شمارهٔ ۴۳۸
هوش مصنوعی: این شعر درباره احساسات نویسنده نسبت به شهر بغداد و دوری از یار و دیار است. او از دجله و اشک‌هایی که بر دلش نشسته صحبت می‌کند و از غم دوری و آرزوی سفر به یثرب می‌گوید. شاعر احساس تنهایی و افسردگی خود را بیان کرده و به توصیف زیبایی‌های بغداد و درد ناشی از جدایی می‌پردازد. او همچنین به ناامیدی و خستگی دل از زندگی در بغداد اشاره دارد و در نهایت، دلش به سفر و رهایی از این وضعیت می‌تپد.
بر کنار دجله دور از یار و مهجور از دیاردارم از اشک جگرگون دجله خون در کنار
هوش مصنوعی: در کنار رود دجله و دور از یار، بیمکانی و در غم دیار خود، اشکهای من همچون خون از قلبم جاری است.
چون سواد دیده ام دریا کند بغداد راسیل چشم دجله بارم گر شود با دجله یار
هوش مصنوعی: وقتی میبینم که دریا بغداد را غرق می‌کند، مانند سیل دجله، چشمانم پر از اشک میشود اگر دجله با دریا همراه شود.
گر نبردی آرزوی یثربم از کف زمامکی فتادی بر خراب آباد بغدادم گذر
هوش مصنوعی: اگر آرزوی یثرب را از دست ندهی، هرگز نباید زمام خود را به راهی ببری که به ویرانههای بغداد میرسد.
این نه باغ داد خارستان بیداد است لیکنیست جز ارباب دل را دل ز خار او فگار
هوش مصنوعی: این باغ پر از گل و زیبایی نیست، بلکه از خاری نشأت میگیرد که نتیجه ظلم و بیعدالتی است. با این حال، کسی که دل بزرگ و مهربانی دارد، از این خاری که دیگران را آزرده می‌کند، آسیب نمیبیند.
وقت کوچ آمد ببند ای ساربان بار سفرتا به کی باشد دل از بغدادیانم زیر بار
هوش مصنوعی: ای سوار، هنگام سفر فرا رسیده، بار و بنه را جمع کن. تا کی باید دل من تحت فشار غم و اندوه بغداد باشد؟
هر دم از شوق سفر چون اشتران سرخ مویمی کشد بر روی زردم قطره های خون قطار
هوش مصنوعی: هر لحظه از شوق سفر، مانند شتران با موی سرخ، بر چهره زردم، قطرات خون به صورت ردیف میچکد.
پشت خم گردد چو گردن ناقه را در بادیهگر شود با بارهای دل بر او جامی سوار
هوش مصنوعی: وقتی گردن شتر در باد خم میشود، نشاندهندهی سنگینی بارهای سنگینی است که بر دوش اوست. در اینجا، به نوعی اشاره به بارهای عاطفی و رنجهایی است که مانند جامی بر روی دل انسان قرار دارند.