بخش ۷ - بیان آنک نماز و روزه و همه چیزهای برونی گواهیهاست بر نور اندرونی
هوش مصنوعی: این شعر به اهمیت اعمال عبادی چون نماز، روزه، حج و جهاد اشاره دارد که نشان‌دهنده اعتقادات انسان هستند. همچنین زکات و کمک به دیگران و دوری از حسد نیز از نشانه‌های نیت پاک و صداقت فرد به شمار می‌آیند. شاعر به برگزاری مهمانی‌ها و تقدیم هدایا اشاره می‌کند که نشانه دوستی و اتحاد میان افراد است.
شاعر بر این باور است که همه تلاش‌ها و اعمال نیک باید از روی صدق و خلوص نیت باشد و در غیر این صورت اعتبارشان زیر سؤال می‌رود. وی به این نکته می‌پردازد که اگر فردی در ظاهر نیکو رفتار کند اما قصد نامناسبی داشته باشد، در محکمه الهی مجازات خواهد شد. در نهایت، شاعر بر این نکته تأکید می‌کند که رحمت خداوند افرادی را که واقعا در پی پاکی و صداقت هستند، خواهد شست و به آن‌ها نور و بخشش عطا خواهد کرد.
این نماز و روزه و حج و جهادهم گواهی دادنست از اعتقاد
هوش مصنوعی: این عبادتها مانند نماز، روزه، حج و جهاد، نشانهای از ایمان و اعتقاد واقعی انسان هستند.
این زکات و هدیه و ترک حسدهم گواهی دادنست از سرّ خَود
هوش مصنوعی: این زکات و هدیه و دوری از حسد نشاندهندهی صداقت و خلوص درون انسان است.
خوان و مهمانی پی اظهار راستکای مهان ما با شما گشتیم راست
هوش مصنوعی: خوان و مهمانی به خاطر اینکه گفتگو و بیان حقیقت باشد، به این خاطر که ای مهمانان، ما با شما هر چه را که حقیقت بود، به درستی سپری کردیم.
هدیه‌ها و ارمغان و پیش‌کَششد گواه آنک هستم با تو خوش
هوش مصنوعی: هدایا و پیشکشها نشان‌دهنده این است که من با تو خوشحالم و به این احساس افتخار میکنم.
هر کسی کوشد به مالی یا فسونچیست؟ دارم گوهری در اندرون
هوش مصنوعی: هر کسی تلاش می‌کند برای به دست آوردن ثروت یا جادوگری، چه فایدهای دارد؟ من در درون خودم یک گوهری ارزشمند دارم.
گوهری دارم ز تقوی یا سخااین زکات و روزه در هر دو گوا
هوش مصنوعی: من دُرّی از تقوا یا بخشندگی دارم که این زکات و روزه در هر دو به عنوان شاهد و نشانهای از آن هستند.
روزه گوید کرد تقوی از حلالدر حرامش دان که نبوَد اتصال
هوش مصنوعی: اگر کسی از نعمتها و چیزهای حلال به گونهای استفاده کند که به حرام نیز آلوده شود، از تقوا و دیانت او نمیتوان امید داشت که به حقیقت برسد. در واقع، ارتباط و پیوند او با اصول صحیح و اخلاقی قطع میشود.
وان زکاتش گفت کاو از مال خویشمی‌دهد، پس چون بدزدد ز اهل کیش؟
هوش مصنوعی: کسی که از اموال خود زکات میدهد، در صورتی که با دزدی مواجه شود، چگونه میتواند از پیروان مذهب خود به حساب بیاید؟
گر به طراری کند پس دو گواهجرح شد در محکمهٔ عدل اله
هوش مصنوعی: اگر کسی به جوانی و زیبایی خود تکیه کند، در حقیقت، دلیلهای نادرستی بر او وارد میشود که در محضر عدالت الهی قابل بررسی است.
هست صیاد ار کند دانه نثارنه ز رحم و جود بل بهر شکار
هوش مصنوعی: اگر صیاد دانهای برای پرندهها بریزد، این کار نه از روی رحمت و بخشش، بلکه به خاطر شکار آنهاست.
هست گربهٔ روزه‌دار اندر صیامخفته کرده خویش بهر صید خام
کسانی که خلوص ندارند به مانند آن گربهای هستند که بهر شکار خود را به خواب زده.
کرده بدظن زین کژی صد قوم راکرده بدنام اهل جود و صوم را
هوش مصنوعی: بعضی افراد به خاطر رفتار ناپسند و بدگمانی خود، باعث بدنامی و تهمت به بسیاری از مردم میشوند، حتی کسانی که اهل generosity و عبادتاند.
فضل حق با این که او کژ می‌تندعاقبت زین جمله پاکش می‌کند
هوش مصنوعی: نعمت و رحمت خداوند حتی اگر کسی دچار انحراف و گمراهی شود، در نهایت او را از این وضعیت نجات میدهد و به راه راست هدایت می‌کند.
سَبق برده رحمتش وان غدر راداده نوری که نباشد بدر را
هوش مصنوعی: در این بیت به رحمت خداوند اشاره شده است که نسبت به بندگانش سریع و بیدریغ است. در عوض، خیانت و نیرنگ دشمنان را نور و شناختی میدهد که هیچگاه خاموش نمیشود. بدین ترتیب، قدرت و حمایت الهی بر تمام مکرها و فریبها غلبه دارد.
کوششش را شسته حق زین اِختلاطغسل داده رحمت او را زین خُباط
خُباط: دیوانگی
تا که غفاری او ظاهر شودمِغفری، کَلّیش را غافر شود
مِغفَر: کلاه خود، کَلّی: کچلی
آب بهر این ببارید از سماکتا پلیدان را کند از خبث پاک
هوش مصنوعی: آب به خاطر این باریده که از آسمان، پلیدان را از زشتیها پاک کند.