بخش ۳ - در مدح شمس الدین علی شاہ نیمروز
هوش مصنوعی: این شعر به ستایش شاهی می‌پردازد که او را نماد افتخار و قدرت می‌داند. شاعر، شاه را شخصی با همت بلند و ویژگی‌های برجسته توصیف می‌کند که از عدالت و فضائل او جهان آباد است. به صفات نیک او اشاره می‌کند، چون شجاعت در میدان نبرد و مهارت در اداره امور. او همچنین به عظمت و سروریش در دل مردم اشاره کرده و او را فراتر از تصورات انسانی می‌داند. در پایان، آرزوی طول عمر و موفقیت‌های بیشتر برای شاه می‌کند و توکل به خداوند را در این مسیر یادآوری می‌نماید.
بعد توحید و نعت پیغمبرمدحت شاه شرق اولیتر
هوش مصنوعی: بعد از اینکه به یکتایی خدا و ویژگی‌های پیامبر اسلام پرداخته شد، مدح و ستایش از شاه شرق از اهمیت بیشتری برخوردار است.
شهریار بلند اختر و بختنازش و افتخار افسر و تخت
هوش مصنوعی: شهریار دارای ستارههایی درخشان و شانس و افتخاری که بر تاج و تختش میدرخشد.
آن که از همت رفیعش هستآسمان با علوّ قدرش پست
هوش مصنوعی: کسی که به خاطر بلندپروازی و اراده قویاش، آسمان را نیز تحت تأثیر قرار میدهد و مقام والای او، زمین را بیارزش می‌کند.
عالم از عدل شاملش آبادنو سر افگنده ملک را بنیاد
هوش مصنوعی: جهان با عدالت او رونق گرفته و سرزمینها تحت تاثیر آن بنیادگذاری شدهاند.
تحت امرش ممالک عالمفوق بر تخمه بنی آدم
هوش مصنوعی: زیر فرمان او، کشورهای جهان بر نسل انسان حاکماند.
شمس دین شاه نیمروز علىقاتل المشرکین چو شیر مَلی
هوش مصنوعی: شمس الدین، شاه آفتاب نیمروز، علی، که دشمنان را همچون شیر شکار می‌کند.
آن که چون رایش انتظام کندنور از او آفتاب وام کند
هوش مصنوعی: کسی که با نظم و ترتیب خود، باعث میشود نور و روشنی از او ساطع شود، مانند آفتاب است که دیگران را روشن می‌کند.
وآن که گرزش به عرصه گاه نبرداز سر دشمنان برآرد گرد
هوش مصنوعی: کسی که در میدان نبرد توانایی خود را به نمایش میگذارد و از خطرات دشمنان هراسی ندارد، به مقابله با آنها برمیخیزد.
وآن که کلکش چو در صریر آیدجان نو در جهان پیر آید
هوش مصنوعی: آن کسی که با نوا و صدایی دلانگیز وارد میشود، به نوعی تازهنفس و جوانی را به دنیای کهنه و قدیمی میآورد.
وآن که تیرش چو از کمان بجهدفلک از راه کهکشان بجهد
هوش مصنوعی: شخصی که تیرش از کمان رها میشود، انگار که خود آسمان نیز از مسیر کهکشان منحرف میشود.
وآن که لطفش چو دستگیر شوددر مفاصل شریک سیر شود
هوش مصنوعی: آن کسی که مهربانیاش به ما کمک کند، در تمام جوانب زندگیاش با ما مشترک خواهد بود و در مسیر زندگی ما را همراهی می‌کند.
وآن که گر بر زمانه قهر کندنوشداروش همچو زهر کند
هوش مصنوعی: کسی که اگر در مقابل زمانه خشمگین شود، داروی خوشبویش مانند زهر میشود.
