غزل شمارهٔ ۸۸۷
هوش مصنوعی: این شعر به بررسی موضوعات مختلفی مانند غرور، معصیت، و حقیقت می‌پردازد. شاعر از چالش‌های روحی و اخلاقی سخن می‌گوید و به تاثیر منفی لغزش‌ها و کجی‌ها بر زندگی اشاره می‌کند. او به دنبال راستی و عدم انحراف از مسیر درست است و هشدار می‌دهد که غفلت از حقیقت می‌تواند به ضرر انسان‌ها منجر شود. در نهایت، شاعر بر لزوم توجه به مسیر صحیح و دوری از کجی‌ها تاکید می‌کند تا از عواقب ناخوشایند آن‌ها در امان بماند.
در لاف حلقه ر‌با مزن به ترانه‌های بیان‌کجکه مباد خنده‌نما شود لب دعویت ز زبان کج
هوش مصنوعی: در صحبتهای خود از کلمات زشت و ناپسند استفاده نکن، چون این کار ممکن است موجب شود که دعوت و سخنان تو به شکل قبیحی به نظر برسد.
ز غرور دعوی سروvی به فلک می‌رسدت سریسر تیغ اگر به درآ‌وری که خم است پیش فسان کج
هوش مصنوعی: اگر با خودخواهی و فخرفروشی به دنبال بلندپروازی باشی، مانند انسانی که سرش به آسمان میرسد، متوجه میشوی که حتی اگر بر روی تیغ قدم بگذاری، به خاطر خمیدگی و محوریت فریب، به کجراهی میروی.
ز غبار جاده ی معصیت نشدیم محرم عافیتبه کجاست منزل غافلی که فتد به راه روان کج
هوش مصنوعی: از آلودگیهای راه گناه نتوانستیم به آرامش و عافیت برسیم. به کجا باید برویم که غافلها قرار دارند و راهی پیدا کنیم؟
دل و دست باخته طاقتم سر وپای‌گمشده همتمقلم‌شکسته کجا برد رقم عرق به بنان‌کج
هوش مصنوعی: دل و دستان من در حال آسیبپذیری و ناتوانی هستند، صبر و طاقت من تمام شده و تلاشهایم بیحاصل مانده است. حالا نمیدانم کجا باید بروم یا چگونه به اهدافم دست یابم، چرا که تمام زحماتم به هدر رفته و حالتی از ناامیدی و سرگشتگی به من دست داده است.
ستم است بر خط مسطر از خم و پیج لغزش خامه‌اتره راست متهم کجی نکنی ز سعی عنان کج
هوش مصنوعی: بر خطی که نوشته شده، ظلم است؛ از طریق خم و پیچها، خطاهای قلم تو مانع از راست بودن آن میشود. باید سعی کنی که در هدایت درست، انحراف نداشته باشی.
به صلاح طینت منقلب نشوی زیان زدهء هوسکه چو جنسهای دگر کسی نخرد کجی ز دکان کج
هوش مصنوعی: به نفع تو نیست که تغییر کنی و به خواستههایت تن بدهی، زیرا مانند کسانی که به خاطر داشتن نقص و ایراد قابل فروش نیستند، تو هم به بیارزشی خواهی رسید و کسی تو را نخواهد خرید.
سر خوان نعمت عافیت نمکی است حرف ملایمشتو اگر از این مزه غافلی غم لقمه خور به دهان کج
هوش مصنوعی: بر سر سفره آسایش، فرمایشهای نرم و دلنشین مانند نمک است. اگر از این طعم زیبا بیخبر هستی، باید با اندوه و ناامیدی زندگی کنی.
خلل طبیعت راستان نشود کشاکش آسمانز خدنگ جوهر راستی نبرد تلاش کمان کج
هوش مصنوعی: اگر طبیعت راستین دچار نقص شود، مبارزات آسمانی به آن آسیب نمیزند. تلاشهای غیرصادقانه و نادرست نمیتواند بر جوهر حقیقت تأثیر بگذارد.
من بیدل از طرق ادب نگزیده‌ام ره دامنیکه ز لغزش آبله‌زا شود قدم یقین به گمان کج
هوش مصنوعی: من به خاطر آداب و ادب، راهی را انتخاب نکردهام که به خاطر لغزش‌ها و اشتباهات به سمت ناامیدی و تردید برود.