شمارهٔ ۴۰۶
هوش مصنوعی: این شعر به مضامین تواضع و خودشناسی اشاره دارد. شاعر به شخصی که به غرور و رعونت گرفتار است، هشدار می‌دهد که نباید با کج‌روی و تکبر به دیگران نگاه کند. او به نیک‌کرداری و اعمال درست تأکید می‌کند و می‌گوید که حتی اگر طینت فرد بد باشد، با تلاش می‌تواند به نیکی دست یابد. همچنین از دقت در انتخاب راه صحیح در زندگی سخن می‌گوید و یادآوری می‌کند که دنیا همیشه به خواسته‌هایمان پاسخ نمی‌دهد و بنابراین باید از مسیر درست و راستگرایانه پیروی کنیم. در نهایت، شاعر به حسابرسی از اعمال خود اشاره کرده و تأکید می‌کند که در نهایت، حقیقت همیشه روشن خواهد شد.
ای داشته به سر ز رعونت کلاه کجسر کج مکن که کج بودش جایگاه کج
هوش مصنوعی: ای کسی که به خاطر افتخاراتت مغروری، زیبا به نظر نمیرسد که خود را با کجرفتاریهایت بزرگ نشان دهی، چرا که جایگاه تو نیز در همین کجرفتاریهاست.
سیلی باد بین که چسان افگند به خاکغنچه که می نهد دو سه روزی کلاه کج
هوش مصنوعی: باد را ببین که چگونه غنچهای را که فقط چند روز بر خاک نشسته است، به زمین میکوبد و کلاهش را کج می‌کند.
از چشم راست بین همه را، کز کژی بودکردن به مردمان ز تکبر نگاه کج
هوش مصنوعی: با نگاه صحیح و مستقیم به دیگران بنگر، زیرا که نگاهی کج و از روی خودبزرگ بینی، باعث تصورات نادرست و برداشتهای نادرست درباره انسانها میشود.
در نیک کوش کت بد و نیک ار به طینت استکز خاک راست است بر آید گیاه کج
هوش مصنوعی: در تلاش برای خوب بودن، اگر ذات کسی بد باشد، نتیجه تغییر نمیکند؛ مانند اینکه از خاکی کج نمیتوان گیاهی راست و سالم برداشت.
گمراهیت به بادیه های کج افگندتو راه راست گیر و رو، ار هست راه کج
هوش مصنوعی: اگر در مسیر زندگی دچار سردرگمی و انحراف شدی، سعی کن راه درست را پیدا کنی و به آن حرکت کنی، حتی اگر اطراف تو مسیرهای نادرست وجود داشته باشد.
دنیا به عهد تو نشود بر مراد توکز زور دست تشنه نشد راه چاه کج
هوش مصنوعی: دنیا به خواستههای تو پاسخ نخواهد داد، زیرا اگر ما به طرز نادرستی تلاش کنیم، نتیجه نخواهیم گرفت.
خسرو حساب خویش ترا داد راست پندتو خواه راست دان سخنش را و خواه کج
هوش مصنوعی: خسرو به تو گفت که باید حساب کار خودت را درست تنظیم کنی. اگر پند او را دقیق و درست بپذیری، سخنش را به درستی خواهی فهمید و اگر هم به نوعی منحرف از معنا شود، باز هم از عمق کلامش چیزی یاد خواهی گرفت.