غزل شمارهٔ ۱۳۶۱
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به زیبایی و هنرمندی (مصوران) اشاره می‌کند که تحت تأثیر عشق و زیبایی (طره تو) قرار گرفته و از خود بی‌خود شده‌اند. او افراط و نقصان در درک زیبایی (قد تو) را به جهل نسبت می‌دهد و توضیح می‌دهد که دل‌هایی که در عشق گره خورده‌اند، نمی‌توانند از زیبایی‌های واقعی بهره‌مند شوند. شاعر به زیبایی ابرو و کمان عشق و تقابل آن با آفتاب اشاره می‌کند و به آن اشاره دارد که در انتظار سحر (امید) باید از حسرت فاصله گرفت. او همچنین به لزوم ادب و خودداری از خودنمایی تأکید می‌کند و می‌گوید که ادب را باید از دیگران آموخت. شعر با احساساتی از عشق و دلتنگی به پایان می‌رسد و نشان می‌دهد که انسان‌ها در شعر و ادبیات چقدر درگیر احساسات و تجارب عمیق هستند.
مصوران به هزار انفعال پیوستندکه طرهٔ تو کشیدند و خامه نشکستند
هوش مصنوعی: نگارگران در حالی درگیر کارشان شدند که به خاطر زیبایی طرهٔ موی تو، قلم را به زمین نگذاشتند و از هیچ تلاشی فروگذار نکردند.
ز جهل نسبت قد تو می‌کنند به سروفضول چند که پامال فطرت پستند
هوش مصنوعی: به خاطر جهل و نادانی، برخی افراد به قد و قامت تو حسرت میزنند و خود را به درخت سرو تشبیه می‌کنند، در حالی که آنها در واقع از فطرت خود فاصله گرفته و در سطحی پایینتر قرار دارند.
به رنگ عقد گهر وا نمی‌توان کردندلی‌که در خم زلف تواش گره بستند
هوش مصنوعی: دل را نمی‌توان به رنگ زیبایی عروسی درآورد؛ چرا که دل کسی که در پیچ و تاب زلف تو گرفتار شده، نمیتواند آزاد شود.
ز آفتاب گذشته است مد ابروبتکمانکشان زه ناز پر زبردستند
هوش مصنوعی: شعاع آفتاب از کنار ابروی زیبای تو که مانند کمان خمیده است، گذر کرده و پرتوهای لطیف و نازک بر بلندای آن نشستهاند.
دماغ‌سوختگان بیش از این وفا نکندسپندها به صد آهنگ یک صدا جستند
هوش مصنوعی: افرادی که دمی سوخته و دچار درد و رنج هستند، دیگر نمی‌توانند به وفاداری ادامه دهند؛ زیرا زرتشتیان با صدای واحد و هماهنگی در جستجو هستند.
ز شام ما مکش ای حسرت انتظار سحربه دور ما قدح آفتاب بشکستند
هوش مصنوعی: ای حسرت انتظار صبح، از شام ما فاصله بگیر. دور ما، جام آفتاب را شکستهاند.
در این محیط ادب کن ز خودنمایی‌هاحباب و موج همان نیستند اگر هستند
هوش مصنوعی: در این فضا سعی کن از خودنمایی پرهیز کنی، چرا که حباب و موج اگرچه وجود دارند، اما حقیقت واقعی آنها نیستند.
ادب ز مردمک دیده می‌توان آموختکه ساکنند اگر هوشیار اگر مستند
هوش مصنوعی: آموختن آداب و رفتار درست را می‌توان از چشمان مردم یاد گرفت، چون چشمان آنها در حالتی که هوشیار و بیدارند، آرام و بدون جنب و جوش هستند، و حتی وقتی که تحت تاثیر مشروبات قرار دارند، باز هم همان آرامش را حفظ می‌کنند.
ز وضع شمع خموش این نوا پرافشان استکه شعله‌ها همه خود را به داغ دل بستند
هوش مصنوعی: از حالت شمع خاموش، این نغمه به گوش می‌رسد که شعله‌ها همه به خاطر آتش دل خود به هم پیوستهاند.
به ذوق وحشت آن قوم سوختم بیدلکه ناله‌وار چو برخاستند، ننشستند
هوش مصنوعی: به خاطر احساس ترس و وحشتی که آن مردم داشتند، من هم در آتش عشق سوختم. آنها بهطور ناگهانی بلند شدند و هیچگاه آرام نگرفتند.