غزل شمارهٔ ۳۲۳
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به احساساتی عمیق و سرشار از عشق و جنون می‌پردازد. او از حالتی مستی و عدم آگاهی از خود صحبت می‌کند که ناشی از عشق به محبوبش است. شاعر در کوی می‌فروشان به حدی شراب نوشیده که هم جامه‌اش پاره شده و هم ظرفش شکسته است. او محبوب خود را چون خورشید می‌داند و در سرنوشت خود همچنین احساس می‌کند که هرجا می‌رود، آن محبوب را همراه خود دارد.
شاعر عهدی که با محبوب بسته را نباید بشکند و به شدت از این عشق و وابستگی صحبت می‌کند. او به توصیف وضعیت جنون‌آوری می‌پردازد که عشقش به محبوبش برای او ایجاد کرده و از زنجیرهای عشقش رها شده است. در نهایت، او به این نکته می‌رسد که هرچقدر تلاش کند، نمی‌تواند از دلدادگی‌اش به محبوب جدا شود و همچنان در بند اوست.
ساقی نداده ساغر چندان نموده مستمکز خود خبر ندارم در عالمی که هستم
هوش مصنوعی: ای ساقی، آنقدر می نوشاندهای که حالا من از خودم بیخبرم. در دنیایی که در آن زندگی میکنم، غرق در مستی و حال خوبم.
از بس قدح کشیدم در کوی می فروشانهم جامه را دریدم، هم شیشه را شکستم
هوش مصنوعی: به خاطر نوشیدن زیاد در محافل شرابفروشان، هم لباس خود را پاره کردم و هم شیشههای شراب را شکستم.
خورشید عارض او چون ذره برده تابمبالای سرکش او چون سایه کرده پستم
هوش مصنوعی: چهره زیبا و درخشان او مانند خورشید است و من در برابر او چنان خاضع و فروتن شدهام که مانند سایهای در بالای سرش قرار گرفتهام.
کام دلم تو بودی هر سو که می‌دویدمسر منزلم تو بودی هر جا که می‌نشستم
هوش مصنوعی: هر جا که میرفتم به دنبال خوشبختی، تو در ذهن و قلبم بودی و هرکجا که می‌نشستم، تو در کنارم حس میشدی.
تیغش جدا نسازد دستی که با تو دادممرگش ز هم نبرد عهدی که با تو بستم
هوش مصنوعی: تیغی که به دست من است، نمی‌تواند کسی را که با تو بوده، از هم جدا کند، و مرگ او هم نمی‌تواند عهد و پیمانی که با تو بستم، شکست بدهد.
کیفیت جنون را از من توان شنیدنکز عشق آن پری رو زنجیرها گسستم
هوش مصنوعی: من نمیتوانم کیفیت دیوانگیام را برایت توضیح دهم، چون به خاطر عشق آن معشوقه زیبا، بند و زنجیرها را گسستم و آزاد شدم.
ترسم کز این لطافت کان نازنین صنم راستگرد صمد نگردد نفس صنم‌پرستم
هوش مصنوعی: میترسم که این لطافت و زیبایی آن معشوق نازنین باعث شود که عشق و گرایش من به او به حدی باشد که هیچ چیز دیگری را نتواهم در نظر بگیرم.
سنگین دلی که کرده‌ست رنگین به خون من دستفریاد اگر به محشر دامن کشد ز دستم
هوش مصنوعی: دل سنگین و دلتنگی که رنگ خون من را به خود گرفته، اگر در روز قیامت فریاد بزند، من نمیتوانم او را رها کنم.
از هر طرف دویدم همچون صبا فروغیلیکن به هیچ حیلت از بند او نجستم
هوش مصنوعی: هر طرف که تلاش کردم و مانند باد سریع بودم، ولی به هیچ شیوهای نتوانستم از گرفتاریش رها شوم.