بخش ۴۲ - باب هیجدهم در کم خوابی که هم دولت بیدارست و هم نعمت دیدار
هوش مصنوعی: این شعر به فردی که در خواب و غفلت به سر میبرد، هشدار میدهد و او را به هوشیاری و بیداری دعوت میکند. شاعر از او میخواهد که از خواب بیدار شود و از زندگی واقعی لذت ببرد، زیرا در خواب نمیتواند به واقعیت و اهدافش برسد. او تأکید میکند که زندگی باید به گونهای باشد که پس از مرگ هم در یادها باقی بمانیم، و این که نباید حواس و زمان خود را به هدر داد. در نهایت، شاعر به خواننده توصیه میکند که از خواب بیدار شود و به زندگی خود ادامه دهد.
الا، ای مست خواب آلود، برخیز!بغایت دیر کردی، زود برخیز!
هوش مصنوعی: ای شمع خوابآلود، بیدار شو! خیلی وقت است که خوابیدهای، زودتر از خواب بیدار شو!
چو کردی صرف خواب ایام خود رامگر در خواب بینی کام خود را
هوش مصنوعی: وقتی که وقتت را فقط به خواب سپری کنی، آیا نمیتوانی در خواب به خواستهها و آرزوهایت برسی؟
ز بس خود را بخواب افگنده ای توندانم مرده ای یا زنده ای تو
هوش مصنوعی: به خاطر اینکه خیلی در خواب و بیخبر هستی، نمیتوانم بفهمم که آیا تو مردهای یا زندهای.
بکنج خانه خفتی مست و مغرورچنین تا چند باشی زنده در گور؟
هوش مصنوعی: در گوشه خانه نشستهای غرق خواب و خودپسند، تا کی میخواهی در این دنیای مرده زندگی کنی؟
چنان باید طریق زندگانیکه بعد از مردن خود زنده مانی
هوش مصنوعی: باید به گونهای زندگی کنی که پس از مرگت هم در یادها باقی بمانی و زنده بمانی.
تو خود در زندگی چون یخ فسردیبخواب غفلت افتادی و مردی
هوش مصنوعی: تو در زندگی مانند یخ سرد و بیتحرک شدهای، در خواب غفلت به سر میبری و انگار از زندگی خارج شدهای.
حواس خویش را کردی معطلکه هم کور و کری، هم گنگ و هم شل
هوش مصنوعی: تو حواست را معطل کردهای و به همین خاطر نه میتونی ببینی، نه میتونی بشنوی، نه میتونی صحبت کنی و نه میتونی درست حرکت کنی.
ازین عمر فرح بخش دل افروزکه نیم آن شب آمد، نیم آن روز
هوش مصنوعی: این عمر شادیآور و دلنواز است، که نیمهاش در شب گذشت و نیمهاش در روز.
همه شب تا سحر گه مست خوابیهمه روز از می غفلت خرابی
هوش مصنوعی: تمام شب را در خواب و مستی میگذرانم، اما در طول روز به خاطر غفلت از شراب دچار خرابی و پریشانی میشوم.
شب عمر تو گر در خواب رفتهچرا روزت باین سیلاب رفته؟
هوش مصنوعی: اگر شب عمر تو در خواب گذشت، پس چرا روزهای تو به این شتاب و بینظمی سپری میشود؟
ازین خواب گران برخیز! برخیز!ز سیل بیکران، پرهیز! پرهیز!
هوش مصنوعی: از خواب سنگین بیدار شو! بیدار شو! از طوفان بیپایان دوری کن! دوری کن!
نظر بگشا، اگر دیدار خواهیمخفت ار دولت بیدار خواهی
هوش مصنوعی: چشم و دلت را باز کن، اگر میخواهی با من ملاقات کنی. اگر در پی خوشبختی و موفقیت هستی، باید خودت را نشان دهی.