادت بر او غلبه کرد چون در چشمانش اشکی نریخت و سخنانی که در میانشان بود، قطع شد.
بار دیگر به جمالش نگردبلکه دیدن به خیالش گذرد
هوش مصنوعی: دیگر به زیباییاش نگاه نکن، بلکه با خیال دیدن او را تجربه کن.
بعد یکچند رسیدند به همساغر وصل کشیدند به هم
هوش مصنوعی: مدتی پس از آن، به یکدیگر رسیدند و جام وصل را به هم نوشیدند.
سالها همنفس هم بودنددر یکی زاویه همدم بودند
هوش مصنوعی: سالها در کنار هم، در یک گوشه، محرم راز و همدل بودند.
هرگز آن دیده به رویش نگشادکامش از دولت دیدار نداد
هوش مصنوعی: هرگز آن چشم به روی او باز نشد، زیرا خوشبختیاش از دیدن او نصیبش نشد.