غزل شمارهٔ ۲۰۷۵
هوش مصنوعی: شاعر در این اشعار به بیان احساسات عمیق و داخله خود می‌پردازد. او از عطش و شوق عاشقانه‌اش می‌گوید و آرزو دارد که اگر امکانش بود، چقدر عمیق‌تر می‌توانست به ابراز عشق و زیبایی بپردازد. احساساتی چون حسرت و تنهایی در او موج می‌زند و به زوایای دل‌تنگی و عواطف خود در محافل مختلف اشاره می‌کند. او از ضعف و ناتوانی‌اش در بیان عشق و برخی ناامیدی‌ها حرف می‌زند، اما در عین حال آرزویی برای پرواز و آزادی در دل دارد. شاعر به زیبایی، شوق و جنون عاشقانه‌اش را به تصویر می‌کشد و از تمایلش به ابراز این احساسات که با غفلت بشر و شرایط خارق‌العاده زندگی مواجه است، سخن می‌گوید.
خوشا ذوقی که از دل عقده‌ای گر باز می‌کردمهمان چون دانه بهر خویش دامی ساز می‌کردم
هوش مصنوعی: چه خوب است که اگر از دلِ غم و ناراحتیام رها میشدم، میتوانستم دامی بسازم برای خودم، مانند دانهای که به خاطر خود از آن خوشهای میسازد.
به صحرایی که دل محمل‌کش شوق تو بود آنجاغباری گر ز جا می‌جست من پرواز می‌کردم
هوش مصنوعی: در بیابانی که دل من به خاطر آرزوی تو پر از شوق بود، آنجا اگر حتی ذرهای از جایی به پرواز درمیآمد، من هم پرواز می‌کردم.
به بزم وصل، فریادم نبود از غفلت آهنگیبهار رنگهای رفته را آواز می‌کردم
هوش مصنوعی: در مراسم وصالی که برگزار شده بود، هیچ صدای سرزندهای از من نشنیده میشد. من در آنجا فقط به یادآوری رنگهای فراموششده بهار مشغول بودم و آنها را صدا میزدم.
دربن گلشن ندارد هیچکس بر حال دل رحمیوگرنه همچو گل صد جا گریبان باز می‌کردم
هوش مصنوعی: در باغ گل هیچکس به حال دل من رحم نمیکند و اگر میکرد، مانند گلی بودم که در چند جای مختلف گلبرگهایش را باز می‌کردم.
خلیل همتم چون شمع نپسندید رسواییکز آتش گل برون می‌دادم و اعجاز می‌کردم
هوش مصنوعی: خلیل، با ارادهام مانند شمعی است که از افشای ننگ و رسوایی بیزار است. من نمیخواهم که از شعلهام، زیباییها و شگفتیها به بیرون بیرون بیاید.
در آن محفل که حسن از جلوهٔ خود داشت استغنامن بی‌هوش بر آیینه داری ناز می‌کردم
هوش مصنوعی: در آن جمعی که زیباییاش میدرخشید، من که به شدت مجذوب بودم، بیخبر از خودم به آینه نگاه می‌کردم و او ناز میکرد.
سحر شور من و بار شکست رنگ می‌بنددنفس را کاش من هم رشتهٔ این ساز می‌کردم
هوش مصنوعی: در صبح، هیجان من و ناراحتیِ روح، به زندگی رنگ و زیبایی میدهد. ای کاش من هم میتوانستم بخشی از این موسیقی شگفتانگیز باشم.
جنون بر صفحهٔ بیحاصلم آتش نزد ورنهجهانی را به یک چشمک شرر گلباز می‌کردم
هوش مصنوعی: اگر دیوانگی به بیهودگی من شعله نمیکشید، میتوانستم با یک نگه کردن به دنیا، به آن زیبایی و شوقی ببخشم که شایستهاش است.
ندارم تاب شرکت ورنه من هم زبن چمن بیدلقفس بر دوش مانند سحر پرواز می‌کردم
هوش مصنوعی: من طاقت شرکت در جمع را ندارم، اما اگر شرایط مهیا بود، مانند پرندهای آزاد از قفس، با شوق و سرزندگی در باغ حضور داشتم و پرواز می‌کردم.