عالَم عِلم را عَلَم باشدصاحب السیف والقلم باشد
هوش مصنوعی: در دنیا، علم و دانش جایگاه ویژهای دارد و کسی که دارای شمشیر و قلم است، به عنوان صاحب این علم شناخته میشود.
پیش او سر نهاده بر اطلاقخسروان ممالک آفاق
هوش مصنوعی: سر خود را به پای او گذاشته و فرمانروایی او را در تمامی دنیا پذیرفتهام.
لشکرش را نه حد نه اندازهقاف تا قاف از او پرآوازه
هوش مصنوعی: ارتش او نه محدود است و نه قابل اندازهگیری، از قاف تا قاف در دنیا به شهرت رسیده است.
آسمانش به طوع خدمتکارآفتابش به طبع غاشیه دار
هوش مصنوعی: آسمان به خوبی و با میل و خواست به خدمت خورشید در آمده و خورشید نیز به طور طبیعی و با زیبایی، آسمان را تحت تأثیر قرار داده است.
هرچه گویم به جای خود باشدلیک او ماورای حَد باشد
هوش مصنوعی: هرچه بگویم در جای خودش درست است، اما او فراتر از هر حد و مرزی است.
هرچه آن در مناقبش آیدوز درِ رای ثاقبش آید
هوش مصنوعی: هر چه درباره ویژگی‌های نیک او گفته شود و هر چه از بصیرت و فهم عمیقش به دست آید، همه از اوست.
او از آن بیش و بیشتر باشدکه در افواه بوالبشر باشد
هوش مصنوعی: او از آنچه مردم میگویند و تصور میکنند، بزرگتر و والاتر است.
در همه چیز از همه ممتازاز همه بی نیاز و با همه ساز
هوش مصنوعی: در هر موضوعی سرآمد است، به هیچ چیز وابسته نیست و با همه نوع افراد و شرایط به خوبی کنار میآید.
او چو مجموعه هنر باشدراه او شیوۀ دگر باشد
هوش مصنوعی: او همچون یک آثار هنری است و راه و روش او متفاوت از دیگران است.
نتوان گفت از او و از دگریگو ببین گر ندید کژ نظری
هوش مصنوعی: نمیتوان گفت که او چگونه است و از دیگری نیز نگو. ببین اگر نگاهی نادرست داشته باشی، او را نخواهی دید.
هرچه در حد امتحان آمدوصف ذاتش ورای آن آمد
هوش مصنوعی: هر چیزی که در حد آزمایش و سنجش بیان شده، تنها بخشی از ویژگی‌های اوست و حقیقت او فراتر از این توصیفهاست.
بعد از این پس رہ دعا پویمبلکه تا زنده ام دعا گویم
هوش مصنوعی: از این به بعد، همیشه در دعا و خواستههایم تلاش میکنم و تا زمانی که زندهام، دعا خواهم کرد.
تاج دین شاه زادۀ عالمقرة العین خسرو اعظم
هوش مصنوعی: تاج دین، فرزند شاه و مظهر زیبایی و عظمت، مقام والایی دارد.
بوالمعالی محمد بن علىمیوه لطف باغ لم یزلی
هوش مصنوعی: محمد بن علی، که مقام والایی دارد، مانند میوهای از درختی است که همیشه نعمتهایش موجود و پایدار است.
باد در عز و نازپروردهشاه از او او ز شاه برخَورده
هوش مصنوعی: باد که در حال شکوه و جلال است، از سوی شاه به او میوزد و او نیز از این قدرت و عظمت برخوردار شده است.
حق تعالی ز چشم زخم بدانداردش در ضمان امن و امان
هوش مصنوعی: خداوند به وسعت و لطف خود از چشم زخم حفظش می‌کند و او را در امنیت و آرامش نگه میدارد.
عمر و اقبال باد چندانشکه نباشد پدید پایانش
هوش مصنوعی: در زندگی و شانس او، برکت و خوشبختیای باشد که پایان و محدودیتی برای آن نباشد.