شمارهٔ ۶ - بهر شاه جهان جهان شاه است
هوش مصنوعی: شعر درباره‌ی لذت‌های زندگی و عشق بیان می‌شود. شاعر به ساقی می‌گوید که جامی پر از مستی و شادی را به او بدهد، تا از هستی و دلبستگی‌های دنیایی رهایی یابد. او به نغمه‌های دلنواز و زیبایی‌هایی که عروسان معانی در دل دارند اشاره می‌کند.
شاعر از یک گل در گلزار بهار یاد می‌کند که با بارش برکات الهی زنده شده و از دریای رازها فیض می‌گیرد. او به دانش و عرفانی اشاره می‌کند که در آثارش نهفته است.
این شعر همچنین به فضایل شعر و نثر مولوی می‌پردازد و آن را گلی زیبا در باغ معارف می‌داند. نتیجه‌گیری می‌کند که اشعار او معانی عمیق و رازآلودی دارند و باید قدر آن‌ها را دانست. در پایان، شاعر دعا می‌کند که خداوند به این آفرینش و فیض‌های زندگی برکت دهد و دل‌ها را از خلوص و زلالی پر کند.
بده ساقی آن جام گیتی نمایکه هستی ربای و مستی فزای
هوش مصنوعی: به من آن جام را بده که دنیای واقعی را نشان میدهد، جامی که قدرت جذابیت و شادی را دارد.
به مستی ز هستی رهاییم دهبه مستان عشق آشناییم ده
هوش مصنوعی: در حال حاضر ما از دنیای مادی و وابستگیهای آن آزادیم، پس ما را در مستی عشق و محبت راهنمایی کن و با زیباییهای این عشق آشنا کن.
بزن مطرب آن نغمه دلنوازکه در پرده دل بود پرده ساز
هوش مصنوعی: بزن ساز و نغمهای خوش و دلنشین که در درون دل پنهان است و باید به گوش برسد.
به شکرانه کز پرده گفت و گویعروسان معنی نمودند روی
هوش مصنوعی: به خاطر اینکه از پرده بیرون آمدند و گفتوگوی عروسان را معنا کردند، باید شکرگزاری کرد و از زیبایی آن لذت برد.
ز گلزار فردوس آمد گلیبه نزهتگه بینوا بلبلی
هوش مصنوعی: از باغ بهشت گلی به جایی که بلبل بیچاره است، آمده است.
ز باران جود و سحاب کرمزلال بقا یافت خاک دژم
هوش مصنوعی: از بارش باران مهر و بخشش، زمین تشنه و ناامید زندگی تازهای یافت.
ز دریای اسرار فیض جدیدبه لب تشنگان سواحل رسید
هوش مصنوعی: از دریاچهی اسرار، بهرهای نو به دست تشنگان در کنار ساحل رسید.
سخن کوته از زاده طبع شاهکه دانش مآب است و عرفان پناه
هوش مصنوعی: سخن کوتاه و سادهای است که از طبیعت بلند مرتبه و دانشمندانهی شاه بهدست آمده و نشاندهندهی عمق معرفت و پناهگاهی است برای درک عرفان.
همایون کتابی چو درجی ز دررسید از گهرهای تحقیق پر
هوش مصنوعی: کتاب پراهمیتی مانند درزی که از در وارد شده، از گوهرهای تحقیق و دانش پر است.
در او هم غزل درج هم مثنویهم اسرار صوری و هم معنوی
هوش مصنوعی: در او هم شعرهای غزل و هم مثنوی وجود دارد و هم رازهای ظاهری و هم باطنی.
شده طالع از مطلع هر غزلفروغی تباشیر صبح ازل
هوش مصنوعی: هر غزل از آغاز خود، به مانند سپیدهدمی درخشان و دلنشین است که نشان از روشنایی و امید دارد.
ز مقطع چه گویم که هر مقطعیکه فیض ابد را بود منبعی
هوش مصنوعی: من نمیدانم درباره‌ی مقطع چه بگویم، زیرا هر مقطع که منبعی برای فیض جاودانه باشد.
به صورت پرستان کوی مجازز شاه حقیقی نشان داده باز
هوش مصنوعی: در خیابانهای دنیا و در میان افرادی که ظاهراً در جستجوی زیباییهای فریبنده هستند، گاهی نشانههایی از حقیقت نمایان می‌شود.
