غزل شمارهٔ ۱۵۶۰
هوش مصنوعی: این شعر بیانگر شور و عشق عمیق شاعر به معشوق است. او از سوختن خود به عشق یاد می‌کند و نشانه‌های دگرگونی در حالات و احساساتش را به تصویر می‌کشد. شاعر به این موضوع اشاره دارد که عشق معشوق او را تغییر داده و به او جرات و قدرت داده است. او در رنج و شکنجه‌های عشق خود، به زیبایی‌ها و فضائل معشوق اشاره می‌کند و به روشنی بیان می‌کند که همه چیز از بخشش و بزرگواری معشوق اوست. در نهایت، شاعر نام شمس تبریز را به میان می‌آورد و می‌گوید که عشق او تمام وجودش را در بر گرفته است.
تا عشق تو سوخت همچو عودمیک عقده نماند از وجودم
هوش مصنوعی: عشق تو چنان مرا سوزانده که هیچ چیزی از وجودم باقی نمانده است.
گه باروی چرخ رخنه کردمگه سکه آفتاب سودم
هوش مصنوعی: گاهی با ستارهها و فلک در ارتباط بودهام و گاهی هم به نور و روشنی خورشید دست یافتهام.
چون مه پی آفتاب رفتمگه کاهیدم گهی فزودم
هوش مصنوعی: زمانی که به سمت آفتاب رفتم، گاهی کاهش پیدا کردم و گاهی افزایش یافتم.
از تو دل من نمی‌شکیبدصد بار منش بیازمودم
هوش مصنوعی: دل من نمیتواند از تو دل بکند، با اینکه صد بار امتحان کردهام.
این بخشش توست زور من نیستگر حلقه سیم درربودم
هوش مصنوعی: این که تو به من لطف و بخشش میکنی، ناشی از قدرت و زور من نیست. حتی اگر من هم سعی کنم به دستت زنجیر سیمی ببندم، واقعاً قدرتی در این کار نیست.
گر دشمن چاشتم خفاشمور منکر احمدم جهودم
هوش مصنوعی: اگر دشمنی به من انگشت اتهام بزند، من همچون خفاش میشوم و اگر کسی منکر پیامبر احمد باشد، مثل یهودیها میشوم.
تفهیم تو تیز کرد گوشمکان راز شریف را شنودم
هوش مصنوعی: مفهوم تو به من کمک کرد که با دقت بیشتری به راز گرانقدر گوش دهم و آن را بشنوم.
سیل آمد و برد خفتگان رامن تشنه بدم نمی‌غنودم
هوش مصنوعی: سیل آمد و افرادی که در خواب غفلت بودند را با خود برد. من در حالی که تشنه بودم، نتوانستم از این وضعیت آگاه شوم و کسی از خواب بیدارم نکرد.
صیقل گر سینه امر کن بودگر من ز کسل نمی‌زدودم
هوش مصنوعی: اگر سینه را جلا بدهی، من هم از کسالت رها میشوم.
توفیر شد از مکارم توهر تقصیری که من نمودم
هوش مصنوعی: هر نقص و خطایی که من انجام دادهام، به خاطر بزرگواریها و خوبیهای تو است که مورد توجه قرار نمیگیرد.
من جود چرا کنم به جلدیکز جود تو مو به موی جودم
هوش مصنوعی: من چرا باید به شکلی شتابزده بخشش کنم، در حالی که من از بخشش تو به اندازه هر مویی از بدنم برخوردارم؟
از عشق تو بر فراز عرشمگر بالایم وگر فرودم
هوش مصنوعی: من از عشق تو به اوج بلندی رسیدهام، چه در جایگاه بالا باشم و چه در پایین.
از فضل تو است اگر ضحوکماز رشک تو است اگر حسودم
هوش مصنوعی: اگر لبخند من بر اثر فضل و محبت توست، پس حسادت دیگران به من نتیجهی موفقیت توست.
بس کردم ذکر شمس تبریزای عالم سر تار و پودم
هوش مصنوعی: دیگر از یاد شمس تبریز دست کشیدم، ای دانا! تمام زندگیام به او وابسته است.