غزل شمارهٔ ۳۱۴۸
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به مسأله عشق و حقیقت آن می‌پردازد و به تناقضات و ناپایداری‌های دنیا اشاره می‌کند. او می‌گوید که در این دنیای پر از سرمستی و ناآگاهی، فقط خداوند می‌داند که پایان این دور چیست. عشق را به عنوان شرط لازم برای درک حقیقت و وجود در نظر می‌گیرد و بر این باور است که پیری و کهنگی نمی‌تواند مانع از جوانی روح شود. در نهایت، شاعر از مشکلات و چالش‌های دنیوی سخن می‌گوید و به ضرورت ورود به میدان عشق و از میان بردن موانع اشاره می‌کند. او به شنونده این پیام را می‌رساند که نباید در این سفر بی‌عمل بماند.
تا شدستی امیر چوگانیما شدستیم گوی میدانی
هوش مصنوعی: هنگامی که تو به مقام امیری رسیدی، ما هم در میدان رقابت حاضر شدیم.
ما در این دور مست و بی‌خبریمسر این دور را تو میدانی
هوش مصنوعی: ما در این زمان، غرق در شوق و بیخبر از اطرافیم و تویی که از راز این دوران آگاهی داری.
چون به دور و تسلسل انجامدنکته ابتر بود به ربانی
هوش مصنوعی: وقتی که چیزی به دور و بیپایانی برسد، آن نکته بیفایده و ناقص است و به معنای عمیق و خدایی نمیرسد.
لیک دور و تسلسل اندر عشقشرط هر حجتست و برهانی
هوش مصنوعی: اما در عشق، دور و تکرار نشانهای از هر دلیل و برهانی است.
گوش موشان خانه کی شنودنعره بلبل گلستانی
هوش مصنوعی: صدای ناله بلبل در گلستان به گوش موشها نمیرسد.
چشم پیران کور کی بیندشیوه شاهدان روحانی
هوش مصنوعی: چشمهای پیران چگونه میتواند روش و رفتار شاهدان روحانی را ببیند؟
هر کی کورست عشق می‌سازدبهر او سرمه سپاهانی
هوش مصنوعی: هر کسی که در عشق نابیناست، برای او زینت و زیبایی خلق میشود.
هر کی پیرست هم جوان گرددچون دهد عشق آب حیوانی
هوش مصنوعی: هر کسی که پیر شده باشد، میتواند به جوانی بازگردد، اگر عشق به او زندگی بخشد و روح تازهای به او بدهد.
جمله یاران ز عشق زنده شدندتو چنین مانده‌ای چه می‌مانی
هوش مصنوعی: همه دوستان به خاطر عشق زنده و شاداب شدهاند، تو اما چرا همچنان در این وضعیت هستی و تغییری نمیکنی؟
خرسواری پیاده شو از خرخر به میدان نباشد ارزانی
هوش مصنوعی: اگر سوار بر خر هستی، بهتر است پیاده شوی، چرا که در میدان جنگ، سوار شدن بر خر ارزشی ندارد.
خرسواره چرا شدی شاهاخسروی وز نژاد سلطانی
هوش مصنوعی: ای پادشاه، چرا بر افراز پرچم سلطنت بر سوار خر شدهای، در حالی که تو از نسل پادشاهان هستی؟
لایق پشت خر نباشی توتو معود به پشت اسپانی
هوش مصنوعی: اگر شایسته باشی، به جای اینکه پشت الاغ قرار بگیری، بر پشت اسب مینشینی.
در جنود مجنده بودیای که اکنون تو روح انسانی
هوش مصنوعی: تو که در صفوف جنگ و نبرد بودی، حالا به شکل یک انسان در آمدهای.
گفتنی‌ها بگفتمی ای جانگر نترسیدمی ز ویرانی
هوش مصنوعی: من همه آنچه که باید را برای تو بیان کردم، ای جان، اگر از ویرانی و نابودی نمیترسیدم.