غزل شمارهٔ ۳۱۵
هوش مصنوعی: در این متن، شاعر به حالتی از خواب و بی‌خبری اشاره می‌کند که در آن همه در حال غفلت و خوابند. او از دیگران می‌خواهد که بیدار شوند و واقعیت را درک کنند. شب به نحوی طولانی و خسته‌کننده گشته و مردم در سکوت و بی‌تحرکی مانند ستاره‌ها در کنار ماه هستند. همچنین به تأثیر خواب و می‌گذران روی اندیشه‌ها اشاره می‌کند، به طوری که عقل نیز در گوشه‌ای خاموش شده و به خواب رفته است. شاعر نصیحت می‌کند که باید بیدار شد و به واقعیت توجه کرد، زیرا وضعیت فعلی به حالتی ناراحت‌کننده تبدیل شده، جایی که افراد تیزاندیشه نیز به حالتی گیج و خسته تبدیل شده‌اند.
چشم‌ها وا نمی‌شود از خوابچشم بگشا و جمع را دریاب
هوش مصنوعی: چشمانت را از خواب بیدار کن و به اطراف نگاه کن تا همه را بشناسی و درک کنی.
بنگر آخر که بی‌قرار شدستچشم در چشم خانه چون سیماب
هوش مصنوعی: نگاه کن که چگونه چشم‌ها در اندرونی بی‌قرار و مضطرب شده‌اند، گویی که در حالتی شبیه به جیوه هستند.
گشت شب دیر و خلق افتادندچون ستاره میانه مهتاب
هوش مصنوعی: شب دیر شده و مردم مانند ستاره‌ها در میان تابش ماه قرار گرفتهاند.
هم سیاهی و هم سپیدی چشماز می خواب هر دو گشت خراب
هوش مصنوعی: چشم‌ها با نوشیدن می، هم سیاه و هم سفید شدند و خراب گشتند.
جمله اندیشه‌ها چو برگ بریختگرد بنشست بر همه اسباب
هوش مصنوعی: تمام فکرها مانند برگها که بر زمین ریخته شده‌اند، بر روی همه چیز نشستهاند.
عقل شد گوشه‌ای و می‌گویدعقل اگر آن تست هین دریاب
هوش مصنوعی: عقل به گوشه‌ای رفته و میگوید: اگر تو خود آن هستی، پس آن را بشناس و درک کن.
بنگی شب نگر که چون دادستجمله خلق را از این بنگاب
هوش مصنوعی: نگاه کن به شب، که چطور همه موجودات را تحت تأثیر خود قرار داده است.
چشم در عین و غین افتادستکار بگذشت از سؤال و جواب
هوش مصنوعی: چشم به زیبایی و راز عمیق آن خیره شده و دیگر نیازی به پرسش و پاسخ نیست، همه چیز روشن شده است.
آن سواران تیزاندیشههمه ماندند چون خران به خلاب
هوش مصنوعی: سواران باهوش و هوشیار همه ماندند و مانند خرها در باتلاق گرفتار شدند.