غزل شمارهٔ ۱۲۷۵
هوش مصنوعی: این شعر به بیان احساسات عمیق و دردناک شاعر می‌پردازد. شاعر از عشق و شوقی سخن می‌گوید که در دلش می‌تپد و او را به ناله وادار می‌کند. او به جستجوی معشوق و تجربه‌های پرشور عشاق اشاره می‌کند و حسرت و درد را در کلامش حس می‌کند. این شعر همچنین به محدودیت‌ها و ناملایمات زندگی اشاره دارد و از تالمات دل و فشار ناشی از غم و اندوه می‌گوید. در نهایت، شاعر از سرنوشت و روزگار وفا نام می‌برد و بر تنهایی و ناله‌های خود تأکید می‌ورزد.
سپند بزم تو تا بیقرار گردد و نالدتپیدن از دل من آشکار گردد و نالد
هوش مصنوعی: عطر بزم تو باعث میشود که قلب من بیتاب شود و احساساتم به وضوح بروز کند و ناله کند.
هزارکعبه و لبیک محو شوق‌پرستیکه‌گرد دل چونفس یکدوبارگردد و نالد
هوش مصنوعی: هزاران کعبه و صدای لبیک ناشی از عشق و شوق پرستش، دل را مانند یک نفس به دور خود میچرخاند و بارها ناله می‌کند.
چه نغمه‌ها که ندارد ز خود تهی شدن منبه ذوق آنکه نفس نی سوار گردد و نالد
هوش مصنوعی: از لذت و شوقی که در رهایی از خود دارم، چه آوازها و نغمههایی وجود دارد، به طوری که نفس من مانند نی به صدا درآید و ناله کند.
ز ساز جرات عشاق‌گل نکرد نواییمگر ضعیفی این قوم تارگردد و نالد
هوش مصنوعی: از ساز عاشقان، صدای خاصی شنیده نمیشود، مگر اینکه یکی از این افراد ضعیف شود و به غم و اندوه خود بپردازد.
من و تظلم الفت کدام دوست چه دشمنستم رسیده به هرکس دچار گردد و نالد
هوش مصنوعی: من و دوستی و دوستی با ظلم چه ارتباطی دارد؟ وقتی ستم به کسی برسد، او دچار مشکل میشود و بیصدا نمیماند.
چو طایری که دهد آشیان به غارت آتشنفس به‌گرد من خاکسارگردد و نالد
هوش مصنوعی: انسانی مانند پرندهای است که آشیانهاش در آتش نفس خود به خطر افتاده است؛ او در دور و بر خود احساس سرگردانی و ناامیدی می‌کند و در این وضعیت، غم و اندوهی در دلش وجود دارد.
به گریه خو مکن ای دید‌‌ه کز چکیدن اشکیدل شکسته مباد آشکار گردد و نالد
هوش مصنوعی: ای چشم، به گریه عادت نکن؛ زیرا اگر اشکی بریزد، دل شکستهات را افشا می‌کند و صدا بر میآورد.
هزار قافله شور جرس به چنگ امیدچه باشد اینهمه یک ناله‌وارگردد و نالد
هوش مصنوعی: هزاران کاروان با سر و صدا در حال حرکتاند، اما این امید چه احساسی دارد؟ در میان این همه، تنها یک صدا وجود دارد که شکایت می‌کند و ناله میزند.
ز روزگار وفا چشم دارم آن‌همه فرصتکه سخت‌جانی من کوهسارگردد ونالد
هوش مصنوعی: من از روزگار انتظار دارم که به من وفا کند، زیرا همه آن فرصتها باعث میشود که سختکوشی من به مانند کوهی استوار و رنجکشیده شود و به ناله درآید.
در آتش افکن وترک ادب مخواه ز بیدلسپند نیست که بی‌اختیار گردد و نالد
هوش مصنوعی: خودت را درگیر خشم و بیادبی نکن، چون بیدل (دلشکسته) مانند آتش است که بدون اختیار شعلهور میشود و از دردش ناله می‌کند.