غزل شمارهٔ ۳۴۳
هوش مصنوعی: این شعر درباره‌ی عشق و شیدایی شاعر نسبت به معشوقه‌اش است. شاعر به کوی یار می‌رود و از دیوانگی خود به خاطر زلف‌های معشوق سخن می‌گوید. او از دلی پر از غم و از بیماری ناشی از عشق‌اش صحبت می‌کند و می‌گوید که معشوق در دل و چشم او جا دارد. بوی زلف معشوق او را به شدت تحت تأثیر قرار داده و ضمیر عاشقانه‌اش را درگیر کرده است. او با توصیفاتی شاعرانه، به زیبایی‌های معشوق و عشق خود پرداخت و حتی به واعظان خطاب می‌کند که نمی‌توانند او را از عشقش بازدارند. در نهایت یکی از مسایل کلیدی شعر اندیشه‌ی جدایی روح از جسم و غرق شدن در عشق است.
ماییم به کوی یار دلجوی دیوانه زلف آن پری روی
هوش مصنوعی: ما در کوی محبوبی هستیم که دلنواز است و دیوانهی زلف‌های آن پری زیبای روی.
ما راست بتی که تنگ خوی است ماییم و دلی گرفته آن خوی
هوش مصنوعی: ما خود را با حقیقتی پیوند میزنیم که در دل، احساسی عمیق وجود دارد.
چون در دل و چشم ماست جایت غیر از تو که دید سرو دلجوی
هوش مصنوعی: محل تو در دل و چشمان ماست، بنابراین غیر از تو کسی را نمیبینیم که به اندازه تو دلانگیز باشد.
بیمار فتاده‌ام به کویت راز دل من، فتاده بر کوی
هوش مصنوعی: من بیمار و ناتوان در کنار کوی تو هستم و رازهای درونم در این مکان فاش شده است.
باد آمد و بوی زلفش آورد آویخته جان ما به یک موی
هوش مصنوعی: باد وزید و بوی موی او را به همراه آورد، جان ما به نازکی یک موی او آویزان است.
ای خال تو گوی و زلف چوگان در دور قمر فکنده گویی
هوش مصنوعی: تو مانند نشانهای هستی که بر روی صورتت نقطهای قرار دارد و زلفهایت به مانند چمنهای دور قمر میچرخند و جلوهای چشمنواز دارند.
من ترک نگار و می نگویم ای واعظ عاشقان تو می‌گوی
هوش مصنوعی: من به جای زیبایی محبوب و شراب سخن میگویم، ای واعظی که در مورد عشق حرف میزنی، تو هم بگویید.
سلمان چه نهی بر آب و گل دل دست از دل و دل ز گل فرو شوی
هوش مصنوعی: سلمان، چرا به زیبا بودن ظواهر توجه میکنی؟ باید از علاقه و دلبستگی به ظواهر دنیوی دور شوی و به عمق احساسات و روحیات خود بپردازی.