قصیدهٔ شمارهٔ ۳۹ - بازگردیدن پادشاه اسلام از سفر عراق
هوش مصنوعی: در این شعر شاعر به شادی و شکرگزاری برای دیدار عزیزان و بازگشت به زندگی اشاره می‌کند. او از رنج‌ها و مشقات گذشته یاد می‌کند و حال را با زیبایی و خوشحالی توصیف می‌کند. شاعر می‌گوید که با تلاش و امید به روزهای خوب به زندگی ادامه داده و در نهایت به بهار و نوروز خوشامد می‌گوید. او به پیروزی بر مشکلات و حسرت‌های گذشته اشاره دارد و بر اهمیت ادب و احترام به زیبایی‌های زندگی تأکید می‌کند.
المنةلله که نمردیم و بدیدیمدیدار عزیزان و به خدمت برسیدیم
هوش مصنوعی: خوشحالیم که هنوز زندهایم و توانستهایم ملاقات عزیزان را تجربه کنیم و به خدمت آنها بپردازیم.
در رفتن و بازآمدن رایت منصوربس فاتحه خواندیم و به اخلاص دمیدیم
هوش مصنوعی: در سفرها و برگشتنها، یاد و نام منصور را بارها گرامی داشته و با نیت خالص به او احترام گذاشتیم.
تا بار دگر دمدمهٔ کوس بشارتوآوای درای شتران باز شنیدیم
هوش مصنوعی: ما دوباره صدای بشارت و نغمهٔ آمدن شتران را شنیدیم.
چون ماه شب چارده از شرق برآمدرویی که در آن ماه چو نو می‌طلبیدیم
هوش مصنوعی: چون ماه شب چهاردهم از شرق طلوع کرد، چهرهای را دیدیم که در آن، ماهی را که همچون هلال نو میجستیم، مشاهده کردیم.
شکر شکر عافیت از کام حلاوتامروز بگفتیم که حنظل بچشیدیم
هوش مصنوعی: امروز از زندگی شیرین و سلامت خود سپاسگزاری کردیم، اما به یاد آوردیم که گاهی اوقات تلخیها و سختیها را نیز تجربه کردهایم.
در سایهٔ ایوان سلامت ننشستیمتا کوه و بیابان مشقت نبریدیم
هوش مصنوعی: ما در زیر سایهٔ آرامش و راحتی ننشستیم، بلکه برای دستیابی به آن، سختیها و زحمات کوهها و بیابانها را تحمل کردیم.
وقتست به دندان لب مقصود گزیدنآن شد که به حسرت سرانگشت گزیدیم
هوش مصنوعی: زمانی است که با دندان لب هدف را میگزیم، در حالی که افسوس سرانگشتان را گزیدهایم.
دست فلک آن روز چنان آتش تفریقدر خرمن ما زد که چو گندم بتپیدیم
هوش مصنوعی: قدرت دست تقدیر به قدری بر ما تاثیر گذاشت که مانند گندم در آتش سوختیم و متلاشی شدیم.
المنةلله که هوای خوش نوروزباز آمد و از جور زمستان برهیدیم
هوش مصنوعی: خوشحالی بزرگ است که با آمدن هوای دلپذیر نوروز، از سختیهای زمستان رهایی یافتیم.
دشمن که نمی‌خواست چنین روز بشارتهمچون دهلش پوست به چوگان بدریدیم
هوش مصنوعی: دشمن که انتظار نداشت چنین روزی را، ما همچون کوبیدن پوست دهل، او را به شدت مورد ضرب و شتم قرار دادیم.
سعدی ادب آنست که در حضرت خورشیدگوییم که ما خود شب تاریک ندیدیم
هوش مصنوعی: آداب و نزاکت ایجاب می‌کند که در محضر وجودی بزرگ و درخشان مانند خورشید بگوییم که ما در شب تاریک هیچگاه چیزی را ندیدهایم.