بخش ۲۸ - در بیان قول رسول علیه‌السلام لا رهبانیة فی‌الاسلام
هوش مصنوعی: این متن به مفاهیم جهاد، صبر و عفت اشاره دارد. شاعر بیان می‌کند که نه تنها باید از تمایلات نفسانی دوری کرد، بلکه باید در شرایطی که دشمن وجود ندارد، جهاد را بی‌معنا دانست. همچنین پی می‌برد که صبر باید با میل و رغبت درونی همراه باشد، زیرا در غیر این صورت نتیجه‌ای حاصل نمی‌شود. او تأکید می‌کند که عفت و کنترل شهوت، شرایط لازم برای جهاد و عمل نیک است و بدون آن، تلاش‌ها بیهوده‌اند. در نهایت، شاعر بر اهمیت رعایت اصول و شرایط صحیح در جهاد و تلاش‌های معنوی تأکید می‌کند تا جزا و پاداشی دل‌نواز و روح‌فزا به‌دست آید.
بَرمَکن پر را و دل برکن ازوزانک شرط این جهاد آمد عدو
هوش مصنوعی: پر را بر نکن و دل را از آن آزاد کن، زیرا شرط این مبارزه، دشمن است.
چون عدو نبود جهاد آمد محالشهوتت نبود نباشد امتثال
هوش مصنوعی: وقتی دشمنی وجود ندارد، مبارزه امکانپذیر نیست. اگر میل و خواستهات نباشد، اطاعت هم وجود نخواهد داشت.
صبر نبود چون نباشد میل توخصم چون نبود چه حاجت حیل تو
هوش مصنوعی: اگر میل تو وجود نداشته باشد، صبر هم معنایی ندارد. وقتی دشمنی وجود ندارد، دیگر نیازی به ترفندها و تدبیرهای تو نیست.
هین مکن خود را خصی رهبان مشوزانک عفت هست شهوت را گرو
هوش مصنوعی: فریب خودت را نخور و خودت را از نعمتهای زندگی محروم نکن. زیرا خودداری و عفت، به معنای تسلیم شدن در برابر خواستههای نفسانی نیست.
بی‌هوا نهی از هوا ممکن نبودغازیی بر مردگان نتوان نمود
هوش مصنوعی: اگر بدون آگاهی و فکر به جایی بروی، نمیتوانی وارد دنیای مردگان شوی و بر روی آنها تأثیر بگذاری.
انفقوا گفته‌ست پس کسپی بکنزانک نبود خرج بی‌دخل کهن
هوش مصنوعی: هزینه کردن را توصیه کردهاند، زیرا بدون درآمد نمیتوان خرجی کرد.
گرچه آورد انفقوا را مطلق اوتو بخوان که اکسبوا ثم انفقوا
هوش مصنوعی: اگرچه در قرآن دستور به انفاق به طور مطلق آمده است، اما تو بخوان که ابتدا کسب کنید و سپس انفاق کنید.
هم‌چنان چون شاه فرمود اصبروارغبتی باید کزان تابی تو رو
هوش مصنوعی: هم‌چنان که پادشاه فرمود، صبر کنید. باید در دل شما خواستهای باشد که بتوانید تاب بیاورید.
پس کلوا از بهر دام شهوتستبعد از آن لاتسرفوا آن عفتست
هوش مصنوعی: برای رفع نیازهای شهوانی خود بخورید، اما فراموش نکنید که در این زمینه زیادهروی نکنید، که حفظ عفت و حیا بسیار مهم است.
چونک محمول به نبود لدیهنیست ممکن بود محمول علیه
هوش مصنوعی: این جمله بیان می‌کند که اگر موضوعی وجود نداشته باشد، نمیتوان آن را بر روی چیزی دیگر منتقل یا نسبت داد. به عبارت دیگر، تا زمانی که یک چیز وجود ندارد، نمیتوان آن را به چیزی نسبت داد یا دربارهاش صحبت کرد.
چونک رنج صبر نبود مر تراشرط نبود پس فرو ناید جزا
هوش مصنوعی: چون اگر تحمل سختی و رنج نداشته باشی، انتظار پاداش و نتیجه هم برای تو مناسب نخواهد بود.
حبذا آن شرط و شادا آن جزاآن جزای دل‌نواز جان‌فزا
هوش مصنوعی: چه خوب است آن شرط و چه شاداب است آن پاداش، آن پاداشی که دل را نوازش میدهد و جان را شاداب می‌کند.