غزل شمارهٔ ۳۵۰
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر از عشق و وفاداری صحبت می‌کند و به یک معشوق خطاب می‌کند. او می‌گوید که برای خدمت به معشوق ایستاده است، بی‌آنکه از پذیرفتن یا نپذیرفتن او نگرانی داشته باشد. عشق او را به درد و رنج انداخته و او از کمند عشق و زیبایی‌های معشوق سخن می‌گوید. شاعر اعتراف می‌کند که اگر معشوق به او بی‌وفایی کند، او هم از او ملامت نمی‌کند و خود را مقصر می‌داند، زیرا تحمل بار سنگین عشق برایش دشوار است. در نهایت، شاعر بیان می‌کند که عشق را نمی‌توان با گفتن آموخت و تنها کسی که در ذاتش عشق وجود دارد، می‌تواند آن را درک کند. او از معشوق می‌خواهد که با محبت به او نگاه کند و در برابر غم عشق تسلیم نشود.
من ایستاده‌ام اینک به خدمتت مشغولمرا از آن چه که خدمت قبول یا نه قبول
هوش مصنوعی: من در حال حاضر در خدمت تو هستم؛ لطفاً به من بگو که آیا خدمتم را میپذیری یا نه.
نه دست با تو درآویختن، نه پای گریزنه احتمال فراق و نه اختیار وصول
نه توانایی دستوپنجه نرم کردن با تو، نه پای فرار کردن، نه تحمل جدایی وجود دارد و نه انتخابی برای رسیدن.
کمند عشق نه بس بود زلف مفتولت؟که روی نیز بکردی ز دوستان مَفتول
AI: کمند عشق کافی نبود که زلف خوش حالتت را بگشاید تا روی زیبات را نیز از دوستان دیگر پنهان کند. [AI: کمند عشقِ زلف خوشحالتت کافی نبود (برای صید عاشق)، که روی زیبایت را نیز از دوستان، دیگر پنهان کردی؟]
من آنم ار تو نه آنی که بودی اندر عهدبه دوستی که نکردم ز دوستیت عُدول
هوش مصنوعی: من همان کسی هستم که اگر تو نباشی، دیگر آن شخص قبلی نخواهم بود؛ زیرا در دوستی خود همچنان ثابت و وفادار ماندهام و هرگز از عشق تو دست نکشیدهام.
ملامتت نکنم گر چه بی‌وفا یاریهزار جان عزیزت فدای طبع مَلول
هوش مصنوعی: من تو را سرزنش نخواهم کرد، گرچه وفادار نیستی. جانهای گرانبهای زیادی آمادهاند تا به خاطر دلی بیحوصلگی تو فدای شوند.
مرا گناه خود است ار ملامت تو بَرمکه عشق بار گران بود و من ظَلوم جَهول
هوش مصنوعی: اگر تو مرا سرزنش کنی، تقصیر خودم است زیرا عشق برای من سنگینی می‌کند و من شخص نادان و بیخبر هستم.
گر آن چه بر سر من می‌رود ز دست فراقعَلَی التَّمام فروخوانم «اَلْحدیثُ یَطول»
هوش مصنوعی: اگر بخواهم تمام ماجراهایی که به خاطر جدایی از تو برای من اتفاق افتاده را بازگو کنم، صحبتهایم بسیار طولانی خواهد شد.
ز دست گریه کتابت نمی‌توانم کردکه می‌نویسم و در حال می‌شود مَغسول
گریه امان نوشتن نمیدهد، چون تا می‌نویسم درجا شسته می‌شود.
من از کجا و نصیحت‌کنان بیهده‌گوی؟حکیم را نرسد کدخدایی بهلول
AI: من هیچوقت نمی‌توانم به افرادی که نصیحت میکنند و حرفهای بیهوده میزنند، گوش کنم، چرا که بهلول، آن کدخدای بزرگ، از من دور است و نمی‌توانم به حرفهای او در این زمینه دسترسی پیدا کنم. (AI: من هیچوقت نمی‌توانم به افرادی که نصیحت میکنند و حرفهای بیهوده میزنند، گوش کنم؛ چرا که خردمند، توانایی سروسامان دادن به امور بهلولِ مجنون را ندارد.)
طریق عشق به گفتن نمی‌توان آموختمگر کسی که بود در طبیعتش مَجبول
هوش مصنوعی: راه عشق را نمی‌توان با سخن گفتن آموزش داد، مگر اینکه کسی ذاتاً به این مسیر تمایل داشته باشد.
اسیر بند غمت را به لطف خویش بخوانکه گر به قهر برانی کجا شود مَغلول؟
هوش مصنوعی: کسی که در رنج عشق تو گرفتار است را با مهربانی خود فراخوان، زیرا اگر با خشم او را دور کنی، او کجا خواهد رفت و کجا می‌تواند رنج خود را تحمل کند؟
نه زور بازوی سعدی که دست قوت شیرسپر بیفکند از تیغ غمزهٔ مسلول
هوش مصنوعی: در اینجا شعری به تصویر میکشد که به قدرت و قوت سعدی اشاره می‌کند، اما در برابر تیر عیاری و زیبایی که از جانب محبوبش به سوی او پرتاب می‌شود، او را ناتوان میسازد. به عبارت دیگر، حتی قویترین دستها نیز در برابر تأثیر عشق و زیبایی بیقدرت میشوند.