چو در مثنوی داده داد سخننوی یافته رازهای کهن
هوش مصنوعی: وقتی در مثنوی بیان می‌شود، سخن نو و بیانی تازه به گوش میرسد و اسرار قدیمی و رازهای پنهان کشف میشوند.
در ادراک اسرار ام الکتابز هر مصرعش عقل را فتح باب
هوش مصنوعی: در فهمیدن رازهای کتاب بزرگ، هر مصرعش به عقل فرصتی میدهد تا به درک عمیقتری دست یابد.
زهی نامه دلکش و دلگشایکه شد جان عطار ازو عطرسای
هوش مصنوعی: چه نیکوست این نوشته زیبا و دلنشین که به سبب آن، جان عطار معطر و خوشبو شد.
بود مثنوی لیک آن مثنویکه فایض شد از خاطر مولوی
هوش مصنوعی: این شعر به این معناست که هرچند مثنوی وجود دارد، اما مثنوی حقیقی و سرشار از معنا و عمق آن، چیزی است که از اندیشه و ذهن مولوی الهام گرفته شده است.
ز بس گل که از راز در وی شگفتهمی شایدش گلشن راز گفت
هوش مصنوعی: به خاطر تعداد زیادی گلی که در اسرار وجودش نهفته است، او قادر است که با زیبایی و شگفتی خود، رازی را برملا کند.
بود پایه این سخن بس بلندکی آنجا رسد وصف ما را کمند
هوش مصنوعی: سخن ما ریشهای عمیق و بلند دارد، اما وصف و شناخت ما به آن کجا میرسد که به کمند و محدودیت گرفتار شود.
سخن های شه کز دل پاک خاستبه پاکان که شاه سخنهای ماست
هوش مصنوعی: سخنان پادشاهی که از دل خالص و پاکش نشأت گرفته، به کسانی که دارای دلهای پاک هستند، می‌گوید که او بهترین سخنوران است.
بر این نکته باشد دلیلی تمامکلام الملوک ملوک الکلام
هوش مصنوعی: این جمله به معنای این است که در این موضوع، دلیلی قوی وجود دارد که نشان میدهد سخنان حکمرانان، خود نوعی از کلام و بیانهای عمیق است.
من از وصف گفتار شه قاصرمبه مدحش چه سان ره برد خاطرم
هوش مصنوعی: من نمیتوانم به خوبی از سخنان پادشاه تعریف کنم، چرا که ذهنم نمیداند چگونه به ستایش او بپردازد.
چو خفاش را نیست نور بصرکه بیند به روی زمین عکس خور
هوش مصنوعی: چون خفاش به دلیل نداشتن بینایی نمیتواند نور را ببیند، نمیتواند تصویر خورشید را روی زمین تشخیص دهد.
کجا آورد هرگزش دیده تابکه بیند بر اوج فلک آفتاب
هوش مصنوعی: کجا میتواند چشمی تاب و توان دیدن آفتاب در اوج آسمان را داشته باشد؟
فرو بند جامی زبان مقالکه تنگ است اینجا سخن را مجال
هوش مصنوعی: جامی را در اینجا بسته نگهدار، زیرا اینجا فرصتی برای گفتوگو وجود ندارد و موضوعات محدود است.
چو رسمی ست دیرین که ختم سخنبود بر دعا بر دعا ختم کن
هوش مصنوعی: به خاطر اینکه این یک سنت قدیمی است که پایان هر سخن را با دعا همراه میسازند، بهتر است این صحبت را نیز با دعا به پایان برسانی.
الا تا قوابل ز فیاض جودپذیرند همواره فیض وجود
هوش مصنوعی: شایسته است که همواره از دریای بخشش بهرهمند شویم و نعمت وجود را دریافت کنیم.
دل پاک شه قابل راز باددر فیض بر خاطرش باز باد
هوش مصنوعی: دل پاک شاه، شایسته دریافت رازهاست، پس برکت و فیض بر دل او باریدن گیرد.
سپهرش به فرمان جهانش به کامدعاگوی او انس و جان والسلام
هوش مصنوعی: آسمانش تحت فرمان و خواستن اوست، دعاگوی او آرامش و جان را به دست میآورد.