غزل شمارهٔ ۹۴۸
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به حالت خود که به عنوان "خراب خرابات" و "مست طاعت حق" توصیف می‌کند، می‌پردازد. او بیان می‌کند که بخشودگی و ایمان در درونش وجود دارد، اما این حالت او شبیه به عمارتی خراب و بی‌سر و سامان است. شاعر همچنین اشاره می‌کند که درختان زهد با شراب روحانی شکوفه می‌زنند، نه شرابی که به فساد ومادیات مربوط باشد. در انتها، او به دیدگاه‌های سطحی و محدود از هستی و وجود اشاره می‌کند و تصویر روشن‌تری از حقیقتی فراتر از زمان و مکان ارائه می‌دهد.
کسی خراب خرابات و مست می‌باشداز او عمارت ایمان و خیر کی باشد
هوش مصنوعی: کسی که در میخانه و مستی غرق است، آیا میتواند درستی و ایمان و کارهای نیک را به درست انجام دهد؟
یکی وجود چو آتش بود نباشد آبمحال باشد یک مه بهار و دی باشد
هوش مصنوعی: وجودی همچون آتش است که اگر آب نباشد، امکانپذیر نیست که یک ماه بهار و زمستان با هم وجود داشته باشند.
منم خراب خرابات و مست طاعت حقدرون شهر معظم ز نیک و بی‌باشد
هوش مصنوعی: من در میکدهای خراب و مست هستم و در نوای عبادت خدا غرق شدهام. در این شهر بزرگ و مهم، همه چیز عالی و خوب است و هیچ چیز ناپسند وجود ندارد.
عمارتیست خراباتیان شهر مراکه خانه‌هاش نهان در زمین چو ری باشد
هوش مصنوعی: خانهای برای زندگیکنندگان خراباتی شهر من است که مانند ری، زیر زمین پنهان شدهاند.
شکوفه‌هاست درختان زهد را ز شرابنه آن شراب که اشکوفه‌هاش قی باشد
هوش مصنوعی: درختان پر از شکوفه هستند و این شکوفهها به دلیل خنکای شراب زندگی است نه از آن شرابی که تلخی و غصه به بار میآورد.
چو هست و نیست مرا دید چشم معتزلیبگفت دیدم معدوم را که شیء باشد
هوش مصنوعی: چشم یک فرد معتزلی به من گفت که من چیزی را که وجود ندارد، دیدم و فکر میکنم که آن شیء است.
به سایه‌ها و به خورشید شمس تبریزیکه بی‌مکان و زمان آفتاب و فی باشد
هوش مصنوعی: به ترسیمهایی از سایه‌ها و نور خورشید شمس تبریزی اشاره دارد که با عمیقترین معانی، فراتر از مکان و زمان، درخشان و تابان است.