غزل شمارهٔ ۲۶۳۳
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر از دلبستگی و عشق به یک شاهزاده سخن می‌گوید که در خواب او را دیده است. او نشانه‌هایی از عشق را در خانه‌اش می‌یابد، از جمله یک انگشتر و کمری خاص. شاعر از حالت مستی و شور و شوقش می‌گوید و به بوی خوشی که در فضاست اشاره می‌کند که هر گوشه‌ای از آن نشانه‌ای از زیبایی و عشق دارد. احساساتش باعث می‌شود که خون در رگ‌هایش به مانند شراب بجوشد و موی سرش نمایانگر حالت مستی باشد. او از موسیقی‌ای که از قامتش به گوش می‌رسد و همچنین از ترکیب آتش و شراب صحبت می‌کند. در نهایت، شاعر به معرفت و عمق معنایی که در عشق و وصال وجود دارد اشاره می‌کند و به زیبایی‌های عرفانی در آینه‌ای از حقیقت می‌نگرد.
در خانه خود یافتم از شاه نشانیانگشتری لعل و کمر خاصه کانی
هوش مصنوعی: در خانهام نشانی از شاه پیدا کردم؛ انگشتری با سنگ سرخ و کمری از جنس خاص.
دوش آمده بوده‌ست و مرا خواب ببردهآن شاه دلارامم و آن محرم جانی
هوش مصنوعی: دیشب آن معشوق زیبا به خوابم آمده بود و من را در خواب غلتانده بود. او کسی است که به دل من آرامش میدهد و در دل من جا دارد.
بشکسته دو صد کاسه و کوزه شه من دوشاز عربده مستانه بدان شیوه که دانی
هوش مصنوعی: شخصی در شب گذشته به طور بسیار شلوغ و پرسر و صدا در حال خوشگذرانی بوده است و به خاطر هیجان و شادیاش، اشیای زیادی را شکسته و آسیبدیده است. او با این حالت به شیوهای که تو میدانی، رفتار کرده است.
گویی که گزیده‌ست ز مستی رخ من برکز شاه رخ من بر کاری است نهانی
هوش مصنوعی: به نظر می‌رسد که از نشانه‌ای از مستی، چهرهام انتخاب شده است، چرا که از چهرهام امری پنهان و رازآلود وجود دارد.
امروز در این خانه همی‌بوی نگار استزین بوی به هر گوشه نگاری است عیانی
هوش مصنوعی: امروز در این خانه بوی محبوبم به مشام می‌رسد و به خاطر این بو هر گوشه‌ای نشانه‌ای از او وجود دارد.
خون در تن من باده صرف است از این بویهر موی ز من هندوی مست است شبانی
هوش مصنوعی: در بدن من، خون مانند شرابی است که بوی موهای من حالتی مست و شاداب دارد. این حالتی همچون احوال یک شبان است.
گوشی بنه و نعره مستانه شنو تواز قامت چون چنگ من الحان اغانی
هوش مصنوعی: با دقت به صداهای شاد و پرشور گوش کن که از قامت من مانند صدای چنگ به گوش می‌رسد.
هم آتش و هم باده و خرگاه چو نقد استپیران طریقت بپذیرند جوانی
هوش مصنوعی: آتش و شراب و جایگاه نیکو مانند طلا و جواهر ارزشمند هستند و پیران راه و معرفت، جوانان را با آغوش باز میپذیرند.
در آینه شمس حق و دین شه تبریزهم صورت کل شهره و هم بحر معانی
هوش مصنوعی: در آینه حقیقت و دین، ویژگیهای شاه تبریز هم به شکل ظاهری و هم به عمق معانی در کل شهر نمود پیدا کرده است.