غزل شمارهٔ ۲۱۱۶
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به دعوت از مینوشندگان و عاشقان میپردازد و از آنان میخواهد تا از زندگی و زیباییهای آن لذت ببرند. او به استفاده از شراب و شادی اشاره میکند و بر این باور است که میتواند غمها را از بین ببرد و روح را شاد کند. شاعر به نقش آب و طبیعت در جوانه زدن گیاهان و زیبایی اشاره میکند و از ساقی میخواهد که به او می دهد تا جانش را تازه کند. او در نهایت به این نتیجه میرسد که باید از لحظات زندگی بهرهبرداری کند و از دوستی و شادابی دور نشود.
آمدهای بیگه خامش مشینیک قدح مردفکن برگزین
هوش مصنوعی: به اینجا آمدهای و نیازی به حرفهای بیمعنا نیست. یک لیوان شراب بگیر و از آن لذت ببر.
آب روان داد ز چشمه حیاتتا بدمد سبزه ز آب و ز طین
هوش مصنوعی: آب جریان دارد و از چشمه حیات میخیزد تا سبزهها از آب و گل به وجود بیایند.
آن می گلگون سوی گلشن کشانتا بگزد لاله رخ یاسمین
هوش مصنوعی: دوست به سمت باغی زیبا و سرسبز میرود، تا ببیند که چطور لالهها در کنار یاسهای خوشبو خود را به نمایش میگذارند.
راح نما روح مرا تا که روحخندد و گوید سخنی خندمین
هوش مصنوعی: ای راهنما، روح من را هدایت کن تا روح من شاد شود و سخنی خوش و شاداب بگوید.
درکشد اندیشه گری دست خودچونک برافشاند یار آستین
هوش مصنوعی: اگر فکر و اندیشهام به حرکت درآید، مانند دستی که از آستین یار بیرون میآید، به اوج زیبایی و شگفتی خواهد رسید.
گردن غم را بزند تیغ میکاین بکشد کان حلاوت ز کین
هوش مصنوعی: غم را باید با قدرت و شدت از بین برد، زیرا این غم زهرآگین است و تنها با از میان رفتن آن میتوان طعم شیرین زندگی را تجربه کرد.
بام و در مجلس افغان کندکاغتنموا الهوه یا شاربین
هوش مصنوعی: این بیت به توصیف حال و هوای مجلس و جمعیتی میپردازد که در آنجا، شادمانی و جشن برپاست. نوعی دوستی و صمیمیت در فضا حس میشود و میتوان احساس شادی و نشاط را در بین حاضرین مشاهده کرد. کلمه "افغان" در اینجا به افرادی از قوم افغان اشاره دارد که با روحیهای شاد و سرزنده در آن مجلس حضور دارند.
گوش گشا جانب حلقه کرامچشم گشا روشنی چشم بین
هوش مصنوعی: گوش خود را باز کن و به سخنان خوبان گوش بده، چشم خود را باز کن تا روشنایی و حقیقت را ببینی.
سجده کند چین چو گشاید دو چشمجعد تو را بیند پنجاه چین
هوش مصنوعی: چین، در برابر زیبایی چشمانت، به احترام زانو میزند و زمانی که چشمانت را میگشایی، تمام زیباییهای تو را با پنجاه چین میبیند.
خرمیش بر دل خرم زندسوی امین آید روح الامین
هوش مصنوعی: خوشی و شادابی بر دل شاد حکمفرما میشود و روحالامین به سوی شخص مورد اعتماد میآید.
مادر عشرت چو گشاید کناربازرهد جان ز بنات و بنین
هوش مصنوعی: زمانی که مرگ به زندگی ما نزدیک میشود و دروازهای به سوی آرامش و خوشبختی باز میشود، روح ما از وابستگی به فرزندان آزاد میگردد.
بس کنم و رخت به ساقی دهموز کف او گیرم در ثمین
هوش مصنوعی: من به خودم نهیب میزنم و با دلخوشی، جام می را به ساقی میسپارم و از دستان او، شراب گرانبها میگیرم.