غزل شمارهٔ ۱۱۵۳
هوش مصنوعی: این شعر درباره عشق و وصال با محبوب واقعی است. شاعر به مخاطب یادآوری می‌کند که نباید به هیچ کس جز محبوب اصلی خود بپردازد و از دیگران دوری کند. او تأکید می‌کند که دنیا مانند شکارگاهی است و باید با شهامت و قاطعیت به دنبال حقیقت برویم. همچنین، شاعر به نقص‌های انسانی اشاره کرده و می‌گوید که باید از احساسات زودگذر و فریبنده دوری کنیم و تنها به زیبایی‌های واقعی تمسک بجوییم. در نهایت، او اشاره می‌کند که محبوب واقعی، همانند یوسف، شایسته‌ی عشق و توجه است و نباید به غیر او اعتنایی کرد.
مه تو یار ندارد جز او تو یار مگیررخش کنار ندارد از او کنار مگیر
هوش مصنوعی: ماه تو یار دیگری ندارد، پس دوستش مخوان. اسب تو هیچ رفیقی ندارد، پس از آن دور نشو.
جهان شکارگهی دان ز هر طرف صیدیدرآ چو شیر به جز شیر نر شکار مگیر
هوش مصنوعی: جهان مانند یک شکارگاه است، پس هر طرفی که نگاه کنی، شکارهایی وجود دارند. اما مانند شیر نر، فقط به سراغ شکارهای ویژه و باارزش برو و به کمتر از آن قانع نشو.
هوای نفس مهارست و خلق چون شترانبه غیر آن شتر مست را مهار مگیر
هوش مصنوعی: نفسانیات و خواستههای شخصی به نوعی کنترل شدهاند و مردم مانند شتران هستند. برای کنترل شتری که در حال مستی است، بهتر نیست که به شتری غیر از آن توجه کنی.
وجود جمله غبارست تابش از مه ماستبه ماه پشت میار و ره غبار مگیر
هوش مصنوعی: دنیا تنها پوششی از غبار است و نور و زیبایی آن به خاطر ماه وجود ماست. بنابراین، پشت به ماه نکن و اجازه نده که غبار مسیرت را بپوشاند.
بران ز پیش جهان را که مار گنج تواستتواش به حسن چو طاووس گیر و مار مگیر
هوش مصنوعی: از دنیای پرآشوب و مشکلات دوری کن، زیرا آنجا همچون ماری خطرناک است. زیبایی و خوبی را مثل طاووس در آغوش بگیر و به سمت بدیها نرو.
چو خلق بر کف دستت نهند چون سیمابز عشق بر کف سیماب شو قرار مگیر
هوش مصنوعی: وقتی مردم تو را در دستان خود بگذارند، همچون جیوه از عشق به این وضعیت متمایل شو و هرگز ساکن و بیتحرک نمان.
به حس دست بدان ار چه چشم تو بستستز گلشن ازلی گل بچین و خار مگیر
هوش مصنوعی: به احساسات و درک خود توجه کن، حتی اگر نظر و دیدگاه تو نسبت به آنچه میبینی محدود و بسته باشد. از زیبایی‌های آغازین زندگی استفاده کن و به جای چیزهای منفی، از خوشیها و زیباییها بهره ببرید.
به بوی آن گل بگشاد دیده یعقوبنسیم یوسف ما را ز کرته خوار مگیر
هوش مصنوعی: یعقوب به بوی گل یوسف، چشمانش را باز کرد؛ پس ما را از این پوشش کمارزش دور کن.
کیست یوسف جان شاه شمس تبریزیبه غیر حضرت او را تو اعتبار مگیر
هوش مصنوعی: کیست که از بین تمام انسانها، یوسف جان و محبوب دل شاه شمس تبریزی باشد؟ به جز او، هیچ کس را ارزش و اعتبار ندهید.